Giá đường thế giới tăng 21,5% trong tháng 8, cao nhất kể từ 2010

Giá đường thế giới tăng vọt 21,5% trong tháng 8, đánh dấu mức tăng theo tháng lớn nhất kể từ khi giá đường tăng 24% vào tháng 10 năm 2010.

CNBC đưa tin ngày 6 (giờ địa phương) rằng giá đường đã tăng 21,5% trong tháng 8. Tính từ đầu năm đến nay, hợp đồng tương lai đường tăng khoảng 20%, vượt mức tăng 13% của chỉ số S&P 500 trong cùng giai đoạn.

Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO - Food and Agriculture Organization) trong báo cáo mới đây chỉ ra rằng nguyên nhân chính khiến giá đường tăng mạnh là dự báo sản lượng củ cải đường của Liên minh châu Âu (EU) sụt giảm do thời tiết xấu, cùng với tác động của El Nino lên sản lượng tại các nước sản xuất lớn ở châu Á.

El Nino là hiện tượng khí hậu khiến nhiệt độ bề mặt nước biển ở khu vực Đông Thái Bình Dương tăng cao hơn mức trung bình, làm thay đổi kiểu mưa trên toàn cầu và thường tác động trực tiếp đến sản lượng nông sản tại châu Á và Nam Mỹ.

Theo bảng cân đối cung - cầu đường mới nhất của Ủy ban châu Âu, sản lượng đường của EU trong niên vụ 2026/27 được ước tính đạt 13,4 triệu tấn, giảm 19% so với mức 16,6 triệu tấn của niên vụ 2025/26.

Niên vụ là chu kỳ hạch toán tính từ khi nông sản được sản xuất đến khi lưu thông ra thị trường, và EU thường lấy mốc tháng 10 để phân chia niên vụ.

Trước đó, TokenPost từng đưa tin rằng tính đến ngày 26 tháng 8, theo UBS, giá lúa mì tăng 6,6% và giá ngô tăng 2,7%, đạt mức cao nhất trong 3 năm (xem thêm). Nguyên nhân được cho là gián đoạn xuất khẩu ngũ cốc qua Biển Đen, lo ngại thời tiết liên quan đến El Nino và hạn hán tại châu Âu, cho thấy toàn bộ thị trường nông sản, trong đó có đường, đều phản ứng khá nhạy với các biến động thời tiết trong mùa hè năm nay.

Dự báo về quy mô thiếu hụt nguồn cung đường toàn cầu hiện chưa thống nhất giữa các tổ chức. Citi dự báo mức thiếu hụt 1,3 triệu tấn, trong khi công ty phân tích hàng hóa Green Pool Commodity Specialists dự báo con số này lên tới 3,2 triệu tấn.

Citi đã nâng mục tiêu giá đường trong 3 tháng tới lên 19 cent/pound, với lý do tồn kho giảm, chương trình nhập khẩu bất ngờ của Ấn Độ và điều kiện thời tiết xấu đi tại Ấn Độ, Thái Lan và EU. Ngân hàng này đánh giá đường là “thị trường tăng giá có độ tin cậy cao nhất” trong nhóm nông sản giao dịch trên sàn giao dịch liên lục địa (ICE - Intercontinental Exchange). ICE là sàn giao dịch hàng đầu cho các hợp đồng tương lai nông sản như đường, cà phê, ca cao, và khi dự báo cung giữa các tổ chức càng khác biệt thì biến động giá hợp đồng tương lai thường càng lớn.

William Osnato, chuyên gia phân tích tại Barchart, nhận định El Nino - hiện tượng khí hậu toàn cầu gây tăng nhiệt độ mặt biển và thời tiết cực đoan - “nhiều khả năng sẽ là yếu tố đáng lo ngại nhất đối với nguồn cung trong thời gian tới”. Bình luận này cho thấy biến động thời tiết trong giai đoạn gieo trồng và thu hoạch có tác động trực tiếp đến sản lượng.

Goldman Sachs phân tích rằng hạn hán trong giai đoạn sinh trưởng có thể làm giảm năng suất mía, trong khi mưa lớn vào mùa thu hoạch sẽ cản trở việc thu hoạch và làm giảm hàm lượng đường trong mía. Sản lượng đường sụt giảm tại Brazil và việc Ấn Độ công bố nhập khẩu đường thô miễn thuế cũng được xem là những yếu tố đẩy giá lên.

Giá năng lượng cao đã tạo động lực để Brazil chuyển hướng sản xuất ethanol thay vì đường. Các nhà máy đường tại Brazil có thể lựa chọn chế biến mía thành đường hoặc ethanol, nên khi giá dầu thế giới tăng, hiệu quả kinh tế của việc sản xuất ethanol cũng tăng theo.

Rob Johansson, chuyên gia phân tích tại Liên minh Đường Mỹ (American Sugar Alliance), cho biết “khi giá dầu vượt 90 USD/thùng, các nước như Brazil đang tăng sản xuất nhiên liệu sinh học”, đồng thời nói thêm “điều này khiến lượng đường cung ra thị trường giảm và tạo áp lực tăng giá”. Đây là cách lý giải mối liên hệ giữa giá dầu tăng và nguồn cung đường sụt giảm.

Đường là nguyên liệu chủ chốt trong sản xuất thực phẩm chế biến và đồ uống. Khi giá đường thô thế giới tăng, chi phí thường được chuyển dần sang các doanh nghiệp bánh kẹo và đồ uống sau một độ trễ nhất định, vì vậy đây cũng là diễn biến giá nguyên liệu mà ngành thực phẩm cần theo dõi sát.

Ấn Độ, nước sản xuất đường lớn thứ hai thế giới, đã phê duyệt nhập khẩu 1 triệu tấn đường thô miễn thuế. Chính phủ Ấn Độ cho biết đây là quyết định nhằm bổ sung nguồn cung trong nước trong bối cảnh sản lượng giảm, nhu cầu theo mùa vụ tăng và giá cả leo thang.