Theo báo cáo mới nhất của Hội đồng Cố vấn Kinh tế Nhà Trắng (CEA), việc cấm trả *lãi suất stablecoin* có thể không mang lại lợi ích như giới ngân hàng kỳ vọng, trong khi lại gây ra thiệt hại kinh tế đáng kể cho thị trường tiền mã hóa và người dùng.
Theo CoinDesk đưa tin ngày 8 tháng 4 (giờ địa phương), CEA cho rằng ngay cả khi người nắm giữ *stablecoin* buộc phải rút vốn và chuyển sang tiền gửi ngân hàng, tác động tích cực lên tăng trưởng tín dụng vẫn rất hạn chế. Ngược lại, chính sách siết *lãi suất stablecoin* có nguy cơ làm giảm hiệu quả phân bổ vốn trên thị trường, đồng thời bào mòn lợi ích của nhà đầu tư tiền số.
Trong báo cáo, CEA ước tính rằng nếu *stablecoin* bị cấm trả lãi, quy mô vốn chuyển sang hệ thống ngân hàng và thực sự được dùng cho khoản vay mới chỉ ở mức tượng trưng. Kịch bản cơ sở cho thấy tổng dư nợ cho vay toàn hệ thống ngân hàng Mỹ chỉ tăng khoảng 2,1 tỷ USD, tương đương 0,02% so với quy mô thị trường cho vay 12.000 tỷ USD hiện tại. Với nhóm ngân hàng địa phương, con số này khoảng 500 triệu USD, chiếm khoảng 0,026%.
*bình luận* Những số liệu này là lời đáp trực diện trước luận điểm của nhiều tổ chức tài chính truyền thống rằng *lãi suất stablecoin* đang “hút” tiền gửi, làm suy yếu khả năng cho vay của ngân hàng. Khi phần vốn quay trở lại hệ thống ngân hàng nhưng chỉ tạo thêm một lượng rất nhỏ tín dụng mới, lập luận “ổn định hệ thống tín dụng” trở nên khó thuyết phục.
Báo cáo cũng nhấn mạnh, giả định cho rằng *lãi suất stablecoin* làm “co hẹp” dư địa cho vay là chưa đầy đủ. Theo CEA, dòng vốn trong hệ thống tài chính hiện đại không chỉ đơn giản chảy từ ngân hàng sang tiền mã hóa rồi quay trở lại, mà còn phụ thuộc vào khung dự trữ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) và cách các ngân hàng quản trị bảng cân đối. Với cơ chế “dự trữ dồi dào” hiện nay, không phải mọi biến động tiền gửi đều biến thành thay đổi một – một trong hoạt động cho vay.
Trọng tâm khác của phân tích từ Nhà Trắng nằm ở phần chi phí – lợi ích. CEA ước tính việc cấm *lãi suất stablecoin* có thể khiến người dùng và thị trường chịu mức *tổn thất phúc lợi ròng* khoảng 800 triệu USD mỗi năm. Đây chủ yếu là phần lợi tức mà người nắm giữ *stablecoin* sẽ mất đi nếu không được hưởng lãi, trong khi lợi ích tăng tín dụng ngân hàng lại quá nhỏ.
Theo báo cáo, tỷ lệ chi phí – lợi ích (cost-benefit ratio) của chính sách cấm *lãi suất stablecoin* lên tới 6,6, tức chi phí xã hội cao gấp nhiều lần lợi ích tiềm năng. CEA chỉ ra rằng để tác động tích cực lên cho vay ngân hàng đạt tới hàng chục, hàng trăm tỷ USD, phải hội tụ một loạt giả định rất cực đoan: thị trường *stablecoin* phình to hơn nhiều lần hiện tại, toàn bộ tài sản dự trữ của các nhà phát hành chuyển thành tiền gửi phân tán trong hệ thống, và Fed từ bỏ mô hình “dự trữ dồi dào” đang vận hành. Ngay cả với các giả định này, ước tính vẫn bị đánh giá là thiếu tính thực tế.
*bình luận* Cách tiếp cận dựa trên phân tích chi phí – lợi ích cho thấy Nhà Trắng đang ngày càng nhìn *stablecoin* dưới góc độ kinh tế học vi mô và cấu trúc thị trường, thay vì chỉ tiếp cận từ lăng kính rủi ro hệ thống. Điều này đặc biệt đáng chú ý trong bối cảnh nhiều ngân hàng vận động hành lang mạnh mẽ nhằm siết chặt sản phẩm sinh lời liên quan tới tiền mã hóa.
Báo cáo của CEA cũng được đặt trong bối cảnh pháp lý mới sau khi Tổng thống Trump ký ban hành GENIUS Act vào năm 2023. Luật này cấm các tổ chức phát hành *stablecoin* trực tiếp trả lãi cho người nắm giữ, nhưng không chặn hoàn toàn các mô hình sinh lời thông qua bên thứ ba như sàn giao dịch hay nền tảng đầu tư kỹ thuật số. Nhờ đó, thị trường vẫn còn khoảng trống pháp lý cho các sản phẩm *lãi suất stablecoin* do trung gian tài chính cung cấp.
Động lực thay đổi tiếp theo nằm ở Đạo luật Rõ ràng hóa Thị trường Tài sản Kỹ thuật số (CLARITY Act). Văn bản này đã được Hạ viện thông qua nhưng lịch xem xét tại Thượng viện vẫn chưa được ấn định. Tuy vậy, theo phát biểu gần đây của Giám đốc pháp lý Coinbase(COIN) Paul Grewal, phiên điều trần đánh dấu (markup) tại Ủy ban Ngân hàng Thượng viện nhiều khả năng sắp diễn ra, với một trong những chủ đề tâm điểm chính là khung pháp lý cho *lãi suất stablecoin*.
Trong quá trình vận động chính sách, Hiệp hội Ngân hàng Cộng đồng Độc lập Mỹ (Independent Community Bankers of America) và các tổ chức tín dụng truyền thống liên tục cảnh báo rằng sản phẩm sinh lời từ *stablecoin* có thể hút vốn khỏi tiền gửi ngân hàng, làm giảm năng lực cung ứng tín dụng cho doanh nghiệp và hộ gia đình. Ở chiều ngược lại, các doanh nghiệp tiền mã hóa và một bộ phận nhà lập pháp cho rằng việc cấm hoặc siết chặt *lãi suất stablecoin* đồng nghĩa bóp nghẹt đổi mới tài chính, thu hẹp quyền lựa chọn công cụ tiết kiệm – đầu tư bằng *tài sản số* của người dùng.
Báo cáo của CEA, với những con số định lượng rõ ràng, cho thấy cán cân tranh luận không còn nghiêng hẳn về phía hệ thống ngân hàng. Khi “lợi ích tín dụng” bị thu hẹp còn “chi phí phúc lợi” phình to, lập luận duy nhất dựa trên nỗi lo *giảm cho vay* trở nên khó duy trì.
*bình luận* Từ góc độ nhà đầu tư, kết luận của Nhà Trắng cho thấy rủi ro chính sách với *lãi suất stablecoin* nhiều khả năng không đi theo hướng “cấm triệt để” như một số kịch bản bi quan từng được đưa ra. Thay vào đó, khung pháp lý sẽ xoay quanh việc ai được phép cung cấp sản phẩm sinh lời, với yêu cầu minh bạch, vốn và quản lý rủi ro chặt chẽ hơn, thay vì loại bỏ hoàn toàn mô hình này.
Trong bối cảnh tỷ giá USD/KRW đã leo lên quanh 1.474,60 won, tranh luận về *stablecoin neo theo đô la Mỹ* và các tài sản số gắn với USD trở thành một trong những điểm nút quan trọng trong lộ trình hoàn thiện luật về tài sản số tại Mỹ. Cách Washington định hình luật chơi cho *lãi suất stablecoin* không chỉ quyết định tương lai của các sản phẩm sinh lời trên thị trường tiền mã hóa, mà còn tác động tới vị thế của đô la Mỹ trong không gian tài chính số toàn cầu.
Từ các phân tích hiện tại của CEA, xu hướng chính sách trong thời gian tới được kỳ vọng sẽ ưu tiên cân bằng giữa an toàn hệ thống ngân hàng và hiệu quả thị trường, hơn là đơn giản hóa bằng một lệnh cấm toàn diện đối với *lãi suất stablecoin*.
Bình luận 0