Theo Chainalysis đưa tin ngày 14 (giờ địa phương), dòng tiền liên quan đến *tiền mã hóa* và hoạt động *buôn người* trong năm 2025 đã tăng vọt lên mức “hàng trăm triệu USD”, tương đương hàng nghìn tỷ đồng. So với năm trước, giá trị giao dịch tăng khoảng 85%, cho thấy các đường dây buôn người đang đẩy nhanh quá trình “số hóa”, tận dụng *tiền mã hóa* để chuyển vốn xuyên biên giới với tốc độ nhanh và ngày càng khó truy vết.
Theo báo cáo mới công bố, Chainalysis theo dõi các dòng *tiền mã hóa* chảy vào những dịch vụ bị nghi liên quan buôn người trong suốt năm 2025. Phạm vi điều tra bao gồm các tổ chức hoạt động chủ yếu ở Đông Nam Á, dịch vụ “hộ tống quốc tế” (escort) vận hành qua Telegram, các môi giới tuyển dụng phục vụ cưỡng bức lao động, đường dây môi giới mại dâm và các đối tượng buôn bán nội dung lạm dụng tình dục trẻ em (CSAM). Kết quả cho thấy lượng vốn đổ vào các dịch vụ này tăng khoảng 85% so với năm trước, làm dấy lên lo ngại về tốc độ “chuyển đổi số” của các mạng lưới buôn người dựa trên *tiền mã hóa*.
Theo Chainalysis, các mạng lưới buôn người ở Đông Nam Á và các dịch vụ “hộ tống quốc tế” qua Telegram là những ví dụ điển hình ưu tiên dùng *tiền mã hóa*. Dữ liệu cho thấy gần một nửa giao dịch *tiền mã hóa* trên các dịch vụ escort quốc tế này có giá trị trên 10.000 USD (khoảng 14,45 triệu đồng) cho mỗi lần thanh toán. Điều này cho thấy không chỉ các khoản chi nhỏ lẻ, mà các giao dịch giá trị lớn, lặp lại theo chu kỳ mới là phần đáng kể trong cấu trúc tài chính của những đường dây này. Chainalysis nhấn mạnh luồng thanh toán liên quan buôn người không chỉ tập trung tại Đông Nam Á mà còn lan rộng sang châu Mỹ, châu Âu và châu Đại Dương, cho thấy các tổ chức này đã hình thành một “hạ tầng thanh toán bằng *tiền mã hóa*” mang tính toàn cầu. Thay vì phụ thuộc vào hệ thống tài chính truyền thống vốn chịu kiểm soát chặt chẽ ở khâu chuyển tiền xuyên biên giới, các đường dây buôn người khai thác ưu thế tốc độ và tính phi tập trung của blockchain để né tránh giám sát.
Về loại tài sản số được ưu tiên, báo cáo ghi nhận các mạng lưới buôn người chủ yếu sử dụng *stablecoin* cho thanh toán nội bộ. Đây là nhóm *tiền mã hóa* được gắn với giá trị của các đồng tiền pháp định như USD, nên ít biến động và thường được ví như “đô la kỹ thuật số”. Với các tổ chức tội phạm, *stablecoin* giúp chuyển tiền nhanh qua nhiều quốc gia mà không phải chịu rủi ro giá giảm mạnh như các token biến động cao. Ở mảng nội dung lạm dụng trẻ em và một số loại hình phạm pháp khác, *Bitcoin(BTC)* và các đồng coin ẩn danh như Monero(XMR) lại được ưu tiên trong các khâu rửa tiền. Chainalysis nhận định các *tiền mã hóa* tập trung vào quyền riêng tư như Monero khiến việc truy vết gần như “mù mịt”, do thông tin giao dịch bị che lấp, từ đó trở thành công cụ hữu hiệu để che dấu nguồn gốc và điểm đến của dòng tiền phi pháp.
Báo cáo cũng nêu bật vai trò của các dịch vụ hoán đổi nhanh “instant exchanger” không yêu cầu quy trình xác minh danh tính khách hàng (KYC). Những nền tảng này cho phép người dùng phân nhỏ hoặc chuyển đổi giữa nhiều loại *tiền mã hóa* chỉ trong thời gian rất ngắn, qua đó hỗ trợ các đường dây buôn người “làm mờ” dấu vết giao dịch. Việc vắng bóng kiểm soát KYC khiến các instant exchanger trở thành mắt xích trọng yếu trong chuỗi rửa tiền, cho phép tội phạm nhanh chóng phân tán dòng tiền qua hàng chục ví và token khác nhau.
Tuy nhiên, Chainalysis cho rằng chính đặc tính minh bạch của blockchain lại có thể trở thành “vũ khí” cho lực lượng điều tra nếu được khai thác đúng cách. Trên sổ cái công khai, mọi giao dịch *tiền mã hóa* đều được ghi lại vĩnh viễn. Một khi dòng tiền đáng ngờ được nhận diện, các cơ quan chức năng có thể lần theo toàn bộ hành trình tiếp theo của chúng. Báo cáo cho biết các dịch vụ buôn người và mại dâm thường áp dụng cấu trúc phí chuẩn hóa, lặp lại theo mẫu nhất định, từ đó hình thành các “mẫu giao dịch nhận diện được” trên chuỗi. Khi các mô hình này được mã hóa vào hệ thống giám sát, lực lượng điều tra cùng bộ phận tuân thủ tại sàn giao dịch có thể lọc ra hàng loạt giao dịch đáng ngờ dựa trên số tiền, tần suất và chuỗi ví liên quan. Ví dụ, những khoản thanh toán lặp đi lặp lại ở một ngưỡng giá trị cố định, hoặc chuỗi các ví trao đổi số tiền gần tương tự nhau trong khoảng thời gian ngắn sẽ được đánh dấu là có nguy cơ liên quan buôn người hoặc mại dâm bất hợp pháp để ưu tiên điều tra.
Chainalysis khẳng định đã có nhiều trường hợp phối hợp với cơ quan tư pháp tại châu Mỹ, châu Âu và châu Á nhằm nhận diện, đóng băng ví *tiền mã hóa* của các mạng lưới buôn người, đồng thời hỗ trợ giải cứu nạn nhân. Theo công ty phân tích này, mức độ tham gia chủ động của các sàn giao dịch trong việc chia sẻ danh sách địa chỉ ví “đen” và triển khai hệ thống phát hiện hành vi bất thường theo thời gian thực sẽ mang tính quyết định đối với hiệu quả ngăn chặn dòng tiền buôn người.
Trong bối cảnh các mạng lưới buôn người liên tục “nâng cấp” chiến thuật, Chainalysis cảnh báo chúng sẽ tiếp tục thử nghiệm các loại coin mới, dịch vụ mới và kỹ thuật rửa tiền tinh vi hơn để qua mặt cơ quan chức năng. Sự nổi lên của coin ẩn danh, sàn giao dịch phi tập trung (DEX) và các dịch vụ ví ẩn danh được xem là những khu vực rủi ro cao, đòi hỏi nỗ lực kết hợp giữa chính sách quản lý và giải pháp công nghệ. Báo cáo nhấn mạnh, dù tốc độ thay đổi chiến thuật của tội phạm là rất nhanh, nhưng nếu năng lực phân tích dữ liệu và nhận diện mẫu giao dịch của các cơ quan chức năng và doanh nghiệp *tiền mã hóa* phát triển tương ứng, hoàn toàn có khả năng “đi trước một bước” trong việc truy dấu và chặn đứng dòng tiền. Mô hình lý tưởng được mô tả là sự phối hợp ba bên giữa doanh nghiệp *tiền mã hóa*, nhà chức trách và các đơn vị phân tích on-chain. Trong đó, sàn giao dịch, ví lưu ký và công ty phân tích sẽ liên tục chia sẻ dữ liệu về ví rủi ro gần như theo thời gian thực, còn lực lượng điều tra sử dụng thông tin này để nhanh chóng phong tỏa tài khoản và mở chuyên án.
*bình luận* Việc *tiền mã hóa* xuất hiện ngày càng nhiều trong các vụ án buôn người và tội phạm nghiêm trọng là lý do mạnh mẽ để các chính phủ đẩy nhanh quá trình siết chặt giám sát thị trường tài sản số. Ở chiều ngược lại, nếu các doanh nghiệp trong ngành chủ động nâng chuẩn quản trị rủi ro, đầu tư vào công cụ phân tích on-chain và hợp tác sâu hơn với cơ quan chức năng, tính minh bạch vốn có của blockchain có thể được chuyển hóa thành lực cản đối với tội phạm, thay vì bị xem là “vùng xám” ngoài tầm với của pháp luật. Với dữ liệu do các đơn vị như Chainalysis cung cấp, khả năng *tiền mã hóa* trở thành một công cụ hỗ trợ điều tra, thay vì chỉ là phương tiện hỗ trợ tội phạm, đang là câu hỏi trung tâm được toàn thị trường chú ý.
Bình luận 0