ByteDance vay 29,6 tỷ USD không cần tài sản đảm bảo

ByteDance – công ty mẹ của TikTok – vừa huy động thành công khoản vay không thế chấp trị giá 29,6 tỷ USD. Diễn biến này cho thấy cuộc đua huy động vốn của các tập đoàn công nghệ lớn cho chip AI và trung tâm dữ liệu ở nước ngoài đang lan sang thị trường vay vốn quy mô lớn.

Theo Reuters đưa tin ngày 4 (giờ địa phương), ByteDance đã thu xếp được khoản vay 29,6 tỷ USD từ gần 30 ngân hàng. Khoản vay có kỳ hạn 3 năm, kèm quyền chọn gia hạn thêm 2 năm. Citigroup(C) và JPMorgan(JPM) giữ vai trò thu xếp chính, với sự tham gia của các ngân hàng tại Trung Quốc, Mỹ, châu Âu và Singapore.

Quy mô khoản vay đã được nâng lên so với mục tiêu ban đầu là 20 tỷ USD. Các ngân hàng Trung Quốc được cho là đóng góp hơn 60% tổng số vốn. Reuters cho biết đây là thương vụ vay vốn bằng USD lớn thứ hai tại châu Á trong năm nay, chỉ sau khoản huy động 40 tỷ USD của SoftBank.

Điểm đáng chú ý nhất là khoản vay này không có tài sản đảm bảo. ByteDance không thế chấp bất kỳ tài sản hay cổ phần nào để có được khoản vay. Một nguồn tin nói với Reuters rằng “một khoản vay quy mô cực lớn như thế này mà không cần tài sản đảm bảo là điều rất hiếm gặp”, đồng thời cho biết thêm “các ngân hàng gần như chỉ nhìn vào uy tín của cái tên ByteDance”. Nhận định này cho thấy các tổ chức tài chính đang đặt niềm tin lớn vào khả năng trả nợ của công ty.

Vay không thế chấp là hình thức huy động vốn dựa trên tín nhiệm của bên vay, không cần cầm cố tài sản cụ thể. Vì công cụ thu hồi nợ bị hạn chế, ngân hàng thường đánh giá kỹ hơn về dòng tiền, độ ổn định kinh doanh và mối quan hệ giao dịch trước đây của bên vay. Việc ByteDance được chấp thuận khoản vay lớn theo hình thức này phần nào phản ánh đánh giá tích cực của giới ngân hàng về năng lực tài chính của công ty.

Về mục đích sử dụng vốn, có sự khác biệt trong cách diễn đạt. ByteDance giải thích với bên cho vay rằng khoản vay phục vụ “mục đích kinh doanh chung”. Tuy nhiên, các nguồn tin của Reuters cho biết số tiền này chủ yếu sẽ được dùng để hỗ trợ các kế hoạch liên quan đến AI và các dự án bên ngoài Trung Quốc.

Đáng chú ý, có thông tin cho rằng ByteDance đang mua lại công suất của nhiều trung tâm dữ liệu đang được xây dựng tại Đông Nam Á. Trung tâm dữ liệu AI là lĩnh vực đòi hỏi đồng thời thiết bị tính toán quy mô lớn, nguồn điện, hệ thống làm mát và thiết bị mạng. Để đáp ứng nhu cầu cho mô hình và dịch vụ riêng, các tập đoàn internet lớn buộc phải vừa đầu tư hạ tầng dài hạn vừa tìm nguồn vốn bên ngoài.

Trước đó, Bloomberg đưa tin ngày 3 rằng thương vụ này vẫn chưa được ký kết chính thức và các ngân hàng đang trong giai đoạn chốt tỷ lệ phân bổ. Reuters cũng cho biết khoản vay kỳ hạn 3 năm do Citigroup và JPMorgan thu xếp sẽ sớm được ký kết với ByteDance. Quy mô khoản vay và danh sách ngân hàng tham gia đã dần rõ ràng, nhưng thời điểm ký kết cuối cùng vẫn cần được xem xét theo từng nguồn tin cụ thể.

Quy mô đầu tư AI của ByteDance từng nhiều lần là chủ đề được truyền thông đề cập. Hồi tháng 1/2025, Reuters đưa tin ByteDance dự kiến chi hơn 12 tỷ USD cho AI trong năm 2025. Cùng thời điểm, hãng tin này cũng đề cập kế hoạch chi vốn đầu tư hơn 150 tỷ nhân dân tệ và kế hoạch đầu tư hạ tầng AI ở nước ngoài.

ByteDance đã phản bác rằng các con số nói trên, vốn dựa trên nguồn tin giấu tên, là không chính xác. Công ty chưa công bố chính thức số vốn đã giải ngân cũng như nơi sử dụng theo từng khu vực. Với khoản vay lần này cũng vậy, cần phân biệt rõ giữa mục đích sử dụng chính thức mà công ty công bố với bên cho vay và mục đích sử dụng dự kiến mà các nguồn tin tiết lộ.

Theo Reuters, ByteDance từng huy động 10,8 tỷ USD trên thị trường vay vốn toàn cầu vào tháng 9/2024. Như vậy, quy mô vay vốn của công ty đã tăng đáng kể chỉ sau một năm. Khi cuộc cạnh tranh dịch vụ AI ngày càng gay gắt, nhu cầu vốn của các nền tảng công nghệ lớn cũng đang lan rộng sang cả kênh vay ngân hàng lẫn thị trường tín dụng tư nhân.

Lian Jye Su, chuyên gia phân tích cấp cao tại Omdia, nói với Reuters: “ByteDance đang cạnh tranh với các hyperscaler khu vực trong lĩnh vực trung tâm dữ liệu AI, đồng thời cạnh tranh với các hyperscaler toàn cầu trong lĩnh vực mô hình AI đa phương thức”. Ông nói thêm: “Cả hai lĩnh vực đều đòi hỏi nguồn vốn đầu tư khổng lồ”. Nhận định này cho thấy việc xây dựng trung tâm dữ liệu và phát triển mô hình AI đang cùng lúc ngốn một lượng vốn lớn.

Thương vụ vay vốn lần này cũng là ví dụ cho thấy nhu cầu vốn khổng lồ dành cho hạ tầng AI trên toàn cầu. Đầu tư vào trung tâm dữ liệu AI kéo theo nhu cầu về chất bán dẫn, điện năng, hệ thống làm mát và thiết bị mạng. TokenPost từng đưa tin về một thương vụ huy động vốn quy mô lớn để mở rộng khuôn viên AI tại Bắc Mỹ.

Các vấn đề pháp lý tại Mỹ xoay quanh TikTok cũng là bối cảnh quan trọng đối với môi trường kinh doanh của ByteDance. TokenPost trước đó đã đưa tin rằng Văn phòng Quản lý và Ngân sách Nhà Trắng Mỹ đã rút lại hướng dẫn cấm sử dụng TikTok trên thiết bị của chính phủ liên bang, nhưng các hạn chế riêng theo từng cơ quan vẫn còn hiệu lực. Cấu trúc vận hành nền tảng và vấn đề kiểm soát dữ liệu tiếp tục là điểm gây tranh cãi trong quá trình ByteDance mở rộng hoạt động ra nước ngoài.

ByteDance và JPMorgan chưa phản hồi ngay yêu cầu bình luận từ Reuters. Citigroup từ chối bình luận. Theo các thông tin từ Bloomberg và Reuters, các bước còn lại của thương vụ là chốt tỷ lệ phân bổ giữa các ngân hàng và ký kết hợp đồng chính thức.