Giáo sư Đại học Columbia: “Ngân hàng đang cản trở quyền lợi người tiêu dùng vì sợ mất lợi nhuận từ stablecoin”
Tranh cãi xung quanh stablecoin tại Mỹ đang ngày càng gay gắt khi các nhóm lợi ích ngân hàng bị cáo buộc lợi dụng những “lời đồn sai lệch” để cản trở sự phát triển của lĩnh vực này. Giáo sư Omid Malekan, giảng viên về tiền mã hóa tại Trường Kinh doanh Columbia, đã công khai chỉ trích hoạt động vận động hành lang của ngành ngân hàng nhằm bảo vệ lợi nhuận riêng thay vì hướng đến lợi ích người tiêu dùng.
Theo CoinDesk đưa tin ngày 24 (giờ địa phương), ông Malekan đăng tải trên X (trước đây là Twitter) rằng mình thất vọng khi các nỗ lực lập pháp nhằm cải cách thị trường tiền mã hóa tại Washington đang bị trì hoãn do tranh cãi liên quan đến lợi nhuận từ việc phát hành stablecoin.
“Phần lớn những quan ngại đang lan truyền trong quốc hội là không có căn cứ. Việc cho phép các công ty phát hành stablecoin chia sẻ lợi nhuận với bên thứ ba đang là yếu tố chính cản trở thông qua dự luật về cấu trúc thị trường tiền mã hóa,” ông nhấn mạnh.
Tâm điểm tranh luận: Ai được hưởng lợi từ nguồn thu của stablecoin?
Câu hỏi cốt lõi trong cuộc tranh luận hiện nay là ai có quyền hưởng lợi từ nguồn “lãi suất” sinh ra từ dự trữ của stablecoin — một hiện tượng được ông Malekan mô tả là “tắc nghẽn lợi nhuận”. Một số ngân hàng lớn và nhóm vận động hành lang ngân hàng gọi đó là “lỗ hổng cần bị bịt lại”.
Theo nhà phân tích công nghệ Paul Barron, điều các ngân hàng thực sự lo ngại là nguy cơ “chảy máu tiền gửi” khi người dân chuyển tiền sang stablecoin để hưởng mức lãi không rủi ro khoảng 5%/năm. “Nếu điều đó xảy ra, tính thanh khoản của các ngân hàng cộng đồng nhỏ có thể bị đe dọa,” Barron giải thích.
Tuy nhiên, ông Malekan phản bác lại lo ngại này, cho rằng đây là một “từ khóa”: “Stablecoin không khiến tiền gửi giảm đi, mà còn có thể làm tăng. Bởi vì để đảm bảo giá trị, các tổ chức phát hành stablecoin cần nắm giữ dự trữ dưới dạng trái phiếu chính phủ Mỹ hoặc tiền gửi ngân hàng.” Điều đó có nghĩa là hệ thống ngân hàng nhìn chung vẫn được hưởng lợi.
Ông cũng phủ nhận việc stablecoin gây ảnh hưởng tiêu cực tới hoạt động cho vay của ngân hàng. “Nếu ngân hàng lo mất khách, họ hãy trả lãi cao hơn chứ đừng ngăn cản đổi mới,” ông nói. Hiện tại, mức lãi suất bình quân của tài khoản tiết kiệm ở Mỹ chỉ khoảng 0,62%.
Đối tượng thật sự thấy bị đe dọa: Không phải “ngân hàng cộng đồng”, mà là “ngân hàng trung tâm tài chính”
Theo ông Malekan, nhóm thực sự cảm thấy bị đe dọa bởi sự phát triển của stablecoin không phải là các ngân hàng địa phương, mà là những ngân hàng lớn — thường được gọi là “ngân hàng trung tâm tài chính” (money center banks). “Đây là chiến thuật giữ lợi nhuận của ngân hàng lớn. Họ tạo ra những huyễn hoặc về việc stablecoin làm hại người tiêu dùng để bảo vệ vị thế thống trị của mình,” ông nhận định.
Nhiều startup tiền mã hóa cũng bị nói là đang nhân cơ hội tiếp thị sản phẩm công nghệ của họ tới các ngân hàng nhỏ, qua đó gián tiếp góp phần lan rộng các lo ngại không căn cứ.
Ông Malekan khẳng định: “Nếu muốn phát triển kinh tế một cách lành mạnh thì quyền lợi của người gửi tiền cũng quan trọng như người vay vốn. Việc buộc doanh nghiệp phát hành stablecoin không được chia sẻ lợi nhuận với người dùng là một cách gián tiếp bảo vệ lợi ích của ngân hàng, không phải người tiêu dùng.”
Quốc hội Mỹ đứng giữa lựa chọn: Ưu tiên ngân hàng lớn hay bảo vệ đổi mới?
Theo ông Malekan, quốc hội Mỹ cần đứng về phía đổi mới và người tiêu dùng, thay vì ưu ái lợi nhuận của ngành ngân hàng. “Hầu hết lo ngại của ngân hàng không được chứng minh bằng dữ kiện. Quốc hội đã nhiều lần chọn sự tiến bộ thay vì bảo vệ lợi ích doanh nghiệp, và lần này cũng nên như vậy.”
Bình luận: Không chỉ ông Malekan, nhiều chính trị gia cũng lên tiếng về tầm ảnh hưởng của ngân hàng lên cơ quan lập pháp. Luật sư John Deaton, hiện đang tranh cử vào Thượng viện, cho biết: “Ngân hàng không phải bạn của người dân, và những chính trị gia bảo vệ họ cũng vậy.” Ông tiết lộ rằng nếu quốc hội tiếp tục đưa điều khoản cấm chia sẻ lợi nhuận stablecoin vào các dự luật thì sàn Coinbase có thể rút lại ủng hộ đối với Đạo luật CLARITY.
Bình luận: Những tranh luận hiện tại về stablecoin không chỉ xoay quanh câu hỏi kỹ thuật hay tài chính đơn thuần, mà đang phản ánh sự đối đầu lợi ích giữa ba bên: ngành tài chính truyền thống, ngành tiền mã hóa và người tiêu dùng. Kết quả từ các quyết định chính sách sẽ có ảnh hưởng lớn đến khả năng cạnh tranh công nghệ số trong ngành tài chính của Mỹ trong tương lai.
Từ khóa: “stablecoin”, “ngân hàng”, “tiền mã hóa”
Bình luận 0