Tài sản ròng nước ngoài Hàn Quốc còn 64 tỷ USD: BOK lý giải do giá cổ phiếu tăng

Tài sản tài chính ròng ở nước ngoài của Hàn Quốc giảm xuống còn 64 tỷ USD (khoảng 89 nghìn tỷ won) trong quý II/2026, và Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BOK) cho biết nguyên nhân chính đến từ hiệu ứng định giá do giá cổ phiếu trong nước tăng. Giá trị cổ phiếu nội địa mà nhà đầu tư nước ngoài nắm giữ tăng lên đã khiến nợ tài chính đối ngoại tăng theo về mặt thống kê.

Ngày 20, ông Shin Sang-ho (Shin Sang-ho), Trưởng nhóm Phân tích dòng vốn quốc tế thuộc Vụ Quan hệ quốc tế của BOK, cùng bà Lee Hee-eun (Lee Hee-eun), Trưởng nhóm Phân tích đầu tư nước ngoài, đã đăng bài viết trên blog chính thức của ngân hàng này để giải thích ý nghĩa của việc tài sản tài chính ròng nước ngoài sụt giảm. Tài sản tài chính ròng nước ngoài lần đầu vượt mốc 1.000 tỷ USD (khoảng 1.391 nghìn tỷ won) vào cuối năm 2024, nhưng đến quý II/2026 đã giảm còn 64 tỷ USD.

So với quý trước, mức giảm lên tới 689,5 tỷ USD (khoảng 959 nghìn tỷ won), đây là mức giảm mạnh nhất kể từ khi cơ quan này bắt đầu thống kê vào cuối năm 1994.

BOK nhận định khó có thể xem đợt sụt giảm này là dấu hiệu suy yếu năng lực thanh toán đối ngoại. Ông Shin nói "nợ tài chính đối ngoại và nợ nước ngoài là hai khái niệm khác nhau".

Nợ nước ngoài là khoản nợ xác định, có kỳ hạn và nghĩa vụ trả nợ rõ ràng như trái phiếu hay khoản vay. Trong khi đó, nợ tài chính đối ngoại còn bao gồm cả các sản phẩm mang tính cổ phần, như cổ phiếu trong nước do nhà đầu tư nước ngoài nắm giữ.

Khi giá cổ phiếu trong nước tăng, giá trị định giá của số cổ phiếu nội địa mà nhà đầu tư nước ngoài đang nắm giữ cũng tăng theo. Trường hợp này khiến nợ tài chính đối ngoại tăng lên, nhưng không đồng nghĩa với việc nền kinh tế Hàn Quốc đã vay thêm tiền từ nước ngoài.

Khoản nợ nước ngoài có lịch trình trả nợ cụ thể cũng không tăng với mức độ tương ứng. Nếu chỉ nhìn vào tài sản tài chính ròng nước ngoài, có thể tưởng rằng sức khỏe đối ngoại đang xấu đi, nhưng khi tách từng thành phần ra thì bản chất lại khác nhau.

Thặng dư cán cân vãng lai trong nửa đầu năm là yếu tố giúp gia tăng tài sản tài chính ròng nước ngoài. BOK cho biết hiệu ứng thặng dư cán cân vãng lai trong giai đoạn tháng 1-6/2026 đã giúp tài sản tài chính ròng nước ngoài tăng thêm 191 tỷ USD (khoảng 266 nghìn tỷ won).

Tuy nhiên, cùng giai đoạn này, chỉ số KOSPI đã tăng tới 101%, vượt xa mức tăng 10% của chỉ số S&P500. Mức tăng giá trị định giá cổ phiếu trong nước do nhà đầu tư nước ngoài nắm giữ đã lấn át hoàn toàn hiệu ứng từ thặng dư cán cân vãng lai.

Đây là cấu trúc cho thấy đà tăng mạnh của thị trường chứng khoán trong nước đã khiến các chỉ số đánh giá sức khỏe đối ngoại bị bóp méo. Diễn biến dòng tiền chờ đổ vào thị trường chứng khoán sau đợt tăng mạnh của KOSPI mà TokenPost từng đưa tin trước đó cũng xuất hiện trong cùng bối cảnh thị trường này.

Dù vậy, bản thân việc giá cổ phiếu tăng không phải là tín hiệu đảm bảo cho xu hướng chỉ số hay dòng vốn trong tương lai. Cần phân biệt rõ liệu sự gia tăng của nợ tài chính đối ngoại là do gánh nặng trả nợ tăng lên, hay chỉ là do giá trị định giá của tài sản mang tính cổ phần tăng.

BOK cũng đưa ra các ví dụ ở nước ngoài. Ông Shin nhắc đến trường hợp của Nokia(NOK), ASML(ASML), TSMC(TSM) — những tập đoàn xuất khẩu lớn mà khi giá cổ phiếu tăng vọt, tài sản tài chính ròng nước ngoài của quốc gia sở tại cũng giảm trong thời gian ngắn.

Ông Shin nói "vào cuối những năm 1990, khi giá cổ phiếu Nokia(NOK) tăng mạnh, tài sản ròng nước ngoài của Phần Lan cũng giảm theo, nhưng xu hướng chung sau đó đã phục hồi trở lại". Ông cũng cho biết thêm rằng "giá cổ phiếu ngành bán dẫn của Hàn Quốc tăng thêm hay điều chỉnh sẽ có tác động nhất định, nhưng khó có thể nói trước tài sản ròng nước ngoài sẽ hội tụ về mức nào".

BOK cũng nhấn mạnh cần nhìn nhận riêng chỉ số nợ nước ngoài ngắn hạn. Ông Shin cho biết "tài sản có ròng nước ngoài duy trì ổn định ở mức trung bình 377,3 tỷ USD (khoảng 525 nghìn tỷ won) kể từ năm 2022" và "tỷ lệ nợ nước ngoài ngắn hạn so với dự trữ ngoại hối trong quý II là 46,5%, vẫn ở mức có thể kiểm soát được".

Ông khẳng định "trường hợp giảm do giá cổ phiếu tăng nhờ kết quả kinh doanh của doanh nghiệp trong nước cải thiện mang ý nghĩa khác với trường hợp thâm hụt cán cân vãng lai hay gia tăng vay nợ nước ngoài", đồng thời cho biết "khó có thể diễn giải đợt giảm lần này là dấu hiệu suy yếu năng lực thanh toán đối ngoại". BOK nhấn mạnh cần xem xét đồng thời cả tài sản tài chính ròng nước ngoài, nợ nước ngoài và tỷ lệ nợ ngắn hạn.