HPC đề nghị SEC, CFTC thống nhất chuẩn phân loại hợp đồng vĩnh viễn

Trung tâm Chính sách Hyperliquid (Hyperliquid Policy Center - HPC) vừa đề nghị các cơ quan quản lý Mỹ thống nhất tiêu chuẩn phân loại hợp đồng vĩnh viễn (perpetual contract) - loại phái sinh không có ngày đáo hạn cố định. Vấn đề cốt lõi được đặt ra là liệu hợp đồng vĩnh viễn dựa trên cổ phiếu có thể được xem là hợp đồng tương lai chứng khoán (security futures) theo luật Mỹ hay không.

Theo văn bản ý kiến HPC công bố ngày 24 (giờ địa phương), Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) và Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC) cần phối hợp để thống nhất tiêu chí quản lý đối với hợp đồng vĩnh viễn. HPC lập luận rằng dù tài sản cơ sở khác nhau - như Bitcoin(BTC), dầu thô hay cổ phiếu đơn lẻ - nếu cấu trúc hợp đồng và cách thức giao dịch giống nhau thì cần áp dụng cùng một nguyên tắc phân loại sản phẩm.

Hợp đồng vĩnh viễn là sản phẩm phái sinh không có ngày đáo hạn cố định. Trong khi hợp đồng tương lai truyền thống được thiết kế để giá hợp đồng hội tụ với giá tài sản cơ sở vào ngày đáo hạn, hợp đồng vĩnh viễn điều chỉnh độ lệch với giá giao ngay thông qua phí funding được thanh toán định kỳ giữa các bên.

Ngày 29 tháng 5, CFTC đã phê duyệt cho KalshiEX niêm yết BTCPERP, hợp đồng vĩnh viễn Bitcoin, dưới dạng hợp đồng tương lai. Cùng ngày, trong một tuyên bố chính sách, cơ quan này cho biết các hợp đồng vĩnh viễn dựa trên tài sản khác ngoài Bitcoin sẽ cần được xem xét riêng lẻ theo quy trình của Quy định 40.3.

Ngày 18 tháng 6, SEC và CFTC cùng công bố văn bản đề nghị lấy ý kiến công khai về swap, swap dựa trên chứng khoán, swap hỗn hợp, sản phẩm mới và các vấn đề về thẩm quyền quản lý. Đây được xem là bước mở đầu để hai cơ quan cùng rà soát lại định nghĩa phái sinh và ranh giới thẩm quyền. Ý kiến của HPC lần này chính là phản hồi được gửi trong khuôn khổ quy trình đó.

Lập luận của HPC đặt trọng tâm vào chức năng kinh tế hơn là ngày đáo hạn. Theo tổ chức này, hợp đồng vĩnh viễn vẫn mang các đặc điểm truyền thống của hợp đồng tương lai: điều khoản chuẩn hóa, khả năng thay thế lẫn nhau giữa các hợp đồng, mức độ tiếp cận biến động giá trong tương lai, và khả năng đóng vị thế thông qua giao dịch đối ứng.

HPC cho rằng việc không có ngày đáo hạn cố định không đủ để loại hợp đồng vĩnh viễn khỏi nhóm hợp đồng tương lai. Tổ chức này giải thích rằng phí funding vẫn duy trì chức năng hội tụ giữa giá giao ngay và giá hợp đồng, nên vai trò kinh tế của nó không khác biệt nhiều so với hợp đồng tương lai có đáo hạn.

Tuy nhiên, cũng có ý kiến trái chiều. CFTC khẳng định cấu trúc vĩnh viễn không phù hợp với mọi nhóm tài sản. Trong tuyên bố ngày 29 tháng 5, Chủ tịch CFTC Michael S. Selig mô tả hợp đồng vĩnh viễn là sản phẩm phái sinh không có ngày đáo hạn, giao dịch 24 giờ và cân bằng giá thông qua phí funding.

Ông Selig cho biết khó có thể áp dụng đồng loạt cách tiếp cận này cho các nhóm hàng hóa truyền thống như nông sản, vốn gắn với việc giao hàng vật lý và khung giờ giao dịch giới hạn. Dù thừa nhận cấu trúc của hợp đồng vĩnh viễn, ông nhấn mạnh đặc điểm thị trường và cơ chế bảo vệ nhà đầu tư cần được xem xét riêng theo từng nhóm tài sản. Bình luận này cho thấy CFTC muốn thận trọng hơn HPC trong việc mở rộng khung phân loại.

Trong một nghiên cứu công bố ngày 21, HPC cũng lập luận rằng hợp đồng tương lai vĩnh viễn có thể bổ sung thay vì thay thế hợp đồng có đáo hạn. Nghiên cứu này so sánh dữ liệu giao dịch cuối tuần của Bitcoin trong 205 tuần với dữ liệu hợp đồng vĩnh viễn dầu thô trên chuỗi (on-chain) trong 19 tuần.

Theo tính toán dựa trên mức exposure 10 triệu USD (khoảng 13,8 tỷ won) tính đến tháng 4 năm 2026, chi phí rollover vào thứ Hai vào khoảng 950.000 USD (khoảng 1,3 tỷ won), trong khi chi phí giao dịch tương tự vào thứ Sáu chỉ khoảng 110.000 USD (khoảng 200 triệu won). Nghiên cứu cho rằng việc thị trường tương lai truyền thống đóng cửa vào cuối tuần có thể ảnh hưởng đến chi phí phòng ngừa rủi ro.

Nghiên cứu cũng dẫn ra trường hợp giá dầu WTI xuất hiện khoảng cách 15,8% vào cuối tuần ngày 6 tháng 3 năm 2026. Theo phân tích của HPC, với mức exposure 10 triệu USD, khoản lỗ có thể giảm từ khoảng 1,58 triệu USD (khoảng 2,2 tỷ won) xuống còn khoảng 62.000 USD (khoảng 86 triệu won) nếu sử dụng hợp đồng vĩnh viễn. Đây là kết quả mô phỏng do HPC thực hiện, không phải số liệu giao dịch thực tế.

Với độc giả quan tâm đến thị trường tiền mã hóa, vấn đề này gắn liền với khả năng các nền tảng phái sinh on-chain như Hyperliquid(HYPE) tiến vào thị trường Mỹ. Hyperliquid là blockchain công khai kiêm sàn giao dịch phi tập trung lấy hợp đồng vĩnh viễn làm sản phẩm cốt lõi.

TokenPost từng đưa tin Trung tâm Chính sách Hyperliquid đã yêu cầu phân loại hợp đồng vĩnh viễn liên kết cổ phiếu là hợp đồng tương lai chứng khoán. TokenPost cũng từng đưa tin sản phẩm SKHX không phải là sản phẩm nắm giữ trực tiếp cổ phiếu SK Hynix hay chứng chỉ lưu ký (ADR), mà là hợp đồng tương lai vĩnh viễn thanh toán theo biến động giá.

Dù vậy, quy trình lần này chưa đồng nghĩa với việc hợp đồng vĩnh viễn kiểu cổ phiếu sẽ được phê duyệt ngay. Quyết định phê duyệt của CFTC hồi tháng 5 chỉ giới hạn ở BTCPERP - sản phẩm tham chiếu giá giao ngay của Bitcoin. Quy trình lấy ý kiến công khai của SEC và CFTC hồi tháng 6 cũng chưa phải là quy định cuối cùng.

Bước tiếp theo được xác nhận hiện nay là quy trình phối hợp định nghĩa phái sinh giữa hai cơ quan và việc xem xét riêng lẻ đối với các tài sản chưa được đưa vào diện áp dụng. Việc hợp đồng vĩnh viễn kiểu cổ phiếu có được phân loại là hợp đồng tương lai chứng khoán hay không sẽ phụ thuộc vào phán quyết tiếp theo của SEC và CFTC.