Khả năng giá dầu lên 150 USD, Fed có thể thay đổi lộ trình lãi suất

Khả năng giá dầu quốc tế tăng lên 150 USD/thùng đang được nhắc đến, thu hút sự chú ý trở lại đối với lộ trình tăng lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Tuy nhiên, mức giá 150 USD/thùng và kịch bản tăng lãi suất quyết liệt chưa phải chính sách đã được xác định, mà là dự báo dựa trên giả định lạm phát tái bùng phát.

Chiến lược gia Albert Edwards cho rằng diễn biến giá xăng có thể phù hợp với khả năng giá dầu quốc tế lên 150 USD/thùng, đồng thời nâng dự báo lạm phát so với trước đây. Ông dự báo Fed có thể tăng lãi suất quyết liệt hơn nếu đà tăng của giá dầu tiếp diễn.

Nội dung này nằm trong phân tích của Edwards được Crypto Briefing đưa tin ngày 16. Edwards được cho là đã tính đến khả năng tác động của giá dầu tăng đối với lạm phát không chỉ dừng ở một cú sốc tạm thời.

Thị trường dự đoán phản ánh xác suất giá dầu lập đỉnh lịch sử mới trước ngày 31 tháng 12 là 16%. Xác suất lập đỉnh mới trước ngày 30 tháng 9 là 1,6%.

Hai con số cho thấy sự cảnh giác đối với áp lực lạm phát kéo dài đến cuối năm được phản ánh nhiều hơn so với khả năng giá dầu tăng vọt trong ngắn hạn. Tuy nhiên, các số liệu từ thị trường dự đoán không khẳng định quyết định chính sách hay đà tăng của giá dầu.

Dự báo giá dầu vẫn có sự khác biệt giữa các tổ chức. Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) dự báo giá dầu Brent trung bình trong nửa cuối năm 2026 ở khoảng 90 USD/thùng và mức trung bình năm 2027 là 74 USD/thùng.

Dự báo của EIA dựa trên giả định hoạt động sản xuất và xuất khẩu của các quốc gia sản xuất dầu ở Trung Đông sẽ dần phục hồi. Nếu sản lượng phục hồi và tồn kho được bổ sung, giá dầu có thể đi theo hướng khác với kịch bản tăng lên 150 USD/thùng.

Thống đốc Fed Christopher Waller cho biết việc cú sốc giá năng lượng là tạm thời hay kéo dài đủ lâu để kích thích kỳ vọng lạm phát sẽ là biến số then chốt đối với chính sách tiền tệ. Trong bài phát biểu ngày 17 tháng 4, Waller giải thích rằng nếu giá năng lượng tăng lan sang giá các hàng hóa và dịch vụ khác, đồng thời đẩy kỳ vọng lạm phát lên cao, việc ứng phó bằng chính sách tiền tệ có thể trở nên phức tạp hơn.

Waller cho rằng nếu cú sốc giá năng lượng giảm bớt, giới chức có thể xem đây là yếu tố tạm thời. Ngược lại, nếu các cú sốc liên tiếp xảy ra, chúng có thể tác động đến quyết định định giá của doanh nghiệp và kỳ vọng tiền lương của hộ gia đình, làm gia tăng nguy cơ lạm phát trở nên dai dẳng.

Giá dầu tăng không chỉ ảnh hưởng đến chính sách tiền tệ mà còn có thể tác động đến tăng trưởng. Nếu người tiêu dùng cắt giảm chi tiêu để trang trải chi phí nhiên liệu và hàng hóa cao hơn, sản xuất và việc làm tại doanh nghiệp có thể suy yếu, khiến Fed phải đưa ra quyết định khó khăn hơn giữa kiểm soát lạm phát và nguy cơ kinh tế giảm tốc.

Fed không phải lúc nào cũng ứng phó với giá dầu tăng bằng cách nâng lãi suất. Nếu cú sốc năng lượng chỉ mang tính tạm thời, giới chức có thể đánh giá tác động của nó đối với xu hướng giá cả là hạn chế. Tuy nhiên, nếu cú sốc lan sang các quyết định về giá và tiền lương khác, mức độ ứng phó chính sách có thể thay đổi.

Trước đó, dự báo của JPMorgan về hai lần Fed tăng lãi suất trong năm nay, vào tháng 9 và tháng 12, đã được giới thiệu. Phân tích lần này bổ sung điều kiện về cú sốc giá dầu và quỹ đạo lạm phát vào triển vọng lãi suất hiện tại.

Dự báo giá dầu quốc tế có thể lên 150 USD/thùng nếu tình trạng gián đoạn nguồn cung và vận chuyển ở Trung Đông trở nên nghiêm trọng hơn cũng từng được đưa ra. Khi đó, mức 150 USD không phải dự báo cơ sở mà là kịch bản biên trên với giả định gián đoạn nguồn cung lan rộng.

Để khả năng giá dầu lên 150 USD/thùng trở thành hiện thực, tình trạng gián đoạn nguồn cung ở Trung Đông, lượng tồn kho giảm và thay đổi trong kỳ vọng lạm phát cần xuất hiện đồng thời. Nếu chỉ một yếu tố biến động, chưa thể khẳng định giá dầu và lộ trình lãi suất sẽ diễn biến cùng chiều.

Cuối cùng, dự báo của Edwards không đồng nghĩa giá dầu sẽ tăng vọt hay Fed chắc chắn sẽ tăng lãi suất quyết liệt. Lộ trình chính sách tiền tệ sắp tới có thể thay đổi tùy theo diễn biến giá dầu quốc tế, các chỉ số lạm phát và việc làm, cùng biến động trong kỳ vọng lạm phát.