Lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm lên 4,80%, nhà đầu tư tìm nguồn thu nhập ngoài trái phiếu

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đã tăng lên 4,80%, khiến một bộ phận nhà đầu tư bắt đầu tìm kiếm các nguồn thu nhập ngoài trái phiếu truyền thống. Trong bối cảnh lãi suất tăng và biến động trên thị trường trái phiếu gia tăng, các lựa chọn thay thế như trái phiếu siêu ngắn hạn, trái phiếu thảm họa (catastrophe bond), cổ phiếu trả cổ tức và quỹ tín thác bất động sản (REIT) được nhắc đến như phương án bổ sung.

Theo CNBC, các nhà đầu tư đang cân nhắc chiến lược phân bổ nguồn thu nhập ra nhiều loại tài sản khác nhau, thay vì tập trung vào tín hiệu mua một sản phẩm cụ thể nào đó. Bên cạnh những cái tên trên, các lựa chọn khác được đề cập gồm chứng khoán liên kết bảo hiểm (ILS), công ty hợp danh hữu hạn tổng hợp (MLP), cổ phiếu ưu đãi, chứng khoán bảo đảm bằng tài sản (ABS) và chiến lược kinh doanh chênh lệch giá sáp nhập (merger arbitrage).

Theo dữ liệu H.15 của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm ngày 9 đạt 4,80%, trong khi kỳ hạn 30 năm ở mức 5,25%. Lãi suất quỹ liên bang thực tế (effective federal funds rate) là 3,63%.

Khi lãi suất dài hạn tăng, giá của các trái phiếu có kỳ hạn dài có thể biến động mạnh hơn. Vì vậy, một số nhà đầu tư đang xem xét những tài sản ít nhạy cảm hơn với biến động lãi suất, hoặc tạo ra lợi nhuận dựa trên tài sản thế chấp và dòng tiền.

Trái phiếu siêu ngắn hạn được xếp vào nhóm sản phẩm có thể giảm bớt áp lực về giá nhờ kỳ hạn ngắn. Tuy nhiên, nếu lãi suất giảm, lợi suất tái đầu tư cũng giảm theo, nên loại tài sản này có đặc điểm khác với các sản phẩm cố định lợi nhuận dài hạn.

Trái phiếu thảm họa là công cụ giúp các công ty bảo hiểm và tái bảo hiểm chuyển giao rủi ro thiên tai cho nhà đầu tư trên thị trường vốn. Nếu điều kiện tổn thất theo hợp đồng xảy ra, gốc hoặc lãi có thể bị thiệt hại, và phần lớn các sản phẩm này ở dưới mức đầu tư (investment grade) hoặc không được xếp hạng.

Quỹ ETF trái phiếu thảm họa Brookmont (mã ILS) ghi nhận tổng lợi nhuận theo giá thị trường từ đầu năm đến ngày 31/8 đạt 5,57%. Tỷ lệ phí ròng tính đến ngày 30/6 là 1,58%, cao hơn mức trung bình của các quỹ ETF thông thường, nên khi xem xét lợi suất cần tính đến cả chi phí đi kèm.

Cổ phiếu trả cổ tức và REIT có thể mang lại dòng tiền đều đặn, nhưng đi kèm rủi ro biến động giá cổ phiếu và thị trường bất động sản. Cổ phiếu ưu đãi có đặc điểm cổ tức cố định tương tự trái phiếu, nhưng vẫn mang tính chất cổ phiếu nên không đảm bảo gốc và lợi nhuận.

Lợi suất công bố của từng sản phẩm được tính theo ngày cơ sở và phương pháp khác nhau. Quỹ ETF MLP Global X (mã MLPA) có lợi suất SEC 30 ngày tính đến ngày 9 đạt 6,82%; quỹ ETF Cổ phiếu ưu đãi và Chứng khoán thu nhập iShares (mã PFF) đạt 6,52% tính đến ngày 31/7; quỹ ETF Chứng khoán bảo đảm bằng tài sản Janus Henderson (mã JABS) đạt 4,68% tính đến ngày 31/8.

Các con số này được tính dựa trên thời điểm và chỉ số khác nhau nên khó so sánh trực tiếp. Lợi suất SEC, tổng lợi nhuận theo giá thị trường và tỷ lệ phân phối có cách tính khác nhau, đồng thời không đảm bảo lợi suất trong tương lai.

MLP được giới thiệu là hình thức đầu tư vào các doanh nghiệp hạ tầng trung nguồn (midstream) và đường ống dẫn, vốn ít nhạy cảm hơn với giá năng lượng. Tuy nhiên, loại tài sản này vẫn có thể chịu ảnh hưởng từ biến động giá năng lượng và lãi suất. Trong khi đó, ABS sử dụng tài sản thực hoặc dòng tiền như toa xe lửa, cơ sở sản xuất năng lượng, khoản vay tiêu dùng làm tài sản đảm bảo, nên tiềm ẩn rủi ro giá trị tài sản thế chấp giảm và chậm thu hồi.

Chiến lược kinh doanh chênh lệch giá sáp nhập có thể mang lại lợi nhuận nếu thương vụ mua bán, sáp nhập doanh nghiệp hoàn tất đúng kế hoạch, nhưng nếu giao dịch đổ vỡ, giá cổ phiếu của công ty mục tiêu có thể giảm mạnh. Quỹ ETF ProShares Merger (mã MRGR) nắm giữ 41 mã cổ phiếu tính đến ngày 31/7, với tỷ lệ phí ròng 0,75%.

Tyler Glover, chuyên gia tại William Blair, cho biết các chiến lược thay thế có thể tạo ra thu nhập hiện tại cho danh mục đầu tư. Trong khi đó, Matt Gentzko của CoastalBridge Advisors lưu ý rằng càng theo đuổi thu nhập ngoài trái phiếu, nhà đầu tư càng phải đánh đổi bằng việc bổ sung thêm những rủi ro khác.

Trong ngành chứng khoán liên kết bảo hiểm, có ý kiến đánh giá trái phiếu thảm họa là công cụ phân bổ rủi ro dựa trên các yếu tố khác với lãi suất và thị trường chứng khoán. Một bài báo trong ngành trích dẫn dữ liệu của Swiss Re cho biết hạn mức danh nghĩa chưa hoàn trả của thị trường trái phiếu thảm họa tính đến cuối tháng 6 là 64,8 tỷ USD (khoảng 86.827,2 tỷ won).

Tuy nhiên, cũng có ý kiến cho rằng biên độ rủi ro (risk spread) đã thu hẹp hơn so với trước đây, trong khi mức độ tập trung vào rủi ro thiên tai tại Mỹ lại tăng lên. Điều này đồng nghĩa các tài sản thay thế, bao gồm trái phiếu thảm họa, không thể được xếp vào nhóm tài sản an toàn chỉ vì có lợi suất cao.

Việc lãi suất danh nghĩa tăng đã khiến giới đầu tư quan tâm nhiều hơn đến các nguồn thu nhập ngoài trái phiếu. Tuy nhiên, thay vì chỉ nhìn vào lợi suất của từng sản phẩm, nhà đầu tư cần xem xét đồng thời các rủi ro về lãi suất, giá cổ phiếu, thiên tai, tín dụng và thanh khoản.

Nhìn chung, các nguồn thu nhập ngoài trái phiếu được xem là một lựa chọn để phân bổ nguồn thu trong giai đoạn lãi suất biến động, nhưng cấu trúc sản phẩm và điều kiện thua lỗ của mỗi loại tài sản đều khác nhau. Lợi suất cao không đồng nghĩa với sự an toàn, vì vậy nhà đầu tư cần phân biệt rõ ngày cơ sở, phương pháp tính toán, chi phí và khả năng mất vốn trước khi đưa ra quyết định.