Tin tức 
Thông tin Coin 
Về chúng tôi 
Theo CoinDesk đưa tin ngày 10 tháng 2 năm 2025 (giờ địa phương), Sam Bankman-Fried (thường được gọi là SBF) đã đệ đơn yêu cầu hủy phán quyết *FTX* trước đó và xin mở *phiên tòa mới*, với cáo buộc rằng Bộ Tư pháp Mỹ dưới chính quyền *Tổng thống Biden* đã tìm cách “bịt miệng” hoặc gây áp lực buộc các nhân chứng chủ chốt phải thay đổi lời khai.
Trong đơn, Bankman-Fried cho rằng xuất hiện “bằng chứng mới” cho thấy Bộ Tư pháp đã can thiệp vào quá trình làm chứng, khiến phiên tòa *FTX* ban đầu mất đi tính công bằng. Động thái này ngay lập tức làm dấy lên tranh cãi về tính khách quan của quá trình xét xử, cũng như cách thức mà cơ quan công tố Mỹ xử lý vụ án được xem là một trong những bê bối lớn nhất lịch sử *tiền mã hóa*.
Theo đơn gửi tòa, Bankman-Fried viện dẫn Quy tắc 33 trong Quy tắc Tố tụng Hình sự Liên bang Mỹ, cho phép yêu cầu mở *phiên tòa mới* nếu có bằng chứng quan trọng xuất hiện sau khi đã có phán quyết. Anh ta cũng công khai đường link bản “Motion for a New Trial” thông qua tài khoản X (trước đây là Twitter) được vận hành trong thời gian bị giam giữ, tuyên bố rằng “Bộ Tư pháp trong chính quyền Biden đã đe dọa hoặc buộc nhiều nhân chứng phải im lặng hay thay đổi lời khai” và vì vậy bản án *FTX* cần bị hủy.
Bankman-Fried hiện đang chịu án 25 năm tù sau khi bị kết luận có tội với 7 cáo buộc liên quan đến việc chiếm dụng và sử dụng sai mục đích tiền ký gửi của khách hàng trên sàn *FTX*. Trước đó, công tố viên Mỹ cho rằng tiền của khách hàng *FTX* đã được chuyển sang công ty chị em Alameda Research để bù lỗ giao dịch, gây ra “lỗ hổng” tài chính ước tính khoảng 8,9 tỉ USD.
“bình luận: Vụ việc *FTX* là tâm điểm của ngành *tiền mã hóa* suốt hai năm qua. Việc Bankman-Fried bất ngờ tung ra yếu tố ‘bằng chứng mới’ nhằm xoay chuyển bản án không chỉ mang ý nghĩa pháp lý với cá nhân anh ta, mà còn có thể tác động đến nhận thức của công chúng về cách giới chức Mỹ xử lý các vụ án liên quan đến *tiền mã hóa* và các sàn giao dịch lớn.”
---
Theo tài liệu đệ trình lên tòa, trọng tâm yêu cầu *phiên tòa mới* dựa vào một bản tuyên thệ (declaration) của Daniel Chapsky, người từng giữ vị trí phụ trách mảng khoa học dữ liệu tại *FTX*. Đây là nhân vật chưa từng xuất hiện trước tòa trong phiên xử chính thức, và hiện tuyên bố rằng anh đã bị ngăn cản không cho ra làm chứng.
Chapsky cho biết trong bản tuyên thệ đề ngày 13 tháng 7 năm 2023 rằng anh được các luật sư cảnh báo nếu ra làm chứng sẽ đối mặt với “nguy cơ bị truyền thông công kích” và có thể phải chịu “các biện pháp trả đũa từ phía công tố”. Anh cho hay đã nghe những cảnh báo tương tự được gửi đến một số cựu nhân viên *FTX* khác, khiến họ e ngại xuất hiện trước tòa.
Vì lo ngại cho an toàn của bản thân và những người xung quanh, Chapsky nói đã yêu cầu luật sư thông báo với phía Bankman-Fried rằng anh không muốn ra làm chứng. Tuy nhiên, Chapsky khẳng định nếu được trình bày đầy đủ trước bồi thẩm đoàn, anh sẽ “phản biện những điểm sai lệch trong lập luận tài chính của công tố liên quan đến tình trạng tài chính *FTX*” và cung cấp thêm thông tin để bồi thẩm đoàn có cái nhìn chính xác hơn về mức độ “thâm hụt” và tính thanh khoản của sàn.
Theo lập luận mới, nhóm pháp lý của Bankman-Fried cho rằng đây là ví dụ điển hình của một “lời khai bị loại bỏ có chủ ý”, khiến phiên tòa *FTX* ban đầu không đáp ứng chuẩn mực công bằng tối thiểu. Nếu tòa chấp thuận rằng việc những lời khai như vậy bị ngăn cản đã làm thay đổi bản chất vụ án, phán quyết cũ có thể bị xem xét lại.
“bình luận: Bản chất của tranh cãi ở đây không chỉ là việc một nhân chứng bị ‘đe dọa’ hay ‘khuyên can’, mà là câu hỏi liệu sự vắng mặt của anh ta có đủ sức làm thay đổi đánh giá của bồi thẩm đoàn về cấu trúc tài chính *FTX* hay không. Trong các vụ án tài chính phức tạp, ý kiến chuyên môn về số liệu thường là điểm mấu chốt.”
---
Trọng tâm tiếp theo trong yêu cầu *phiên tòa mới* là vấn đề liệu *FTX* và Alameda Research có thực sự “mất khả năng thanh toán” trước thời điểm nộp đơn phá sản tháng 11 năm 2022 hay không — đây chính là khung lập luận then chốt mà công tố Mỹ đã sử dụng trước bồi thẩm đoàn.
Công tố cho rằng cả *FTX* lẫn Alameda Research thực chất đã rơi vào tình trạng mất khả năng thanh toán (insolvent) từ trước khi đệ đơn phá sản, nghĩa là tổng giá trị tài sản không đủ bù đắp cho nghĩa vụ nợ. Ngược lại, Chapsky tuyên bố rằng nếu đánh giá theo “giá trị tài sản ròng” (Net Asset Value), tài sản của *FTX* và Alameda vẫn luôn cao hơn nợ cho đến tận tháng 11 năm 2022, do đó không thể kết luận rằng hai đơn vị này mất khả năng thanh toán tại thời điểm đó.
Đơn yêu cầu *phiên tòa mới* nhấn mạnh, tuyên bố này trực tiếp mâu thuẫn với cách công tố mô tả tình hình tài chính của *FTX* trước bồi thẩm đoàn. Nếu bồi thẩm đoàn được nghe phân tích về “giá trị tài sản ròng” từ người từng phụ trách phân tích dữ liệu tại *FTX*, nhận định của họ về mức độ “gian lận có chủ đích” có thể đã khác.
Bankman-Fried từ lâu vẫn công khai lập luận rằng *FTX* “về mặt cấu trúc” chưa hoàn toàn phá sản và vẫn có thể được cứu nếu một số đề xuất đầu tư được thông qua. Anh từng kể lại rằng ngay sau khi bàn giao quyền kiểm soát *FTX* cho chuyên gia phá sản John J. Ray III ngày 11 tháng 11 năm 2022, đã nhận được đề nghị bơm vốn từ bên ngoài có thể giúp hồi sinh sàn.
Dư luận và giới chuyên môn vẫn chia rẽ về việc đâu là phần sự thật và đâu là nỗ lực “giảm nhẹ trách nhiệm” sau khi sự việc đã rồi. Vấn đề then chốt xoay quanh cách *FTX* tách bạch (hoặc không tách bạch) tiền của khách hàng và tài sản của công ty, cũng như mức độ thanh khoản thực tế trong những ngày cuối cùng trước khi phá sản. Những câu hỏi này không chỉ là tranh luận kỹ thuật, mà còn liên quan trực tiếp đến việc định danh hành vi của Ban lãnh đạo *FTX* là “quản lý rủi ro yếu kém”, “sai sót nghiêm trọng” hay “gian lận có tổ chức”.
“bình luận: Nếu tòa chấp nhận xem xét sâu hơn lập luận về ‘giá trị tài sản ròng’, đó sẽ là bước ngoặt quan trọng. Nhưng ngay cả khi tài sản danh nghĩa lớn hơn nợ, việc sử dụng tiền khách hàng để bù lỗ giao dịch vẫn là vấn đề pháp lý nghiêm trọng. Do vậy, tranh luận về *FTX* ‘có thể đã sống sót’ không đồng nghĩa với việc xoá sạch trách nhiệm hình sự.”
---
Hiện tại, đơn xin *phiên tòa mới* của Bankman-Fried sẽ phải trải qua giai đoạn thẩm định xem liệu “bằng chứng mới” có đủ sức ảnh hưởng đến kết quả xét xử hay không. Theo Quy tắc 33, tòa chỉ có thể ra lệnh mở lại *phiên tòa mới* nếu tài liệu hoặc lời khai phát sinh sau phán quyết được đánh giá là quan trọng đến mức có thể làm thay đổi phán quyết của bồi thẩm đoàn.
Trong bối cảnh vụ án *FTX* tưởng như đã “đi vào hồi kết” với phán quyết có tội và án 25 năm tù, động thái này có thể một lần nữa làm bùng lên tranh luận về tính công bằng của phiên tòa và cách công tố Mỹ xử lý các vụ bê bối lớn trong ngành *tiền mã hóa*. Nếu các đánh giá về tình trạng tài chính của *FTX* và Alameda, phạm vi sử dụng sai tiền ký gửi khách hàng, cũng như mức độ cố ý của Ban lãnh đạo bị xem xét lại, hàng loạt vụ kiện dân sự, tố tụng hình sự và cả tiến trình phá sản có thể chịu tác động dây chuyền.
Tuy nhiên, hệ thống tư pháp Mỹ vốn rất hiếm khi đảo ngược một bản án hình sự lớn chỉ dựa trên một bản tuyên thệ hậu kỳ. Câu hỏi là liệu lời khai của Chapsky có đủ thuyết phục để được coi là “bằng chứng quyết định” hay không, và Bộ Tư pháp Mỹ sẽ phản hồi như thế nào trước cáo buộc “đe dọa, bịt miệng nhân chứng”.
“bình luận: Khả năng đảo ngược toàn bộ phán quyết *FTX* không cao, nhưng cuộc chiến pháp lý mới có thể khiến hồ sơ vụ án tiếp tục kéo dài. Đối với thị trường *tiền mã hóa*, trọng tâm không còn là xét xem *FTX* có ‘sống lại’ hay không, mà là những bài học về quản trị, kiểm toán và quản lý rủi ro khi một sàn giao dịch nắm giữ hàng chục tỉ USD tài sản khách hàng.”
---
Trong khi tranh cãi pháp lý quanh *FTX* và Bankman-Fried chưa lắng xuống, thị trường *tiền mã hóa* tiếp tục chứng kiến những bước dịch chuyển mới ở mảng hạ tầng dành cho tổ chức, đặc biệt là xu hướng “đánh thức” lượng *Bitcoin(BTC)* khổng lồ đang nằm yên trong các ví lưu ký.
Theo Cointelegraph đưa tin ngày 5 tháng 2 (giờ địa phương), công ty hạ tầng Lombard cho biết đang chuẩn bị triển khai sản phẩm “Bitcoin Smart Accounts” trong quý này, với mục tiêu giúp các tổ chức sử dụng *Bitcoin(BTC)* làm tài sản thế chấp trên chuỗi mà không cần di chuyển coin khỏi đơn vị lưu ký hoặc từ bỏ quyền kiểm soát pháp lý.
Mô hình của Lombard dựa trên việc phát hành một dạng token biên nhận có tên BTC.b, đại diện cho lượng *Bitcoin(BTC)* đang được lưu ký. Tài sản gốc vẫn nằm trong hệ thống lưu ký truyền thống, còn BTC.b được dùng làm tài sản thế chấp trên các giao thức DeFi cho vay và cung cấp thanh khoản. Các tổ chức vì vậy có thể tiếp cận lợi suất on-chain mà không phải phá vỡ cấu trúc tuân thủ, hợp đồng lưu ký hay quy định nội bộ.
Đối tượng mục tiêu của Lombard là các nhà quản lý tài sản, bộ phận tài chính doanh nghiệp và những tổ chức đang nắm giữ lượng lớn *Bitcoin(BTC)* dưới dạng tài sản dự trữ. Công ty đã bắt đầu chạy thử với một số đối tác nhưng chưa tiết lộ danh tính hay quy mô giao dịch.
“bình luận: Điểm đáng chú ý ở đây là nỗ lực đưa *Bitcoin(BTC)* vào DeFi mà vẫn giữ nguyên cấu trúc lưu ký phù hợp cho tổ chức. Đây là mảnh ghép còn thiếu trong tiến trình ‘tổ chức hóa’ DeFi, khi phần lớn thanh khoản hiện nay vẫn đến từ nhà đầu tư cá nhân hoặc các quỹ chấp nhận rủi ro cao.”
---
Đồng sáng lập Lombard, Jacob Phillips, cho biết trong cuộc phỏng vấn với Cointelegraph rằng hoạt động giao dịch trên các sàn phi tập trung (DEX) và mảng cho vay on-chain đã chiếm tỷ lệ ngày càng lớn trong toàn bộ thị trường *tiền mã hóa*, nhưng *Bitcoin(BTC)* vẫn phần lớn “nằm im”.
Theo ước tính mà ông nêu ra, khoảng 1.400 tỉ USD giá trị *Bitcoin(BTC)* hiện gần như không tham gia vào bất kỳ hoạt động tạo lợi suất nào, trong khi chỉ khoảng 40 tỉ USD *Bitcoin(BTC)* thực sự được dùng trong các giao thức DeFi. Nguyên nhân cốt lõi là mạng *Bitcoin(BTC)* không cung cấp cơ chế staking hay phần thưởng nội tại như Ethereum(ETH) và các mạng sử dụng cơ chế đồng thuận bằng chứng cổ phần (PoS) khác, khiến nhiều tổ chức và nhà đầu tư dài hạn chấp nhận để BTC trở thành “tài sản không sinh lời”.
Trước đây, để dùng *Bitcoin(BTC)* trong DeFi, các tổ chức thường phải chuyển sang dạng wrapped BTC hoặc gửi vào các dịch vụ tập trung rồi mới chuyển ngược vào on-chain. Cách làm này làm tăng rủi ro bảo mật lưu ký, rủi ro pháp lý và vấn đề tuân thủ, khiến nhiều tổ chức còn do dự. “Bitcoin Smart Accounts” được Lombard thiết kế như một giải pháp trung gian: giữ BTC trong hệ thống lưu ký truyền thống, nhưng “phản chiếu” nó lên DeFi bằng token biên nhận.
“bình luận: Nếu mô hình này được thị trường đón nhận, khoảng cách giữa ‘thế giới lưu ký tổ chức’ và DeFi có thể được thu hẹp đáng kể. Tuy vậy, việc thêm một lớp token hóa (BTC.b) cũng đồng nghĩa với việc gia tăng mắt xích rủi ro, từ smart contract cho đến năng lực quản trị của Lombard và các đối tác lưu ký.”
---
Ở giai đoạn đầu, Lombard chọn giao thức cho vay Morpho làm đối tác thanh khoản chiến lược. Morpho vốn đã triển khai các pool cho vay *Bitcoin(BTC)* được tách biệt riêng, phù hợp với yêu cầu của tổ chức muốn kiểm soát rủi ro tốt hơn thay vì tham gia vào các pool “mở” như nhiều giao thức DeFi khác.
Phillips nhấn mạnh rằng “Bitcoin Smart Accounts” không phải giải pháp khép kín chỉ gắn với một vài đối tác cố định, mà được thiết kế như một hạ tầng mở để nhiều giao thức DeFi và đơn vị lưu ký có thể tích hợp dần. Lombard kỳ vọng khi nhu cầu tăng, sẽ kết nối thêm nhiều giao thức cho vay, sàn DEX và nền tảng lợi suất on-chain để mở rộng bề mặt sử dụng BTC.b.
Thành lập năm 2024, Lombard tập trung xây dựng hạ tầng on-chain xoay quanh *Bitcoin(BTC)* và các tài sản được token hóa. Công ty hiện vận hành các sản phẩm như LBTC và BTC.b, đều được thiết kế với mục tiêu cho phép sử dụng BTC trong DeFi mà không cần đưa tài sản gốc ra khỏi hệ lưu ký truyền thống.
“bình luận: Sự xuất hiện của LBTC, BTC.b và các mô hình tương tự cho thấy cuộc đua xây dựng ‘lớp tài chính thứ cấp’ trên nền *Bitcoin(BTC)* đang nóng lên. Từ chỗ chỉ được xem là ‘vàng số’, BTC dần trở thành tài sản thế chấp cốt lõi cho nhiều cấu trúc tài chính phức tạp hơn.”
---
Lombard không phải cái tên duy nhất muốn “đánh thức” *Bitcoin(BTC)* đang nằm yên trong két. Ngày 1 tháng 5 (giờ địa phương), sàn giao dịch Coinbase($COIN) đã công bố “Coinbase Bitcoin Yield Fund” hướng đến đối tượng là nhà đầu tư tổ chức ngoài nước Mỹ. Quỹ này đặt mục tiêu mang lại lợi suất ròng khoảng 4–8%/năm trên lượng *Bitcoin(BTC)* mà khách hàng ký gửi, thông qua việc phân bổ vào nhiều chiến lược sinh lời khác nhau.
Vài tháng sau, giao thức Solv Protocol cũng ra mắt sản phẩm “BTC+” dưới dạng vault lợi suất cấu trúc, hướng đến tổ chức. BTC được phân bổ vào nhiều chiến lược gồm DeFi, tài chính tập trung (CeFi) và thị trường tài chính truyền thống, kết hợp staking giao thức, arbitrage theo cơ sở (basis trade) và tiếp cận các tài sản thực được token hóa (RWA).
Trước đó, ngày 4 tháng 2, hãng hạ tầng Fireblocks công bố tích hợp Stacks(STX), mở đường cho khách hàng tổ chức tiếp cận các sản phẩm cho vay và sinh lời dựa trên hệ sinh thái *Bitcoin(BTC)*. Cùng với Lombard, các động thái này thể hiện xu hướng nhất quán: *Bitcoin(BTC)* đang được “kích hoạt tài chính” theo hướng phù hợp hơn với yêu cầu về lưu ký, kiểm soát rủi ro và tuân thủ mà tổ chức đặt ra.
“bình luận: Đối với thị trường *tiền mã hóa*, đây là bước tiến tự nhiên: từ tích trữ BTC thụ động sang dùng BTC như tài sản thế chấp của cả một hệ thống sản phẩm tài chính. Song, bài học từ quá khứ — bao gồm cả vụ *FTX* — cho thấy việc ‘xếp tầng’ các sản phẩm dựa trên một tài sản cơ sở có thể khuếch đại rủi ro hệ thống nếu thiếu minh bạch, quản trị yếu và phụ thuộc quá nhiều vào các bên trung gian.”
---
Nhìn tổng thể, ngành *tiền mã hóa* đang đứng giữa hai dòng chảy song song. Một bên là cuộc chiến pháp lý kéo dài xung quanh *FTX* và Bankman-Fried, tập trung vào câu hỏi về tính minh bạch, trách nhiệm hình sự và sự công bằng của hệ thống tư pháp. Bên còn lại là làn sóng đổi mới hạ tầng, với những mô hình như “Bitcoin Smart Accounts” của Lombard và quỹ lợi suất *Bitcoin(BTC)* của Coinbase($COIN), đang cố gắng đưa hàng nghìn tỉ USD giá trị BTC “nhàn rỗi” vào guồng quay tài chính on-chain.
Đối với nhà đầu tư và tổ chức, thông điệp cốt lõi là: *Bitcoin(BTC)* và các tài sản *tiền mã hóa* đang ngày càng được tài chính hóa, nhưng điều đó không làm biến mất rủi ro mà chỉ chuyển hoá và phân tán nó qua nhiều lớp sản phẩm. Trong bối cảnh ấy, các vụ án như *FTX* nhắc nhở thị trường rằng mọi cấu trúc lợi suất đều cần được soi chiếu kỹ lưỡng: từ cách bảo quản tài sản gốc, cơ chế token hóa, quản trị smart contract cho đến những giả định pháp lý đằng sau.
“bình luận: Tương lai của *tiền mã hóa* nhiều khả năng sẽ đồng thời mang hai sắc thái: những tranh chấp pháp lý dai dẳng xoay quanh các vụ việc như *FTX*, và một hệ sinh thái tài chính on-chain ngày càng phức tạp dựa trên *Bitcoin(BTC)*, Ethereum(ETH) cùng hàng loạt tài sản token hóa. Khả năng của thị trường trong việc cân bằng giữa đổi mới và quản trị rủi ro sẽ định hình tốc độ trưởng thành của toàn bộ ngành.”
Bình luận 0