Cựu CTO Ripple gọi Bitcoin(BTC) là 'ngõ cụt kỹ thuật', khẳng định tập trung phát triển trên XRP Ledger(XRPL)

Theo CoinDesk đưa tin ngày 10 tháng 2 (giờ địa phương), cựu giám đốc công nghệ của Ripple, David Schwartz, đã gây chú ý khi gọi Bitcoin(BTC) là một “ngõ cụt về mặt kỹ thuật” và khẳng định gần như không có ý định quay lại phát triển cho mạng lưới này. Phát biểu này xuất hiện trong bối cảnh tranh luận kéo dài giữa cộng đồng *Bitcoin(BTC)* và *Ripple(XRP)* về triết lý kỹ thuật và mô hình quản trị, khiến giới tiền mã hóa đặc biệt quan tâm.

Tranh luận khởi nguồn từ bài viết trên mạng xã hội X ngày 9/2, khi nhà phân tích Bram Kanstein chỉ trích sự kiện “genesis reset” ở giai đoạn đầu của *Ripple(XRP)*, coi đây là ví dụ điển hình cho tính “tập trung” trong tiền mã hóa. Kanstein cho rằng việc coi block thứ 32.750 như điểm khởi đầu thực tế của XRP, dù không phải “khối gốc” thực sự, đã “phơi bày bản chất tập trung của cái gọi là ‘CrYpTO’”.

David Schwartz – người từng giữ vai trò CTO tại Ripple và là nhân vật nòng cốt tham gia thiết kế XRP Ledger (XRPL) từ thuở ban đầu – đã phản pháo bằng cách chuyển trọng tâm tranh luận sang *Bitcoin(BTC)*. Ông cho biết trong lịch sử Bitcoin “đã có ít nhất hai sự kiện có thể coi là mang tính tập trung còn mạnh hơn”, và nhấn mạnh khác biệt ở chỗ: với XRP, cộng đồng chọn “cùng nhau sửa vấn đề”, trong khi với Bitcoin, đã có những thời điểm “chấp nhận sống chung với vấn đề” thay vì điều chỉnh.

Khi một người dùng X hỏi liệu ông có đang ám chỉ những thay đổi giao thức như SegWit hay không, Schwartz phủ nhận. Ông nói mình “không hề nghĩ tới SegWit” và bản thân “không coi mọi lần bổ sung tính năng mới là bằng chứng của sự tập trung”, dù “ai đó vẫn có thể tranh luận theo hướng đó”. Thay vào đó, ông nhắc tới ví dụ điển hình là vụ “rollback” năm 2010 trên mạng *Bitcoin(BTC)*: khi đó một lỗi nghiêm trọng dẫn đến việc phát hành vượt quá giới hạn, và các nhà phát triển cùng cộng đồng đã thống nhất đưa chuỗi về trạng thái trước đó để khắc phục.

Tranh luận chuyển hướng rõ rệt vào ngày 10/2 khi một người dùng X khác, Khaled Elwadi, hỏi thẳng David Schwartz rằng sau khi đồng thiết kế *XRP Ledger(XRPL)*, ông có từng cân nhắc quay lại đóng góp cho *Bitcoin(BTC)* hay không. Schwartz trả lời ngắn gọn “Không hẳn (Not really)”, rồi giải thích sâu hơn quan điểm của mình về vai trò công nghệ đối với Bitcoin hiện nay.

Theo Schwartz, *Bitcoin(BTC)* giờ đây giống *đồng đô la Mỹ* ở chỗ “về cơ bản đã chạm tới giới hạn về mặt kỹ thuật”. Ông nhận định, ít nhất ở *lớp blockchain nền tảng*, công nghệ “không còn là yếu tố quyết định thành công” nữa. Cách nhìn này đặt *Bitcoin(BTC)* gần với một “chuẩn mực tiền tệ” đã định hình hơn là một dự án công nghệ còn dư địa đổi mới mạnh ở tầng lõi.

*bình luận* Cùng một logic, Schwartz ngầm cho rằng quỹ đạo phát triển của *Bitcoin(BTC)* trong tương lai sẽ nghiêng nhiều hơn về các yếu tố xã hội – tiền tệ: mạng lưới người dùng, thanh khoản, niềm tin thị trường – thay vì các cải tiến kỹ thuật ở layer 1. Điều này giải thích vì sao ông mô tả Bitcoin là “ngõ cụt kỹ thuật” mà không đồng nghĩa với “ngõ cụt giá trị”.

Phát biểu của ông cũng gắn liền với cuộc tranh cãi lâu năm “tập trung vs phi tập trung” giữa hai cộng đồng *Bitcoin(BTC)* và *XRP*. Những người ủng hộ Bitcoin từ lâu cáo buộc cấu trúc ban đầu của XRPL và vai trò của Ripple khiến *Ripple(XRP)* “tập trung hơn” so với Bitcoin. Lần này, Schwartz đáp trả bằng cách nhắc lại những thời điểm Bitcoin từng có “sự điều phối và can thiệp rất mạnh ở giai đoạn đầu”, qua đó lập luận rằng không một hệ thống nào hoàn toàn thoát khỏi dấu ấn tập trung trong lịch sử hình thành.

Song song với việc chỉ ra “sự can thiệp” trong lịch sử *Bitcoin(BTC)*, David Schwartz lại không hề xem đó là thất bại. Ngược lại, ông thừa nhận sự “ổn định về mặt kỹ thuật” của Bitcoin hiện nay chính là một phần bản sắc: mạng lưới này đã trở thành tài sản toàn cầu, nơi “giá trị cốt lõi là duy trì trạng thái và quy tắc hiện có” hơn là chạy đua nâng cấp liên tục. Các động lực thay đổi trong tương lai, theo ông, sẽ chủ yếu đến từ *giải pháp lớp 2 (Layer 2)*, hạ tầng tài chính truyền thống tích hợp Bitcoin, cùng khung khổ pháp lý và thanh toán bao quanh nó.

Trái ngược, với *XRP Ledger(XRPL)*, Schwartz vẫn coi đây là một “phòng thí nghiệm kỹ thuật” đầy dư địa. Sau khi rời ghế CTO tại Ripple, ông cho biết sẽ tập trung xây dựng các dự án mới ngay trên XRPL, tận dụng các hướng phát triển như: mở rộng *hợp đồng thông minh*, nâng cấp *hạ tầng thanh toán* và tăng cường hỗ trợ *tài sản mã hóa hóa (tokenization)*. Điều này cho thấy ông chọn con đường “tiếp tục can thiệp vào lớp nền tảng” nhằm tạo ra những trường hợp sử dụng mới cho *Ripple(XRP)*.

*bình luận* Từ góc nhìn triết lý giao thức, tranh luận lần này phác lại hai mô hình đối lập: *Bitcoin(BTC)* ưu tiên “bảo tồn hơn thay đổi”, giữ vững vai trò chuẩn tiền tệ số, còn *XRP Ledger(XRPL)* theo đuổi “mở rộng chức năng liên tục” để trở thành hạ tầng thanh toán – tài chính đa năng. Phát biểu của Schwartz vì thế ít mang tính “chống Bitcoin” hơn là một sự thừa nhận rằng hai hệ đã rẽ sang hai “đường đua” khác nhau: một bên là *chuẩn giá trị*, một bên là *hệ sinh thái ứng dụng*.

Tại thời điểm bài báo được ghi nhận, giá *Ripple(XRP)* dao động quanh 1,38 đô la Mỹ, tương đương khoảng 1.992 đồng, dưới ngưỡng đường trung bình động hàm mũ 200 tuần (EMA 200 tuần) – một trong những mốc kỹ thuật dài hạn quan trọng. Điều này khiến nhiều nhà phân tích vẫn đánh giá xu hướng ngắn và trung hạn của XRP ở trạng thái suy yếu. Tuy vậy, đúng như nhận định của David Schwartz, giới đầu tư ngày càng nhìn *Bitcoin(BTC)* và *XRP Ledger(XRPL)* như hai tài sản đi trên hai quỹ đạo riêng: một bên dựa vào vị thế “chuẩn tiền tệ”, bên còn lại đặt cược vào “đổi mới kỹ thuật” – và chính sự khác biệt này có thể là chìa khóa tạo nên giá trị phân hóa trong dài hạn.