Quyền chọn IBIT dồn về vùng 40-50 USD, đáo hạn 18/9

Thị trường quyền chọn của quỹ iShares Bitcoin Trust (IBIT) do BlackRock (BLK) quản lý đang chứng kiến khối lượng hợp đồng mua (call) mở tập trung mạnh vào vùng giá thực hiện 40-50 USD cho kỳ đáo hạn ngày 18/9. Chuỗi quyền chọn công khai cho thấy cấu trúc nghiêng hẳn về phía hợp đồng mua, trong khi mức giá gây thiệt hại tối đa (max pain) lại được các đơn vị dữ liệu tính toán khác nhau, dao động trong khoảng 39-40 USD.

OptionCharts công bố dữ liệu quyền chọn IBIT đáo hạn ngày 18/9 với khối lượng mở hợp đồng mua đạt 472.916 hợp đồng và hợp đồng bán (put) đạt 344.597 hợp đồng. Tỷ lệ put/call theo đó là 0,73, còn mức giá gây thiệt hại tối đa được xác định ở 40 USD.

Trong khi đó, ChartExchange đưa ra mức giá gây thiệt hại tối đa 39 USD cho cùng kỳ đáo hạn. Theo đơn vị này, số hợp đồng mua có lãi (in-the-money) đạt 300.549 hợp đồng, hợp đồng mua lỗ (out-of-the-money) đạt 396.331 hợp đồng, còn hợp đồng bán có lãi chỉ 29.226 hợp đồng trong khi hợp đồng bán lỗ lên tới 1.121.192 hợp đồng. Sự khác biệt về công thức tính và thời điểm chốt dữ liệu giữa các nhà cung cấp được cho là nguyên nhân dẫn tới chênh lệch mức giá gây thiệt hại tối đa.

Chuỗi hợp đồng mua đáo hạn 18/9 trên StockOptionsChannel lại ghi nhận khối lượng mở ở mức giá 40 USD đạt 78.562 hợp đồng, mức 45 USD đạt 62.137 hợp đồng và mức 50 USD đạt 45.326 hợp đồng. Vị thế mua tập trung dày đặc quanh vùng giữa 40 USD và gần mốc 50 USD.

IBIT là sản phẩm giao dịch trên sàn (ETP) được thiết kế để phản ánh diễn biến giá giao ngay của Bitcoin (BTC). BlackRock cho biết quỹ này được xây dựng nhằm bám sát hiệu suất giá giao ngay của BTC. Vì vậy, kỳ đáo hạn quyền chọn IBIT thường tác động trước tiên tới giá của chính quỹ ETF và hoạt động phòng hộ (hedge) của bên bán quyền chọn, trước khi ảnh hưởng tới giá giao ngay của BTC.

Theo trang chính thức của BlackRock, tổng tài sản ròng của IBIT đạt 46,52 tỷ USD (46.523.910.357 USD), giá đóng cửa gần nhất ở mức 35,64 USD. Quỹ chính thức ra mắt ngày 5/1/2024. Trong khi đó, Finviz ghi nhận IBIT đóng cửa phiên 24/8 ở mức 44,72 USD.

Nếu cộng gộp đơn giản số liệu từ chuỗi quyền chọn công khai, bức tranh về quy mô thị trường quyền chọn sẽ khác đi. Tổng khối lượng mở hợp đồng mua và bán đạt 817.513 hợp đồng; nhân với giá đóng cửa 44,72 USD của IBIT, mức độ tiếp xúc (exposure) với tài sản cơ sở được tính vào khoảng 3,6 tỷ USD. Tuy nhiên đây chỉ là một trong nhiều cách tính giá trị danh nghĩa (notional value), không phải con số duy nhất.

Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) đã phê duyệt đề xuất thay đổi quy định của sàn Nasdaq ISE vào ngày 27/4. Văn bản phê duyệt nâng giới hạn vị thế và giới hạn thực hiện quyền chọn IBIT từ 250.000 hợp đồng lên 1.000.000 hợp đồng. Tài liệu của SEC cũng dẫn giải trình từ sàn giao dịch cho biết vốn hóa thị trường của IBIT tính đến ngày 11/2 đạt 52,66 tỷ USD (52.661.063.818 USD), còn khối lượng giao dịch bình quân ngày trong 6 tháng liền trước đạt 61.803.035 cổ phiếu.

Việc nâng giới hạn vị thế cho thấy thị trường quyền chọn IBIT không còn là một thị trường phụ trợ đơn thuần của quỹ ETF. Giới hạn lớn hơn cho phép các nhà đầu tư tổ chức và các nhà tạo lập thị trường (market maker) phòng hộ hoặc xây dựng chiến lược biến động (volatility strategy) ở quy mô lớn hơn. Dù vậy, chỉ dựa vào chuỗi quyền chọn công khai và văn bản phê duyệt của SEC thì chưa thể xác định cụ thể ai là bên có nhu cầu thực sự hay quy mô chính xác của nhu cầu đó.

Mức giá gây thiệt hại tối đa là mức giá thực hiện mà tại đó người nắm giữ quyền chọn chịu thiệt hại lớn nhất vào ngày đáo hạn. Tuy nhiên chỉ số này không phải là dự báo giá sẽ di chuyển tới vùng đó, mà chỉ là một chỉ báo tham khảo để đọc sự phân bổ vị thế và áp lực phòng hộ quanh thời điểm đáo hạn.

Khi đọc chuỗi quyền chọn, nhà đầu tư cần nhìn cả khối lượng mở hợp đồng mua và bán tại cùng một mức giá thực hiện, lẫn tỷ trọng giữa nhóm có lãi và nhóm lỗ, chứ không chỉ riêng con số khối lượng mở. Khối lượng hợp đồng mua lớn không đồng nghĩa toàn bộ là đặt cược giá tăng, vì trong cùng một con số khối lượng mở có thể lẫn cả vị thế mua, bán, giao dịch chênh lệch giá (spread) và vị thế phòng hộ.

Với nhà đầu tư tại Việt Nam, diễn biến quyền chọn IBIT cũng là một chỉ báo tham khảo hữu ích để theo dõi song song mức độ tiếp xúc với BTC qua quỹ ETF giao ngay của Mỹ và nhu cầu phòng hộ đi kèm. TokenPost trước đó từng đưa tin rằng khối lượng giao dịch quyền chọn IBIT và dữ liệu vị thế tổ chức trong báo cáo 13F mang bản chất khác nhau. Báo cáo 13F chỉ cho biết trạng thái nắm giữ vào cuối quý sau khi sự việc đã xảy ra, còn chuỗi quyền chọn phản ánh sự phân bổ vị thế theo từng kỳ đáo hạn.

Trường hợp của quỹ đầu tư Tudor Investment cũng cho thấy sự khác biệt tương tự. TokenPost từng đưa tin Tudor Investment tăng lượng nắm giữ IBIT nhưng giảm mức độ tiếp xúc với quyền chọn mua vào cuối quý II. Ở thời điểm đó, điểm mấu chốt cũng là quyền chọn có thể tạo ra lãi lỗ và mức độ tiếp xúc thực tế rất khác nhau tùy theo giá thực hiện, kỳ đáo hạn và cấu trúc phòng hộ.

Con số giá trị danh nghĩa 5 tỷ USD mà CryptoBriefing từng đưa ra không thể tái hiện theo cùng cách tính chỉ bằng dữ liệu chuỗi quyền chọn công khai. Dữ liệu công khai có thể kiểm chứng cho thấy ngày đáo hạn, khối lượng mở theo từng mức giá thực hiện và mức giá gây thiệt hại tối đa, nhưng không đưa ra cùng một công thức tính giá trị danh nghĩa như con số nói trên.

Lịch đáo hạn được xác nhận trong đợt này là ngày 18/9. Nếu khối lượng mở hợp đồng và giá đóng cửa của IBIT thay đổi trước thời điểm đáo hạn, mức giá gây thiệt hại tối đa cũng như vùng giá thực hiện tập trung nhiều khả năng sẽ thay đổi theo.