16,78%: Dư nợ vay thế chấp crypto quý 2/2026 còn 56,16 tỷ USD

Thị trường cho vay thế chấp bằng tiền mã hóa giảm 11,33 tỷ USD trong quý 2/2026, còn 56,16 tỷ USD, tương đương mức giảm 16,78% so với quý trước.

Theo báo cáo "The State of Crypto Leverage – Q2 2026" do Galaxy Research công bố ngày 17 tháng 7, dư nợ cho vay quý 2 thấp hơn 40,13% so với đỉnh 78,69 tỷ USD ghi nhận vào quý 3/2025. Trước đó, Galaxy Research từng nêu xu hướng giảm tương tự trong một báo cáo phân tích theo tuần. Báo cáo lần này chia thị trường thành ba mảng gồm CeFi, DeFi và tài sản thế chấp stablecoin theo mô hình CDP (Collateralized Debt Position) để làm rõ cấu trúc thị trường.

Mức giảm mạnh nhất rơi vào nhóm DeFi. Dư nợ vay tính theo USD trên các ứng dụng cho vay DeFi giảm 7,79 tỷ USD, còn 20,43 tỷ USD, tương ứng mức giảm 27,61%. Dư nợ vay CeFi giảm 9,62%, còn 22,98 tỷ USD. Nguồn cung tài sản thế chấp stablecoin theo mô hình CDP giảm 7,86%, tương đương 1,09 tỷ USD.

Tỷ trọng thị trường cũng thay đổi. Tính đến cuối quý 2, CeFi chiếm 40,93% tổng thị trường cho vay thế chấp crypto, DeFi chiếm 36,37% và CDP chiếm 22,7%. Theo Galaxy Research, đây là lần đầu tiên kể từ quý 3/2023 dư nợ CeFi vượt qua các ứng dụng cho vay DeFi.

Điểm nhấn trong cách diễn giải của Galaxy Research là gọi đây là quá trình "giảm tốc" chứ không phải "sụp đổ". Báo cáo so sánh với quý 2/2022, thời điểm thị trường cho vay thế chấp crypto lao dốc hơn 55%, rồi tiếp tục giảm 9% và 29% trong hai quý sau đó. Trong khi đó, ba quý gần nhất chỉ ghi nhận mức giảm lần lượt 10%, 5% và 17%. Galaxy Research cho rằng đà giảm hiện tại đến từ quá trình thu hẹp rủi ro diễn ra từ từ, không phải do thanh lý bắt buộc hay đối tác mất khả năng thanh toán như giai đoạn 2022.

Cho vay thế chấp tiền mã hóa là hình thức người vay dùng tài sản số như Bitcoin(BTC), Ethereum(ETH) hay USD Coin(USDC) làm tài sản đảm bảo để vay tiền mặt, stablecoin hoặc một loại tiền mã hóa khác. CeFi là khoản vay thực hiện qua đối tác tập trung, còn DeFi là khoản vay diễn ra trên các giao thức dựa trên hợp đồng thông minh. CDP là mô hình dùng tiền mã hóa thế chấp để phát hành hoặc vay stablecoin.

Tuy nhiên, con số tổng không nên đọc như một giá trị tuyệt đối. Galaxy Research lưu ý có khả năng bị tính trùng giữa sổ sách cho vay CeFi và dư nợ DeFi, do một số bên CeFi vay USD Coin(USDC) từ ứng dụng DeFi rồi cho khách hàng ngoài chuỗi (off-chain) vay lại. Báo cáo cho biết việc lọc bỏ phần trùng lặp này gặp khó khăn vì thiếu công bố thông tin và giới hạn trong việc xác định nguồn gốc giao dịch trên chuỗi.

Khác với thị trường cho vay, tổng khối lượng hợp đồng mở (open interest) trên thị trường phái sinh tương lai đạt 103,2 tỷ USD vào cuối quý 2, giảm 3,08%. Trong đó, hợp đồng mở của Bitcoin đạt 45,04 tỷ USD, còn Ethereum đạt 21,99 tỷ USD. Đến cuối tháng 7, tổng khối lượng hợp đồng mở đã hồi phục lên khoảng 114 tỷ USD.

Mảng cho vay riêng của Galaxy Digital(GLXY) lại đi ngược xu hướng chung của thị trường. Trong báo cáo kết quả kinh doanh quý 2 công bố ngày 5 tháng 8, Galaxy Digital(GLXY) cho biết quy mô sổ cho vay trung bình của mảng Global Markets đạt 1,438 tỷ USD, tăng 1% so với quý trước. Số lượng khoản vay mới giải ngân trong quý cũng tăng. Công ty lý giải mức tăng này đến từ việc ra mắt trước sản phẩm Galaxy Onchain Financing Rate (GOFR) và nhu cầu từ cả khách hàng mới lẫn khách hàng hiện hữu.

The Block đưa tin GOFR gộp lãi suất của các giao thức cho vay onchain như Aave(AAVE), Morpho, Spark và Kamino thành một mức lãi suất vay duy nhất. Người vay chỉ cần làm việc với Galaxy Digital(GLXY) như một đối tác duy nhất, trong khi Galaxy Digital(GLXY) đảm nhận việc quản lý ví, khóa riêng tư và vận hành hợp đồng thông minh.

Mô hình này hướng đến việc giảm bớt gánh nặng vận hành cho nhà đầu tư tổ chức khi tiếp cận thị trường cho vay onchain. Thông thường, người vay trên DeFi phải tự quản lý tài sản thế chấp, rủi ro thanh lý và chênh lệch lãi suất giữa các giao thức khác nhau. Galaxy Digital(GLXY) gộp toàn bộ quy trình này vào một mối quan hệ đối tác duy nhất, nhắm đến nhu cầu vay vốn theo chuẩn tổ chức.

Đợt sụt giảm này cũng là một chỉ báo tham khảo về môi trường đòn bẩy trên thị trường crypto. Dư nợ cho vay thế chấp tiền mã hóa không phải lúc nào cũng biến động cùng chiều với giá tài sản trên thị trường giao ngay, nhưng phản ánh nhu cầu vay vốn, khả năng thế chấp và thanh khoản onchain. Đặc biệt, dư nợ vay DeFi cùng khối lượng hợp đồng mở trên thị trường tương lai thường được dùng làm chỉ báo phụ để ước lượng lượng vị thế đòn bẩy còn lại trên thị trường.

Dù vậy, số liệu phục hồi trong tháng 7 chỉ là quan sát sau kỳ, chưa phải con số chốt quý. Galaxy Research cho biết dư nợ vay DeFi tính đến cuối tháng 7 đã phục hồi một phần, lên 21,94 tỷ USD. Khối lượng hợp đồng mở trên thị trường tương lai cũng tăng lên khoảng 114 tỷ USD tại cùng thời điểm, nhưng chưa thể khẳng định đà giảm của quý 2 đã đảo chiều hoàn toàn.

Những gì báo cáo lần này xác nhận là mức giảm của dư nợ cho vay thế chấp tiền mã hóa trong quý 2 và sự thay đổi tỷ trọng giữa CeFi và DeFi. Galaxy Research nhấn mạnh cần nhìn vào mức giảm theo từng mảng và thay đổi cấu trúc thị trường, thay vì chỉ dựa vào con số tổng, do khả năng tồn tại phần tính trùng giữa các mảng.