Thượng viện Mỹ muốn cấm trả lãi cho người nắm giữ stablecoin, chỉ cho phép phần thưởng gắn với sử dụng thực tế

Theo CoinDesk đưa tin ngày 3 (giờ địa phương), Thượng viện Mỹ đang tiến gần tới việc cấm *“lợi suất lãi”* trên thị trường *“stablecoin”*, động thái có thể làm thay đổi cấu trúc lợi nhuận của toàn bộ mảng *“tiền mã hóa ổn định giá”*. Tuy vậy, dự thảo mới vẫn để ngỏ cơ hội cho các mô hình *“phần thưởng dựa trên hoạt động sử dụng”*, được xem là bước thỏa hiệp giữa ngành công nghiệp tiền mã hóa và hệ thống ngân hàng truyền thống.

Theo dự thảo sửa đổi của Đạo luật Rõ ràng Thị trường Tài sản Kỹ thuật số (Digital Asset Market Clarity Act) vừa được công bố, các đơn vị phát hành *stablecoin* sẽ bị cấm trả lãi chỉ vì người dùng “nắm giữ” token. Thỏa thuận do Thượng nghị sĩ Thom Tillis và Angela Alsobrooks thúc đẩy tập trung vào việc chặn các mô hình *“lợi suất dựa trên tiền gửi”* được coi là có cấu trúc tương tự tiền gửi tiết kiệm trong ngân hàng.

Dự thảo nhấn mạnh vai trò cốt lõi của dịch vụ tiền gửi ngân hàng đối với kinh tế Mỹ và coi việc *stablecoin* trả lãi cho người dùng chỉ vì nắm giữ tài sản là nguy cơ “thay thế hoặc làm suy yếu” hệ thống tiền gửi truyền thống. Cụ thể, văn bản nêu rõ sẽ cấm mọi hình thức chi trả lợi suất chỉ dựa trên việc giữ tiền mặt, token hoặc các tài sản tương đương, đồng thời chặn luôn mọi cơ chế được đánh giá là *“tương đương về mặt kinh tế với lãi tiền gửi ngân hàng”*.

*bình luận* Quy định này đánh thẳng vào mô hình “gửi stablecoin nhận lãi” từng là điểm hút vốn cực mạnh của nhiều sàn và nền tảng DeFi, đồng thời xóa dần ranh giới giữa dịch vụ ngân hàng truyền thống và sản phẩm tiền mã hóa.

Tuy vậy, dự thảo không “đóng sập cửa” với toàn bộ hình thức phần thưởng. Văn bản làm rõ các mô hình *“phần thưởng dựa trên hoạt động sử dụng thực tế”* vẫn có thể được phép, chẳng hạn như thưởng khi người dùng giao dịch, thanh toán, hoặc tham gia sâu vào nền tảng – tương tự cơ chế tích điểm, hoàn tiền của thẻ tín dụng. Ngược lại, những chương trình thưởng chỉ để khuyến khích nắm giữ thụ động, như “giữ càng lâu thưởng càng nhiều” nhưng không gắn với hoạt động sử dụng thực sự, nhiều khả năng sẽ nằm trong vùng bị hạn chế.

Giới quan sát nhận định thay đổi này sẽ buộc các dự án *stablecoin* dịch chuyển từ mô hình “mua và giữ là có lợi suất” sang “phải sử dụng mới có thưởng”, qua đó tái định hình cách thiết kế sản phẩm và chiến lược thu hút người dùng.

Sau khi đạt được đồng thuận nói trên, khả năng Ủy ban Ngân hàng Thượng viện nối lại quá trình xem xét dự luật *stablecoin* được đánh giá là đã tăng đáng kể, bởi cơ chế “trả lãi cho người giữ stablecoin” từng là một trong những nút thắt gây tranh cãi nhất. Giám đốc điều hành Coinbase(BTC) Brian Armstrong đã lên tiếng kêu gọi Thượng viện sớm đưa dự luật ra thẩm tra chính thức, trong khi Giám đốc pháp lý Paul Grewal đánh giá dự thảo “được thiết kế để bảo vệ các phần thưởng gắn với việc tham gia thực sự vào mạng lưới”.

Giám đốc điều hành Phòng Thương mại Kỹ thuật số Cody Carbone cũng nhận định đây là “bước tiến quan trọng trong việc tháo gỡ những vướng mắc lớn còn lại”, thể hiện thái độ tích cực của ngành trước hướng tiếp cận mới của Thượng viện.

Tuy nhiên, cách áp dụng trên thực tế vẫn chưa rõ ràng. Dự thảo giao Bộ Tài chính Mỹ và Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai (CFTC) trách nhiệm xây dựng quy định chi tiết trong vòng 1 năm kể từ khi luật có hiệu lực. Trong giai đoạn này, các yếu tố như số dư nắm giữ, thời gian nắm giữ và loại hình hoạt động có thể được dùng làm tiêu chí xác định xem phần thưởng có được coi là “lãi tương đương tiền gửi” hay *“phần thưởng sử dụng hợp pháp”*. Phạm vi điều chỉnh thực tế sẽ phụ thuộc lớn vào cách hai cơ quan này diễn giải luật.

*bình luận* Điều này tạo ra khoảng “vùng xám” đáng kể: cùng là chương trình thưởng *stablecoin*, nhưng chỉ cần thay đổi cách tính dựa trên số dư hay khối lượng giao dịch, mô hình có thể bị xếp sang nhóm bị cấm hoặc được phép.

Tổng thể, động thái của Thượng viện Mỹ được đánh giá là nỗ lực chặn cuộc đua *“lãi suất stablecoin”* với ngân hàng nhưng vẫn giữ dư địa cho *“đổi mới gắn với sử dụng thực tế”*. Trong thời gian tới, quá trình xây dựng chi tiết quy định thực thi – đặc biệt là định nghĩa ranh giới giữa *“trả lãi nắm giữ”* và *“thưởng hoạt động”* – sẽ là biến số then chốt quyết định hình dạng thị trường *stablecoin* và các sản phẩm *tiền mã hóa* liên quan tại Mỹ.