OpenAI siết an ninh Astra, tin đồn mô hình 10 nghìn tỷ tham số đến từ báo ngoài

Giữa lúc xuất hiện tin đồn OpenAI đã hoàn tất huấn luyện trước một mô hình có quy mô hơn 10 nghìn tỷ tham số, các thông báo chính thức của công ty lại tập trung vào việc siết chặt quản lý rủi ro an ninh mạng và kiểm soát bảo mật cho mô hình mang tên Astra. Diễn biến này cho thấy cuộc đua phát triển trí tuệ nhân tạo (AI) siêu lớn và bài toán quản lý mô hình rủi ro cao đang được nhắc đến song song.

CryptoBriefing đưa tin có thông tin cho rằng OpenAI đã hoàn tất giai đoạn huấn luyện trước (pre-training) một mô hình mang tên mã Bel, với quy mô vượt 10 nghìn tỷ tham số. Thông tin này dựa trên một bài đăng từ tài khoản X @synthwavedd, trong khi OpenAI chưa công bố chính thức về sự tồn tại hay thông số kỹ thuật của Bel.

Các thông báo công khai của OpenAI trong tháng 8 lại xoay quanh Astra chứ không phải Bel. Trong văn bản công bố ngày 7 tháng 8, OpenAI giới thiệu Astra là mô hình chuẩn bị ra mắt, đồng thời cho biết kết quả đánh giá nội bộ không loại trừ khả năng năng lực an ninh mạng của mô hình này có thể chạm mức “Nghiêm trọng” (Critical) theo khung Preparedness Framework (khung đánh giá mức độ sẵn sàng) của công ty.

OpenAI cho biết dựa trên đánh giá này, công ty đã tạm dừng một số hoạt động nội bộ và tăng cường các biện pháp kiểm soát bảo mật. Thay vì cuộc đua về quy mô mô hình mới, vấn đề được đưa ra thảo luận chính thức lại là môi trường phát triển và cách xử lý các mô hình rủi ro cao.

Trong văn bản công bố ngày 18 tháng 8, OpenAI tiếp tục cho biết một số công việc liên quan đến Astra đang bị tạm hoãn. Công ty đã tăng cường môi trường cách ly, chặn kết nối mạng và giám sát liên tục, đồng thời cho biết chi phí giám sát các tác vụ liên quan đến mô hình rủi ro cao là không nhỏ.

Preparedness Framework là bộ tiêu chuẩn nội bộ dùng để đánh giá mức độ năng lực của các mô hình AI tiên phong trong những lĩnh vực rủi ro cao như an toàn sinh học, an ninh mạng, khả năng thuyết phục và tính tự chủ, từ đó xác định mức độ ứng phó tương ứng. Việc mức “Nghiêm trọng” được nhắc đến không đồng nghĩa với việc năng lực mô hình đã được xác nhận tăng vọt, mà cho thấy quyền truy cập mô hình, môi trường thử nghiệm và quy trình triển khai cần được quản lý chặt chẽ hơn.

Trong danh sách công bố ngày 25 trên trang tin của OpenAI có các nội dung như “Nền tảng toàn diện hỗ trợ trí tuệ phong phú”, “Kết quả đầu tiên của Jalapeño” và giới thiệu plugin quản trị dành cho ChatGPT Work và Codex. Trong danh sách công bố chính thức này không xuất hiện mục nào liên quan đến Bel.

Mô hình chủ lực được công bố chính thức gần nhất để so sánh là GPT-4o, ra mắt vào tháng 5 năm 2024. Khi đó, OpenAI giới thiệu GPT-4o là mô hình chủ lực mới có khả năng xử lý đồng thời văn bản, giọng nói và hình ảnh.

Trong luồng công bố tháng 8 năm 2026, các cái tên xuất hiện nổi bật là Astra, GPT-5.6 và Jalapeño. Câu chuyện công bố chính thức và tin đồn về Bel từ bên ngoài đang vận hành theo hai hướng khác nhau.

Con số 10 nghìn tỷ tham số có thể kéo theo các thảo luận về nhu cầu điện toán AI và chất bán dẫn, bởi các mô hình quy mô lớn thường đòi hỏi nhiều chip tăng tốc, điện năng và tài nguyên trung tâm dữ liệu hơn trong quá trình huấn luyện lẫn suy luận.

Tuy nhiên, chỉ với thông tin hiện tại thì chưa thể khẳng định phản ứng trực tiếp của một token AI hay cổ phiếu liên quan cụ thể nào. Trong phạm vi đã được xác nhận, có thể hiểu đây là dấu hiệu cho thấy cuộc đua phát triển AI siêu lớn vẫn đang tiếp diễn.

Tại thị trường trong nước, vấn đề này cũng có thể mở ra các thảo luận về hạ tầng AI và quyền truy cập bảo mật. TokenPost trước đó từng đề cập đến ảnh hưởng của việc tiếp cận các mô hình tiên phong đối với nghiên cứu bảo mật và ngành tài sản số.

Phản ứng của giới chuyên môn cũng tập trung vào vấn đề an toàn của Astra nhiều hơn là bản thân Bel. Các báo thuộc hệ thống Reuters cùng nhiều hãng tin quốc tế khác tập trung đưa tin về năng lực an ninh mạng tiềm ẩn của Astra, việc điều chỉnh tiến độ phát triển và các biện pháp tạm hoãn nội bộ.

Nhìn chung, trọng tâm của vấn đề lần này không phải là việc ra mắt Bel, mà là việc OpenAI công khai đề cập đến rủi ro an ninh mạng và nâng mức độ kiểm soát trong quá trình phát triển mô hình hiệu năng cao. Hiện tại, Bel vẫn chỉ là tên mô hình được nhắc đến qua tin tức bên ngoài, chứ chưa phải một sản phẩm được công bố chính thức.