25,61%: Tỷ trọng trái phiếu chính phủ 30 năm của Hàn Quốc vượt các nước lớn

Tỷ trọng phát hành trái phiếu chính phủ Hàn Quốc kỳ hạn 30 năm trong nửa đầu năm nay đạt 25,61%, cao hơn hẳn so với các nước lớn, khiến áp lực cung cầu trái phiếu siêu dài hạn trở thành biến số quan trọng của thị trường trái phiếu.

Theo hãng tin tài chính Yonhap Infomax (연합인포맥스) đưa tin ngày 21, trong nửa đầu năm nay, tỷ trọng phát hành trái phiếu chính phủ Hàn Quốc kỳ hạn 10 năm là 17,05%, còn kỳ hạn 30 năm là 25,61%. Trong khi đó, tại Mỹ, tỷ trọng trái phiếu kỳ hạn 10 năm và 30 năm lần lượt là 10,88% và 6,24%. Tại Đức, tỷ trọng trái phiếu kỳ hạn 30 năm là 8,93%, còn kỳ hạn 10 năm lên tới 25,30% – cơ cấu ngược hoàn toàn so với Hàn Quốc.

Ông Lim Jae-gyun (임재균), chuyên gia phân tích tại Chứng khoán KB (KB Securities), nhận định: “So với các nước lớn, tỷ trọng phát hành trái phiếu kỳ hạn 30 năm của Hàn Quốc khá cao, trong khi tỷ trọng kỳ hạn 10 năm lại thấp”. Điều này cho thấy áp lực từ trái phiếu siêu dài hạn của Hàn Quốc không chỉ là vấn đề lãi suất đơn thuần, mà còn gắn liền với cơ cấu cung ứng theo từng kỳ hạn.

Nhật Bản cũng có tỷ trọng trái phiếu kỳ hạn 30 năm thấp hơn Hàn Quốc. Theo kế hoạch phát hành năm tài khóa 2026 của Bộ Tài chính Nhật Bản, trong tổng số 174,8 nghìn tỷ yên trái phiếu phát hành ra thị trường, trái phiếu kỳ hạn 30 năm chỉ chiếm 7,2 nghìn tỷ yên, tương đương 4,1%. Nhật Bản dự kiến giảm phát hành trái phiếu kỳ hạn 30 năm 1,5 nghìn tỷ yên so với năm trước, đồng thời cắt giảm đều đặn hàng tháng đối với các kỳ hạn siêu dài như 20 năm, 30 năm và 40 năm.

Trái phiếu chính phủ siêu dài hạn thường được hiểu là loại có kỳ hạn từ 20 năm trở lên. Kỳ hạn càng dài, biến động giá theo lãi suất càng lớn, đồng thời nhạy cảm hơn với nhu cầu của các nhà đầu tư có khoản nợ hoặc nguồn vốn vận hành dài hạn như công ty bảo hiểm và quỹ hưu trí.

Nguyên nhân khiến tỷ trọng trái phiếu kỳ hạn 30 năm của Hàn Quốc tăng cao nằm ở nhu cầu từ các công ty bảo hiểm. Các công ty bảo hiểm cần tài sản có kỳ hạn dài để phòng ngừa rủi ro cho các khoản nợ dài hạn, trong khi chính phủ cũng tăng phát hành trái phiếu siêu dài hạn để đáp ứng nhu cầu này.

Tuy nhiên, có ý kiến cho rằng khi khả năng mua vào của các công ty bảo hiểm suy yếu, khoảng cách giữa tỷ trọng phát hành và khả năng hấp thụ thực tế của thị trường đang nới rộng. Giới phân tích đánh giá đây không đơn thuần là vấn đề lãi suất, mà là bài toán tổng hợp giữa nhu cầu của nhà đầu tư dài hạn, khối lượng đấu thầu trái phiếu chính phủ và cách phân bổ phát hành theo từng kỳ hạn.

Áp lực này cũng phản ánh vào lãi suất. TokenPost từng đưa tin về việc lãi suất trái phiếu chính phủ kỳ hạn 30 năm và 50 năm lập đỉnh kể từ khi phát hành, trong đó áp lực cung cầu trái phiếu siêu dài hạn được xem là nguyên nhân chính. Trái phiếu siêu dài hạn nhạy cảm với nhu cầu của nhà đầu tư dài hạn như công ty bảo hiểm, quỹ hưu trí, khối lượng đấu thầu trái phiếu chính phủ và hoạt động giao dịch hợp đồng tương lai trái phiếu chính phủ của nhà đầu tư nước ngoài.

Trong 8 tháng đầu năm nay, tổng giá trị phát hành trái phiếu chính phủ kỳ hạn 30 năm và 50 năm đạt 39 nghìn tỷ won. Giá trị phát hành theo tháng duy trì quanh mức 5 nghìn tỷ won trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 5, sau đó giảm còn 3,7 nghìn tỷ won vào tháng 6. Sang tháng 7, con số này là 3,9 nghìn tỷ won, và tháng 8 là 3,6 nghìn tỷ won, tỷ trọng vẫn duy trì ở mức giữa 20%.

Theo Yonhap Infomax, Citi đánh giá lượng phát hành trái phiếu năm nay có thể giảm khoảng 10 nghìn tỷ won nhờ chính phủ sử dụng thêm nguồn thu thuế, và tổng lượng phát hành năm sau có thể xuống dưới 198 nghìn tỷ won. Citi dẫn chứng các năm 2016, 2018 và 2022, khi nguồn thu thuế vượt dự kiến giúp lượng phát hành thực tế thấp hơn kế hoạch khoảng 9 nghìn tỷ won.

Trong khi đó, Barclays dự báo tổng lượng phát hành trái phiếu năm sau ở mức 185,6 nghìn tỷ won, dựa trên kỳ vọng nguồn thu thuế doanh nghiệp tăng nhờ xuất khẩu chất bán dẫn khởi sắc. Con số này thấp hơn mức dự báo 229,2 nghìn tỷ won trong kế hoạch tài chính trung hạn năm 2025.

Ông An Jae-gyun (안재균), chuyên gia phân tích tại Korea Investment & Securities (한국투자증권), ước tính nếu tổng chi tiêu năm sau ở mức 820 nghìn tỷ won, tổng lượng phát hành trái phiếu chính phủ sẽ vào khoảng 217,4 nghìn tỷ won, giảm khoảng 8 nghìn tỷ won so với mức 225 nghìn tỷ won của năm nay. Theo kỳ hạn, ông dự báo mức giảm lần lượt là 2,7 nghìn tỷ won ở kỳ hạn 2-3 năm, 5,1 nghìn tỷ won ở kỳ hạn 5-10 năm và 8,4 nghìn tỷ won ở kỳ hạn từ 20 năm trở lên.

Trên thị trường, cách phân bổ phát hành theo từng kỳ hạn được xem là vấn đề trực tiếp hơn so với tổng lượng phát hành. Ngay cả khi tổng chi tiêu không đổi, áp lực trên đường cong lợi suất và lãi suất dài hạn vẫn có thể khác nhau tùy vào việc gánh nặng phát hành dồn vào kỳ hạn ngắn, trung hạn hay siêu dài hạn.

TokenPost trước đó cũng đưa tin chính phủ Hàn Quốc thường xuyên theo dõi diễn biến tăng của lãi suất trái phiếu chính phủ siêu dài hạn. Tuy nhiên, việc cắt giảm phát hành hay điều chỉnh tỷ trọng chỉ có thể phản ánh vào thị trường sau khi chính phủ chính thức xác nhận và công bố.

Vấn đề cốt lõi trên thị trường trái phiếu hiện không nằm ở việc đưa tỷ trọng trái phiếu kỳ hạn 30 năm về ngang mức các nước lớn, mà ở việc hạ tỷ trọng này xuống phạm vi mà nhu cầu của nhà đầu tư dài hạn trong nước có thể hấp thụ được. Mốc thời gian đáng chú ý tiếp theo là dự thảo ngân sách năm sau, hạn mức phát hành trái phiếu chính phủ và kế hoạch phát hành theo từng kỳ hạn, dự kiến được công bố vào cuối tháng này.