Ước tính 3.000 tỷ USD hạ tầng AI, rủi ro tín dụng nổi lên

Quy mô đầu tư vào hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI) được ước tính có thể đạt 3.000 tỷ USD vào năm 2028, khiến cấu trúc dòng vốn đổ vào AI và mức độ rủi ro đối với thị trường tín dụng trở thành biến số mới trong các cuộc thảo luận chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Vấn đề đang dịch chuyển từ việc đầu tư AI tác động ra sao đến lạm phát, sang việc ai đang bỏ tiền theo cấu trúc nào và ai sẽ gánh chịu thiệt hại nếu rủi ro xảy ra.

Theo Fortune đưa tin ngày 25 (giờ địa phương), tạp chí này đã đăng bài bình luận của Giáo sư Joao Gomes thuộc Trường Wharton, Đại học Pennsylvania. Ông Gomes cho rằng đầu tư AI có thể thúc đẩy năng suất và năng lực cung ứng, nhưng vấn đề cấp bách hơn là đòn bẩy tài chính, mức độ rủi ro và tính dễ tổn thương trong hệ sinh thái tài chính vẫn chưa được nắm bắt đầy đủ.

Bài viết này thiên về diễn giải chính sách hơn là tường thuật sự kiện thuần túy. Fed chưa chính thức xác nhận rằng nguồn vốn thực tế đang thiếu minh bạch, mà đây được xem là cách đặt vấn đề rằng chỉ dựa vào dữ liệu công khai thì khó vẽ được toàn cảnh rủi ro.

Trong một podcast phát ngày 6 tháng 8 năm 2025, Morgan Stanley cho biết khi đầu tư vào AI và trung tâm dữ liệu mở rộng, có thể xuất hiện khoảng trống huy động vốn từ bên ngoài lên tới 1.500 tỷ USD. Ông Vishwas Patkar, Trưởng bộ phận Chiến lược tín dụng Mỹ của Morgan Stanley, giải thích rằng trong khoảng trống này, khoảng 800 tỷ USD có thể được lấp đầy bằng các khoản vay tư nhân, còn 200 tỷ USD đến từ trái phiếu doanh nghiệp xếp hạng đầu tư.

Cũng theo tài liệu này, 150 tỷ USD có thể đến từ chứng khoán hóa tài sản trung tâm dữ liệu và chứng khoán bảo đảm bằng bất động sản thương mại, trong khi 350 tỷ USD còn lại có thể được lấp đầy bởi vốn từ các quỹ đầu tư tư nhân, quỹ đầu tư mạo hiểm và quỹ đầu tư quốc gia. Cấu trúc này cho thấy chi tiêu cho hạ tầng AI đang lan rộng ra ngoài dòng tiền mặt của các Big Tech, thấm sâu vào toàn bộ thị trường tín dụng.

Tài liệu công bố ngày 9 tháng 3 năm 2026 của Morgan Stanley cũng đưa ra cấu trúc vốn tương tự. Theo đó, chi phí xây dựng trung tâm dữ liệu toàn cầu giai đoạn 2025-2028 được ước tính khoảng 2.900 tỷ USD, trong đó 1.400 tỷ USD được xếp vào nhóm do dòng tiền của các công ty hyperscaler gánh vác.

Phần còn lại được chia sẻ bởi trái phiếu doanh nghiệp, tín dụng chứng khoán hóa, khoản vay tư nhân và các nguồn vốn khác. Nhìn vào dữ liệu công khai, không thể nói là hoàn toàn không có bản đồ dòng vốn, nhưng vì nhiều chủ thể tài chính khác nhau cùng chia sẻ kỳ hạn, tài sản đảm bảo và phân bổ lợi nhuận, nên khó có thể quy toàn bộ rủi ro về một chỉ số duy nhất.

Tín dụng chứng khoán hóa là cấu trúc tài chính gộp các dòng tiền như khoản vay hay tiền thuê thành sản phẩm đầu tư. Với trung tâm dữ liệu, hợp đồng thuê dài hạn, hợp đồng sử dụng điện và giá trị tài sản bất động sản thế chấp có thể đan xen với nhau, khiến biến động lãi suất, tỷ lệ trống và chậm trễ cấp phép đều có thể trở thành rủi ro tín dụng.

Fed cũng đã đưa tác động kinh tế của AI vào danh sách xem xét chính thức. Trong bản cập nhật về tổ công tác Năng suất và Việc làm (Productivity and Jobs) công bố ngày 9 tháng 7 năm 2026, Fed cho biết sẽ xem xét tốc độ, phạm vi và tác động kinh tế của các công nghệ đa dụng, bao gồm AI, để phản ánh vào các quyết định chính sách liên quan đến mục tiêu việc làm và lạm phát.

Điều này cho thấy Fed không xem AI đơn thuần là vấn đề của cổ phiếu công nghệ, mà là biến số tác động đồng thời đến năng suất, việc làm và lạm phát. Đầu tư trung tâm dữ liệu quy mô lớn đang đồng thời làm tăng nhu cầu về chất bán dẫn, điện, đất đai và lao động, đồng thời có thể ảnh hưởng đến thị trường tín dụng tùy theo cách huy động vốn.

Động thái từ Phố Wall cũng đang tăng tốc. Ngày 10 tháng 8 năm 2026, Nvidia(NVDA) công bố hợp tác cùng Apollo, BlackRock, Blackstone, Brookfield, Goldman Sachs và KKR thành lập nền tảng tài chính hạ tầng điện toán AI, với mục tiêu huy động hơn 500 tỷ USD vốn từ bên thứ ba.

Ông Jensen Huang, nhà sáng lập kiêm CEO của Nvidia(NVDA), nói rằng “chúng tôi bắt đầu từ việc sản xuất chip, nhưng ngày nay chúng tôi đang giúp xây dựng một loại hạ tầng đầu tư sản xuất mới, đó là các nhà máy AI”. Điều này cho thấy tài sản điện toán AI đang bắt đầu được Phố Wall xem như một khoản đầu tư dài hạn.

Ở chiều ngược lại, rủi ro của các dự án cũng được nêu bật. Reuters đưa tin rằng việc tài trợ vốn cho trung tâm dữ liệu đang buộc ngân hàng và các công ty quản lý tài sản phải thẩm định kỹ hơn, do vấp phải phản đối từ cộng đồng địa phương và gánh nặng cấp phép. Theo số liệu của Data Center Watch, trong quý 1 năm 2026, ít nhất 75 dự án với tổng giá trị khoảng 130 tỷ USD đã vấp phải sự phản đối từ địa phương.

TokenPost từng đưa tin về việc các dự án trung tâm dữ liệu AI trị giá 130 tỷ USD vấp phải phản đối từ cộng đồng địa phương. Nền tảng tài chính quy mô lớn của Nvidia cùng tranh cãi về nợ ngoài bảng cân đối kế toán cũng từng được đề cập là một điểm nóng của thị trường.

Đối với nhà đầu tư, đây không chỉ là câu chuyện của cổ phiếu bán dẫn AI hay kết quả kinh doanh của các Big Tech. Nếu dòng vốn đầu tư hạ tầng AI tiếp tục lan sang trái phiếu doanh nghiệp, khoản vay tư nhân và các sản phẩm chứng khoán hóa, thị trường tín dụng, lãi suất và giá tài sản rủi ro đều có thể bị ảnh hưởng. Hiện chưa có trường hợp vỡ nợ thực tế hay rủi ro hệ thống nào được xác nhận, nhưng tác động của cấu trúc huy động vốn AI đối với thị trường tài chính vẫn cần được theo dõi và xác minh thêm.