6 tháng chiến sự Iran, đảng Dân chủ Mỹ tăng công kích chi phí

Chiến sự Iran do Tổng thống Trump phát động đã bước sang tháng thứ sáu, và đảng Dân chủ Mỹ đang mở rộng công kích, nhắm vào chi phí chiến tranh cùng gánh nặng chi phí sinh hoạt. Xu hướng chung là đẩy gánh nặng giá dầu và lạm phát mà các hộ gia đình Mỹ phải chịu trở thành vấn đề trung tâm của cuộc bầu cử giữa kỳ, thay vì bản thân cuộc chiến.

Ủy ban toàn quốc đảng Dân chủ (DNC) ngày 28 (giờ địa phương) ra tuyên bố dưới tên Chủ tịch DNC Ken Martin, cáo buộc Tổng thống Trump và Phó Tổng thống JD Vance đã chi tới 100 tỷ USD tiền thuế cho chiến sự Iran. Cũng trong tuyên bố này, DNC cho biết gánh nặng mà người tiêu dùng phải chịu vào khoảng 150 tỷ USD, tương đương khoảng 1.100 USD mỗi hộ gia đình.

Ken Martin nói "Donald Trump và JD Vance đã kéo nước Mỹ vào một cuộc chiến chết chóc, tốn kém mà không tìm được lối thoát." Ông chỉ trích đảng Cộng hòa vừa nói về chi phí sinh hoạt và y tế, vừa chi hàng tỷ USD cho một cuộc chiến mà người dân không mong muốn - bình luận cho thấy đảng Dân chủ đang cố gắn chiến phí với đời sống kinh tế của cử tri.

Hãng tin AP đưa tin chiến sự Iran đang làm thay đổi cục diện chính trị Mỹ trước thềm bầu cử giữa kỳ tháng 11. Theo khảo sát tháng 7 của Trung tâm Nghiên cứu Các vấn đề Công cộng AP-NORC, khoảng 2/3 người trưởng thành Mỹ cho rằng cuộc chiến này "không đáng để tham gia."

Trong số này, phần lớn là người ủng hộ đảng Dân chủ và cử tri độc lập. Đáng chú ý, hơn 1/3 người trả lời thuộc đảng Cộng hòa cũng đưa ra câu trả lời tương tự, cho thấy việc chiến sự kéo dài có thể trở thành gánh nặng chính trị vượt ra ngoài ranh giới đảng phái.

Công kích của đảng Dân chủ tại Quốc hội cũng không dừng lại. Ngày 14/7, đảng Dân chủ tại Thượng viện đã ngăn việc thông qua dự luật chính sách quốc phòng thường niên trị giá 1.150 tỷ USD.

Lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện Chuck Schumer khi đó nói "Trump đã phát động cuộc chiến này mà không có sự phê chuẩn, không có chiến lược, và không có lối thoát." Kết quả bỏ phiếu thủ tục là 50 phiếu thuận, 46 phiếu chống, không đạt mức 60 phiếu cần thiết để thông qua tại Thượng viện.

Chiến sự Iran kéo dài kể từ sau cuộc không kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran ngày 28/2. Chi phí chiến tranh, thiệt hại của quân đội Mỹ và áp lực giá dầu tăng cộng dồn khiến đảng Dân chủ gắn vấn đề này với trách nhiệm kinh tế của Tổng thống Trump.

Ở chiều ngược lại, đảng Cộng hòa nhấn mạnh yếu tố an ninh quốc gia và năng lực răn đe quân sự. AP cho biết phần lớn ứng viên Cộng hòa vẫn duy trì mối liên hệ với Tổng thống Trump, nhưng một số người đã bắt đầu giữ khoảng cách nhẹ trong thông điệp tranh cử trước thềm bầu cử giữa kỳ.

Tác động lên thị trường thể hiện rõ nhất ở giá dầu. Reuters đưa tin, tính đến 19 giờ 31 phút ngày 28 theo giờ Việt Nam, giá dầu Brent kỳ hạn giảm còn 89,30 USD/thùng, còn dầu WTI giảm còn 82,77 USD/thùng.

Cùng thời điểm, tính theo tuần, giá dầu Brent giảm khoảng 5,4%, còn WTI giảm 4,9%. Thị trường vừa phản ánh căng thẳng liên quan đến Iran, vừa cân nhắc giữa khả năng gián đoạn nguồn cung tức thời với tình hình lưu thông qua eo biển Hormuz và thế bế tắc trong đàm phán.

Giá dầu hạ nhiệt không đồng nghĩa căng thẳng đã chấm dứt. Reuters cho biết các nước trung gian trong chiến sự Iran đã tập trung trở lại vào việc mở lại tuyến lưu thông qua eo biển Hormuz, và Iran dự kiến lập danh sách điều kiện để khôi phục lưu thông bình thường.

Eo biển Hormuz là tuyến đường từng chiếm khoảng 20% nguồn cung dầu thô toàn cầu trước chiến sự. TokenPost từng đề cập cách đo lưu lượng lưu thông qua eo biển Hormuz và diễn biến giá dầu suy yếu trong một bài viết trước đó.

Cục diện bầu cử Thượng viện cũng gắn liền với vấn đề này. Đảng Dân chủ đang mở rộng phạm vi công kích sang cả những khu vực vốn nghiêng về đảng Cộng hòa, biến việc chiến sự kéo dài thành vấn đề trung tâm của bầu cử giữa kỳ.

Đây không phải sự kiện có liên hệ trực tiếp đến thị trường tiền mã hóa. Tuy nhiên, nếu giá dầu và lạm phát biến động trở lại, điều này có thể ảnh hưởng đến biến động chung của các tài sản rủi ro. Hiện tại, các vấn đề đã được xác nhận xoay quanh chi phí chiến tranh, gánh nặng của hộ gia đình, tình hình lưu thông qua eo biển Hormuz và cuộc bầu cử giữa kỳ.