Tin tức 
Thông tin Coin 
Về chúng tôi 
Theo CoinDesk đưa tin ngày 20 tháng 3 năm 2025 (giờ địa phương), các cơ quan quản lý Mỹ đã tiến thêm một bước trong việc làm rõ tiêu chí phân biệt *từ*tiền mã hóa* và *từ*chứng khoán số*. Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ *từ*SEC* cùng Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai *từ*CFTC* vừa công bố văn bản hướng dẫn giải thích chung, phác thảo rõ hơn khi nào tài sản số bị xem là “chứng khoán” và khi nào không. Tuy vậy, giới chuyên môn nhận định, chừng nào Quốc hội chưa thông qua một *từ*luật cấu trúc thị trường tài sản số* riêng, khoảng trống thẩm quyền và mức độ *từ*không chắc chắn về quy định tiền mã hóa* vẫn còn lớn.
Trong tuần này, SEC phối hợp CFTC phát hành tài liệu “guidance” phân loại tài sản số thành một số nhóm và nêu rõ trong trường hợp nào chúng được xem là chứng khoán theo luật chứng khoán hiện hành. Nhiều năm qua, tranh luận xoay quanh việc áp dụng bài kiểm tra Howey (Howey Test) đối với *từ*tiền mã hóa* luôn gây tranh cãi trong ngành. Lần này, tài liệu mới được đánh giá là cho thấy cụ thể hơn khung phân loại tài sản số của SEC và loại giao dịch nào có thể trở thành mục tiêu thực thi.
SEC nhấn mạnh một trong những nhóm chính trên thị trường *từ*tài sản số* là “chứng khoán số” (digital securities). Đó là các tài sản vốn, trong bối cảnh khác, đã mang bản chất của chứng khoán nhưng được “token hóa” rồi phát hành – giao dịch dưới dạng token trên blockchain. Cơ quan này một lần nữa khẳng định, nếu một token đáp ứng các tiêu chí của hợp đồng đầu tư theo bài kiểm tra Howey, token đó sẽ bị xem là chứng khoán, và thuộc phạm vi giám sát trực tiếp của SEC.
Ngược lại, các loại stablecoin dùng cho thanh toán, công cụ số (digital tools), vật phẩm sưu tầm số (digital collectibles) hay các tài sản số mang tính chất “hàng hóa số” (digital commodity) về nguyên tắc không bị coi là chứng khoán. Tuy nhiên, SEC lưu ý, nếu đơn vị phát hành hoặc tổ chức vận hành áp dụng một số cơ chế – chẳng hạn chia nhỏ token và bán như cổ phần (fractionalization) – khiến cấu trúc đáp ứng tiêu chuẩn của chứng khoán, thì các token này vẫn có thể bị tái phân loại vào nhóm chịu điều chỉnh bởi luật chứng khoán.
Chủ tịch SEC Paul Atkins cùng hai ủy viên Hester Peirce và Mark Uyeda viết trên CoinDesk rằng tài liệu mới đã đưa ra một “hệ thống phân loại” thể hiện “phần lớn *từ*tiền mã hóa* không phải là chứng khoán”, đồng thời làm rõ cách áp dụng bài kiểm tra Howey khi tài sản số trở thành một phần của hợp đồng đầu tư.
Về phía CFTC, cơ quan này cho biết sẽ cùng tham gia thực thi dựa trên bản hướng dẫn chung, nhưng trong khuôn khổ Luật Giao dịch Hàng hóa (CEA). CFTC khuyến nghị các “nhà đổi mới, đơn vị phát hành và nhà đầu tư cá nhân” nên nghiên cứu kỹ hướng dẫn để hiểu rõ ranh giới quyền hạn giữa SEC và CFTC đối với *từ*thị trường tài sản số*.
bình luận: Hướng dẫn chung SEC–CFTC là bước tiến quan trọng vì lần đầu hai cơ quan cùng vẽ một “đường biên” cho *từ*quy định tiền mã hóa* ở cấp liên bang, dù mới chỉ dừng ở mức giải thích, chưa phải luật thành văn.
Giới luật sư nhận thấy điểm đáng chú ý là trọng tâm đánh giá đã dịch chuyển từ “bản thân tài sản” sang “cách tài sản đó được chào bán và mô tả”. Luật sư Chris Lavin, đối tác tại hãng Withers, nhận định văn bản “dẫn đến kết luận như dự đoán: đa số tài sản số và nhiều hoạt động phổ biến không phải chứng khoán”, nhưng “các cơ quan vẫn giữ lại biên độ linh hoạt đáng kể trong thực thi”.
Theo ông, việc đánh giá tính “chứng khoán” không còn chỉ dựa trên yếu tố nội tại của tài sản – vốn thường được xếp là hàng hóa kỹ thuật số nằm ngoài phạm vi SEC – mà chuyển trọng tâm sang cấu trúc giao dịch và cách tài sản được trình bày, quảng bá với nhà đầu tư. Nói cách khác, một token có thể không mang bản chất chứng khoán, nhưng nếu được bán kèm lời hứa về lợi nhuận từ nỗ lực của đội ngũ phát triển, giao dịch đó có thể bị xem là hợp đồng đầu tư và phải tuân thủ luật chứng khoán.
Lavin cũng chỉ ra rằng *từ*tài sản số* từng được “tiếp thị như chứng khoán” vẫn có thể được phân loại lại khi các cam kết lợi nhuận đã hoàn tất hoặc không còn hiệu lực. Cách diễn giải này, theo ông, không chỉ tác động đến *từ*thị trường tiền mã hóa* mà còn có thể ảnh hưởng đến cách đánh giá “tính chứng khoán” trong nhiều sản phẩm tài chính khác.
bình luận: Việc chuyển trọng tâm từ “token là gì” sang “token được bán thế nào” đồng nghĩa các dự án không thể chỉ dựa vào tính năng kỹ thuật để khẳng định “không phải chứng khoán”, mà phải xem xét toàn bộ nội dung marketing, whitepaper, cam kết lợi nhuận.
Dù SEC gọi một số tài sản là “hàng hóa số” (digital commodities), khái niệm “commodity” trong hướng dẫn lần này lại làm bùng lên tranh cãi. Luật sư Jason Gottlieb, đối tác tại Morrison Cohen, lưu ý định nghĩa “hàng hóa” trong Luật Giao dịch Hàng hóa vốn rất rộng, nhưng cách sử dụng trong hướng dẫn mới có thể không hoàn toàn trùng khớp với khung pháp lý hiện hành.
Ông nhấn mạnh: việc SEC nói “chúng tôi không có thẩm quyền nếu tài sản không đáp ứng tiêu chí này” không tự động đồng nghĩa “CFTC lập tức có toàn quyền”. Theo Gottlieb, “thẩm quyền vẫn còn rất mơ hồ” và để CFTC nắm vai trò rõ ràng với toàn bộ *từ*tiền mã hóa không phải chứng khoán* thì Quốc hội phải thông qua một *từ*luật cấu trúc thị trường tiền mã hóa* riêng.
Hạ nghị sĩ Cộng hòa Troy Downing (bang Montana) đánh giá hướng dẫn mới là “rất tích cực”, song cảnh báo một chính quyền kế nhiệm có thể đảo ngược toàn bộ. Ông cho rằng cần “khóa chặt” định hướng này trong luật, bởi “viễn cảnh 2–3 năm nữa mọi thứ lại trở nên mơ hồ sẽ khiến dòng vốn quy mô lớn chần chừ”. Dù vậy, ông nhìn nhận đây là “khởi đầu tốt” vì đi gần với kỳ vọng của ngành.
Trên Đồi Capitol, các cuộc thảo luận về *từ*dự luật cấu trúc thị trường tài sản số* đang có dấu hiệu “khởi động lại”. Thượng nghị sĩ Cynthia Lummis (Wyoming) tiết lộ tại hội nghị Washington DC Blockchain Summit rằng một phiên “markup” (xem xét, sửa đổi dự luật) có thể diễn ra vào cuối tháng 4. Thượng nghị sĩ Tim Scott (South Carolina) cũng nói các bên đã tiến gần hơn tới đồng thuận về những điểm nóng như điều khoản đạo đức, quy định về “quorum” (tỷ lệ biểu quyết tối thiểu) tại các cơ quan quản lý. Thượng nghị sĩ Kirsten Gillibrand (New York) tỏ ra lạc quan rằng quá trình “markup” có thể được kích hoạt trong thời gian ngắn.
Trên thị trường, một trong những vấn đề then chốt là câu chữ liên quan đến *từ*stablecoin mang lại lãi suất hoặc lợi suất (yield)*. Một số nghị sĩ cho rằng có thể đạt thỏa hiệp bằng việc hạn chế sử dụng các thuật ngữ khiến sản phẩm của nhà phát hành stablecoin và đối tác giống như “sản phẩm ngân hàng”. Tuy nhiên, nội dung cụ thể vẫn chưa được công bố.
bình luận: Nếu Quốc hội không sớm hoàn tất dự luật cấu trúc thị trường, hướng dẫn SEC–CFTC sẽ chỉ là “tạm thời”, khiến doanh nghiệp khó đưa ra quyết định đầu tư dài hạn do lo ngại rủi ro chính sách.
Song song với cuộc tranh luận về *từ*quy định tiền mã hóa*, căng thẳng giữa nhà chức trách và các nền tảng *từ*thị trường dự đoán (prediction markets)* đang gia tăng nhanh chóng. Tại Nevada, nền tảng Kalshi đã bị yêu cầu tạm dừng cung cấp phần lớn sản phẩm dự đoán trong ít nhất hai tuần; phiên điều trần được ấn định ngày 3 tháng 4. Một thẩm phán tại bang này đã tạm thời cấm các hợp đồng liên quan đến thể thao, bầu cử và giải trí.
Thẩm phán Jason Woodbury đề cập khả năng Kalshi đang cung cấp các sản phẩm thuộc diện do cơ quan quản lý trò chơi có thưởng tại Nevada giám sát theo luật bang. Ông cho rằng câu hỏi liệu quy định liên bang có “ưu tiên” (preempt) quy định bang trong lĩnh vực này là vấn đề “tinh tế và thay đổi rất nhanh”, nhưng ở giai đoạn hiện tại, tòa án khó có thể chấp nhận lập luận ưu tiên liên bang của Kalshi.
Bang Arizona còn đi xa hơn. Bộ trưởng Tư pháp bang, bà Kris Mayes, cho rằng một số hợp đồng – đặc biệt là các sản phẩm đặt cược liên quan đến bầu cử – đã vi phạm luật bang, và quyết định truy tố hình sự. Văn phòng Bộ trưởng Tư pháp cho biết luật Arizona “cấm vận hành hoạt động cá cược không phép”, đồng thời “cấm hoàn toàn cá cược bầu cử”. Đồng sáng lập Kalshi, Tarek Mansour, lên tiếng chỉ trích đây là động thái “vượt quá quyền hạn”.
Tại Nevada, Thượng nghị sĩ Catherine Cortez Masto cũng đăng bài chỉ trích *từ*các thị trường dự đoán* đã “cố ý vi phạm” quy định của bang và bộ lạc bản địa. Theo bà, trong khi các sòng bạc và nhà cái thể thao phải tuân thủ các chuẩn bảo vệ người chơi như giới hạn độ tuổi, hệ thống giám sát tính liêm chính và hỗ trợ người nghiện cờ bạc, thì *từ*thị trường dự đoán trực tuyến* lại đang lợi dụng khung pháp lý liên bang còn lỏng lẻo để vận hành như “nhà cái thể thao trái phép”.
bình luận: Diễn biến tại Nevada và Arizona cho thấy các bang sẵn sàng áp dụng luật cờ bạc truyền thống để “siết” các sản phẩm phái sinh và hợp đồng dự đoán gắn với sự kiện đời thực – kể cả khi chúng được giao dịch dưới dạng *từ*hợp đồng trên thị trường tài sản số*.
Bản hướng dẫn chung của SEC và CFTC trong tuần này được xem là cột mốc quan trọng, đặt ra một “vạch chuẩn” ban đầu cho việc đánh giá *từ*tính chứng khoán của tài sản số*. Tuy nhiên, chừng nào Quốc hội Mỹ chưa ban hành *từ*luật cấu trúc thị trường tiền mã hóa* để “neo” ranh giới quyền hạn vào luật, mọi chuẩn mực hiện tại vẫn chỉ nằm trong vùng “giải thích”, có thể thay đổi theo biến động chính trị và nhân sự cơ quan quản lý. Với bối cảnh đó, mức độ *từ*không chắc chắn về quy định tiền mã hóa* tại Mỹ nhiều khả năng vẫn kéo dài, buộc các doanh nghiệp và nhà đầu tư phải duy trì chiến lược thận trọng trên *từ*thị trường tài sản số*.
Bình luận 0