Vàng 4.677 USD, gắn với đợt mở rộng mua lại trái phiếu dài hạn của Mỹ

Lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn dài tiếp tục neo ở mức cao, đưa vàng trở lại tâm điểm tranh luận về tài sản an toàn. Việc Bộ Tài chính Mỹ mở rộng chương trình mua lại trái phiếu dài hạn, ngân hàng trung ương các nước tiếp tục mua vào và dòng vốn chảy vào các quỹ ETF vàng cùng lúc diễn ra đã đẩy giá vàng giao ngay lên mức cao nhất trong hơn 3 tháng.

Bộ Tài chính Mỹ ngày 19 (giờ địa phương) thông báo tăng quy mô mua lại trái phiếu danh nghĩa kỳ hạn 10-20 năm và 20-30 năm từ 2 tỷ USD lên tối thiểu 4 tỷ USD mỗi phiên giao dịch. Chương trình được thực hiện từ ngày 9/9 đến ngày 4/11.

Bộ Tài chính Mỹ giải thích mục đích của biện pháp này là hỗ trợ thanh khoản cho các kỳ hạn trái phiếu danh nghĩa dài hạn. Đây không phải là động thái mua vàng hay tuyên bố nới lỏng tiền tệ, mà là biện pháp kỹ thuật để chính phủ mua lại trái phiếu đã phát hành, nhằm tránh tình trạng giao dịch bị tắc nghẽn trên thị trường trái phiếu dài hạn.

Tuy nhiên, thời điểm công bố biện pháp này khiến thị trường có nhiều cách diễn giải khác nhau. Lợi suất dài hạn tăng đồng nghĩa gánh nặng lãi vay của Chính phủ Mỹ lớn hơn, và có thể khơi lại tranh luận về niềm tin vào tài sản định giá bằng USD. Trên thị trường vàng, xu hướng này được nhìn nhận là gắn liền với nhu cầu trú ẩn an toàn.

Trong bài bình luận ngày 23, Matthew Piepenburg (Matthew Piepenburg), cây bút của VonGreyerz.gold, cho rằng gánh nặng tài khóa của Mỹ, đà tăng lợi suất dài hạn và khả năng đồng USD suy yếu là những yếu tố ủng hộ xu hướng tăng giá vàng. Đây là quan điểm bình luận cá nhân, không phải một tuyên bố chính sách.

Số liệu chính thức lại cho thấy một khía cạnh khác. Trong báo cáo tài sản dự trữ tháng 7, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) ghi nhận giá trị sổ sách vàng dự trữ của Mỹ ở mức 42,22 USD/troy ounce tinh khiết. Tổng giá trị vàng dự trữ được ghi nhận là 11,041 tỷ USD, với khối lượng 261.499.000 troy ounce tinh khiết.

Chênh lệch giữa giá thị trường và giá trị sổ sách này thường làm dấy lên tranh luận về việc định giá lại vàng. Tuy nhiên, giá trị sổ sách vàng trong báo cáo tài sản dự trữ của Mỹ vẫn được giữ nguyên, và việc định giá lại vàng chưa được công bố như một chính sách chính thức.

Áp lực trên thị trường trái phiếu cũng thể hiện qua số liệu. Theo bảng lãi suất hàng ngày của Bộ Tài chính Mỹ, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm ngày 20 là 4,69%, kỳ hạn 20 năm là 5,20% và kỳ hạn 30 năm là 5,23%. Việc lợi suất các kỳ hạn dài này có tiếp tục neo ở mức cao sau đó hay không cần được xác nhận qua bảng lãi suất chính thức mới nhất.

Diễn biến giá vàng cũng phản ánh xu hướng này. Reuters đưa tin ngày 24 (giờ địa phương) rằng vàng giao ngay đã tăng lên 4.677,14 USD/ounce, mức cao nhất kể từ ngày 14/5, trong khi hợp đồng vàng tương lai kỳ hạn tháng 12 đạt 4.734,70 USD. Reuters cho biết lực mua kỹ thuật, đồng USD suy yếu và vấn đề mua lại trái phiếu của Bộ Tài chính là những yếu tố hỗ trợ đà tăng.

Yếu tố cung cầu cũng góp phần nâng đỡ giá vàng. Trong báo cáo nhu cầu vàng quý II, Hội đồng Vàng Thế giới (World Gold Council) cho biết lượng mua ròng của các ngân hàng trung ương đạt 289 tấn. Cùng báo cáo này, tổ chức trên cho biết các ngân hàng trung ương thể hiện ý định tiếp tục mua vàng trong 12 tháng tới.

Dòng vốn cũng chảy vào các quỹ ETF vàng. Theo số liệu của Hội đồng Vàng Thế giới, các quỹ ETF vàng ghi nhận dòng vốn vào 46,7 tấn, tương đương 6,4 tỷ USD trong tuần trước đó. Khi Hội đồng Vàng Thế giới và Reuters lần lượt công bố số liệu mua ròng của ngân hàng trung ương và dòng vốn ETF, thị trường xuất hiện cách diễn giải gắn đà tăng của vàng với dòng tiền cung cầu.

Cũng có cách nhìn ngược lại. Theo cách diễn đạt chính thức, Bộ Tài chính Mỹ khẳng định đây chỉ là biện pháp hỗ trợ thanh khoản. Quy mô mua lại cũng khó có thể coi là đủ lớn để làm thay đổi toàn bộ thị trường trái phiếu dài hạn của Mỹ chỉ trong một lần. Hãng tin AP (AP) và một số hãng tin nước ngoài khác cho rằng biện pháp của Bộ Tài chính nghiêng về một phản ứng kỹ thuật nhằm xoa dịu bất ổn trên thị trường trái phiếu, hơn là một tín hiệu chính sách lớn.

Đối với nhà đầu tư, vấn đề đặt ra không chỉ nằm ở bản thân giá vàng mà còn ở diễn biến lợi suất và đồng USD. Trong đợt tăng giá trước đó khi vàng giao ngay vượt mốc 4.390 USD, vàng và tiền mã hóa cũng được nhìn nhận cùng với diễn biến lãi suất của Mỹ. Lần này, yếu tố then chốt vẫn là liệu biện pháp của Bộ Tài chính, lợi suất dài hạn, đồng USD và dòng vốn ETF có tiếp tục di chuyển cùng chiều hay không.

Bộ Tài chính Mỹ dự kiến công bố thêm thông tin về quy mô mua lại vào ngày 4/11, thời điểm công bố kế hoạch tái cấp vốn của quý tiếp theo. Việc chương trình mở rộng mua lại trái phiếu dài hạn bắt đầu từ ngày 9/9 tác động thế nào đến lợi suất dài hạn và đồng USD trên thực tế là điểm cần tiếp tục theo dõi.