47,6%: Giao dịch ETF Hàn Quốc về ngang tháng 4

Giá trị giao dịch bình quân mỗi ngày của các quỹ ETF niêm yết tại Hàn Quốc trong tháng này giảm 47,6% so với tháng trước, kéo quy mô giao dịch toàn thị trường ETF về ngang mức của tháng 4. Sau khi quy định siết chặt giao dịch các sản phẩm đòn bẩy đơn cổ phiếu có hiệu lực, giao dịch liên quan hạ nhiệt và kéo theo đà giảm chung của toàn thị trường.

Theo Sở Giao dịch Chứng khoán Hàn Quốc (KRX) công bố ngày 20, giá trị giao dịch bình quân ngày của ETF nội địa từ ngày 3 đến ngày 19 tháng này đạt 17.437,1 tỷ won, giảm 15.853,8 tỷ won so với mức 33.290,9 tỷ won của tháng trước.

Giá trị giao dịch bình quân ngày của ETF từng tăng vọt từ 16.535,9 tỷ won hồi tháng 4 lên 30.418,1 tỷ won trong tháng 5, rồi tiếp tục leo lên 38.079,7 tỷ won trong tháng 6. Nhưng sang tháng này, đà tăng kéo dài từ tháng 5 đã đảo chiều, đưa giá trị giao dịch quay lại gần mức của tháng 4.

Tâm điểm của cả giai đoạn tăng vọt lẫn giai đoạn sụt giảm này là các sản phẩm đòn bẩy đơn cổ phiếu (single-stock leverage). Toàn bộ 16 sản phẩm đòn bẩy đơn cổ phiếu được niêm yết đồng loạt vào ngày 27 tháng 5, với giá trị giao dịch ngày đầu tiên đạt 10.418 tỷ won.

Giá trị giao dịch mỗi ngày của nhóm sản phẩm này có thời điểm tiến gần mốc 20.000 tỷ won vào cuối tháng 6. Sau đó, khi các quy định siết chặt được áp dụng dồn dập, giao dịch các sản phẩm đòn bẩy đơn cổ phiếu giảm nhanh.

Bước ngoặt đến sau khi mức ký quỹ cơ bản được nâng lên kể từ ngày 31 tháng 7. Trong tài liệu công bố ngày 24 tháng 7, Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc (FSC) cho biết điều kiện mua các sản phẩm đòn bẩy đơn cổ phiếu được đổi thành yêu cầu nắm giữ tiền mặt từ 30 triệu won trở lên, đồng thời loại chứng khoán thay thế khỏi cách tính mức ký quỹ cơ bản.

Trước đó, mức ký quỹ cơ bản là 10 triệu won, được tính gộp cả cổ phiếu, ETF, trái phiếu... dưới dạng chứng khoán thay thế. Nay ngưỡng này được nâng lên và chuyển trọng tâm sang yêu cầu nắm giữ tiền mặt.

Trong tài liệu công bố ngày 12, FSC cho biết sau khi mức ký quỹ cơ bản được siết chặt từ ngày 31 tháng 7, giá trị giao dịch các sản phẩm đòn bẩy đơn cổ phiếu đã giảm xuống chưa bằng 1/15 so với ngày 30 tháng 7. Cụ thể, giá trị giao dịch đạt 10.400 tỷ won vào ngày 27 tháng 5, 12.400 tỷ won vào ngày 30 tháng 7, rồi giảm còn 700 tỷ won vào ngày 11.

Dù quy mô giao dịch đã giảm, giới phân tích cũng lưu ý rằng số dư các vị thế đòn bẩy đơn cổ phiếu vẫn còn tồn tại. Việc dòng vốn mới có thực sự giảm và cú sốc giá đã được xoa dịu hay chưa cần được theo dõi thêm qua diễn biến giao dịch sắp tới.

Các quy định tiếp tục được bổ sung. Từ ngày 19, nhà đầu tư cá nhân thông thường muốn mua mới các sản phẩm đòn bẩy đơn cổ phiếu niêm yết trong và ngoài nước phải đáp ứng đồng thời △ nắm giữ mức ký quỹ cơ bản, △ hoàn thành khóa đào tạo trước khi giao dịch và △ hoàn thành giao dịch thử nghiệm mô phỏng.

Tiêu chuẩn quản lý tỷ lệ chênh lệch giá cũng được siết chặt hơn: với sản phẩm trong nước giảm từ 3% xuống 2%, với sản phẩm nước ngoài giảm từ 6% xuống 5%.

Khối lượng giao dịch cũng đi xuống. Khối lượng giao dịch bình quân ngày của toàn thị trường ETF tăng từ 4,818 tỷ đơn vị trong tháng 4 lên 10,495 tỷ đơn vị trong tháng 5, rồi tiếp tục lên 14,315 tỷ đơn vị trong tháng trước. Nhưng sang tháng này, con số này giảm còn 10,38 tỷ đơn vị.

Nguyên nhân khiến giá trị giao dịch giảm mạnh hơn khối lượng giao dịch được cho là do giá của các sản phẩm đòn bẩy sụt giảm. Trong khi khối lượng giao dịch vẫn gần với mức của tháng 5, giá trị giao dịch đã lùi về ngang mức của tháng 4.

TokenPost trước đó đưa tin sau tranh cãi quanh các ETF đòn bẩy đơn cổ phiếu, giá trị giao dịch các sản phẩm liên quan đã giảm 89% chỉ sau 2 tuần kể từ khi mức ký quỹ cơ bản được nâng lên. Khi đó, Cơ quan Nghiên cứu Lập pháp Quốc hội Hàn Quốc nhận định chỉ riêng việc giao dịch thu hẹp chưa đủ để khẳng định hiệu quả bảo vệ nhà đầu tư, đồng thời cảnh báo việc siết chặt lối vào với sản phẩm trong nước có thể đẩy nhu cầu sang các sản phẩm rủi ro cao ở nước ngoài.

Lee Sang-hyun (이상현), nhà nghiên cứu tại Chứng khoán Meritz, nhận định: “Xu hướng giảm giá trị giao dịch ETF có thể được nhìn theo hai hướng trái ngược nhau: hoặc là giai đoạn bình thường hóa sau khi giá trị giao dịch tăng vọt do đòn bẩy và giao dịch ký quỹ, hoặc là biểu hiện của tâm lý nhà đầu tư suy yếu. Ở thời điểm hiện tại, tôi đánh giá đây là giai đoạn bình thường hóa nhiều hơn là tâm lý nhà đầu tư suy yếu.” Đây là cách lý giải xem đà giảm giao dịch là quá trình hạ nhiệt sau giai đoạn quá nóng, hơn là dấu hiệu suy thoái chung của thị trường.

Trong khi đó, No Dong-gil (노동길), nhà nghiên cứu tại Chứng khoán Shinhan Investment, cho biết: “Sau khi các quy định có hiệu lực, vòng quay giao dịch và dòng vốn mới đã giảm mạnh, cú sốc giá cũng đang được xoa dịu theo đó.” Việc thu hẹp giao dịch của các sản phẩm đòn bẩy đơn cổ phiếu đã kéo giá trị giao dịch toàn thị trường ETF đi xuống, nhưng liệu rủi ro đầu tư đã thực sự giảm và nhu cầu có dịch chuyển sang các sản phẩm nước ngoài hay không vẫn cần được xác nhận thêm.