35 khu vực pháp lý: WEF và BCG nêu 9 lĩnh vực rà soát quy định tài sản số

Diễn đàn Kinh tế Thế giới (World Economic Forum, WEF) và Boston Consulting Group (BCG) đề xuất 9 lĩnh vực cần xem xét khi xây dựng chính sách tài sản số. Các lĩnh vực này bao gồm phân loại tài sản, thanh toán, lưu ký, hạ tầng tài chính và chủ quyền tiền tệ.

Trong báo cáo “Quy định tài sản số trong bối cảnh thế giới biến đổi” công bố ngày 28, hai tổ chức tổng hợp các lĩnh vực chính sách dựa trên xu hướng quy định tại 35 khu vực pháp lý cùng ý kiến của các bên liên quan trong khu vực công và tư. Báo cáo phản ánh xu hướng tài sản số trở thành một phần của hạ tầng tài chính, thay vì chỉ tồn tại như một thị trường riêng biệt.

Chín lĩnh vực BCG xác định gồm: phạm vi áp dụng, phân loại và trách nhiệm pháp lý; tính chắc chắn của pháp luật và khả năng thực thi; lưu ký và bảo vệ tài sản khách hàng; hạ tầng; tiền kỹ thuật số và tài sản thanh toán; chủ quyền tiền tệ và ổn định tài chính; quy định an toàn, bảng cân đối kế toán và xử lý tài sản bảo đảm; tội phạm tài chính và chế tài; tính toàn vẹn của thị trường và bảo vệ nhà đầu tư.

Bốn lĩnh vực đầu tiên xem xét hoạt động và chủ thể nào thuộc phạm vi điều chỉnh, quy định có thể được thực thi trên thực tế hay không, cũng như cách lưu giữ và bảo vệ tài sản khách hàng. Việc đưa hạ tầng vào danh sách mở rộng rà soát từ đặc tính của từng sản phẩm sang cả các hệ thống liên quan.

Ba lĩnh vực liên quan đến mối liên hệ với hệ thống tài chính là tiền kỹ thuật số và tài sản thanh toán; chủ quyền tiền tệ và ổn định tài chính; quy định an toàn, bảng cân đối kế toán và xử lý tài sản bảo đảm. BCG chia các nội dung thành ba nhóm: quy tắc thị trường, hội nhập hệ thống tài chính và bảo vệ thị trường.

Nhóm bảo vệ thị trường bao gồm tội phạm tài chính, chế tài, tính toàn vẹn của thị trường và bảo vệ nhà đầu tư. Cách tiếp cận này mở rộng phạm vi quy định từ quy tắc giao dịch sang ổn định hệ thống tài chính và ứng phó với hoạt động bất hợp pháp.

BCG cho biết trọng tâm câu hỏi về quy định đang dịch chuyển từ việc phân loại từng tài sản số sang xác định các điều kiện để tổ chức có thể sử dụng hệ thống tài chính. Vì vậy, báo cáo đưa hoạt động lưu ký, bảo vệ tài sản khách hàng, hạ tầng hỗ trợ giao dịch và tài sản thanh toán vào diện rà soát chính sách.

Chủ quyền tiền tệ được đưa vào danh sách vì việc sử dụng tiền kỹ thuật số và mạng lưới thanh toán xuyên biên giới có thể ảnh hưởng đến việc sử dụng tiền tệ và dòng vốn. BCG xác định chủ quyền tiền tệ và ổn định tài chính là các lĩnh vực cần xem xét trong chính sách tài sản số.

Hai tổ chức không đề xuất thứ tự triển khai quy định áp dụng cho mọi quốc gia, do khuôn khổ pháp luật, cấu trúc tài chính, mục tiêu chính sách và năng lực giám sát khác nhau giữa các khu vực pháp lý.

Cơ quan chức năng mỗi nước có thể giữ nguyên hoặc điều chỉnh quy định hiện hành sau khi xem xét rủi ro và giới hạn trong nước. Báo cáo đưa ra một khuôn khổ tính đến lựa chọn chính sách riêng của từng khu vực pháp lý, thay vì ấn định một trình tự quy định duy nhất.

Báo cáo cũng cho rằng hoạt động xuyên biên giới cần có niềm tin vào kết quả quản lý và các tiêu chuẩn chung. Mục tiêu là áp dụng cách xử lý có thể so sánh với các hoạt động tương tự và hạn chế khác biệt lớn trong cách diễn giải quy tắc giữa các khu vực pháp lý.

BCG cho biết các tiêu chuẩn giám sát cũng cần được điều chỉnh dựa trên bằng chứng tích lũy từ quá trình sử dụng thực tế. Theo báo cáo, việc xây dựng quy tắc cần đi cùng việc cập nhật dữ liệu thu được trong quá trình áp dụng.

Báo cáo trước đó do WEF công bố ngày 3 tháng 10 năm 2024 xem xét 9 khu vực pháp lý: Liên minh châu Âu, Gibraltar, Hong Kong, Nhật Bản, Singapore, Thụy Sĩ, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, Vương quốc Anh và Mỹ. Các chủ đề chính gồm chống rửa tiền và xác minh khách hàng (AML·KYC), sandbox về quy định và công nghệ, tài chính phi tập trung (DeFi), quyền riêng tư và bảo mật.

Báo cáo mới mở rộng phạm vi sang xu hướng quy định tại 35 khu vực pháp lý, đồng thời nêu riêng tài sản thanh toán, chủ quyền tiền tệ, xử lý tài sản bảo đảm và thực thi chế tài thành các lĩnh vực chính sách. Đối chiếu phạm vi và các chủ đề được công bố của hai báo cáo cho thấy nội dung xem xét quy định tài sản số trong mối liên hệ với hệ thống tài chính đã được bổ sung.

Tài liệu này không phải luật áp đặt nghĩa vụ mới lên các quốc gia hay quy tắc quốc tế có tính ràng buộc. WEF giới thiệu đây là hướng dẫn thực tiễn hỗ trợ các nước đánh giá rủi ro, xác định ưu tiên chính sách và quyết định giữ nguyên hay điều chỉnh quy định hiện hành.

Bản tóm tắt công khai không nêu danh sách 35 khu vực pháp lý hoặc khuyến nghị cụ thể về quy định trong nước.