SEC: Nhiều chứng khoán hóa trung tâm dữ liệu không phải ABS

Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ (SEC) vừa đưa ra quan điểm rằng một số loại chứng khoán hóa trung tâm dữ liệu (data center securitization) không thuộc định nghĩa chứng khoán được bảo đảm bằng tài sản (ABS). Cách diễn giải này có thể giúp giảm bớt gánh nặng pháp lý cho một số giao dịch huy động vốn xây dựng trung tâm dữ liệu từ thị trường nợ.

Bộ phận Tài chính Cấu trúc (Office of Structured Finance) thuộc Cục Tài chính Doanh nghiệp (Division of Corporation Finance) của SEC cho biết trong thư diễn giải đề ngày 29 tháng 7 rằng loại chứng khoán hóa trung tâm dữ liệu mà công ty luật Latham & Watkins nêu trong văn bản chất vấn không thuộc định nghĩa ABS theo Đạo luật Giao dịch Chứng khoán năm 1934. SEC cũng nêu rõ đây không phải là quy định hay lệnh chính thức của ủy ban và không có hiệu lực pháp lý.

Vấn đề then chốt nằm ở chỗ liệu trung tâm dữ liệu có được xem là tài sản tài chính tạo ra dòng tiền theo thời gian, tương tự các khoản vay hay hợp đồng cho thuê hay không. Dựa trên các sự kiện được nêu trong văn bản chất vấn, bộ phận này kết luận rằng chứng khoán hóa trung tâm dữ liệu không thể xếp vào nhóm ABS như chứng khoán dựa trên khoản vay mua ô tô hay vay thế chấp nhà.

Theo đó, một số giao dịch chứng khoán hóa trung tâm dữ liệu có thể không còn phải tuân thủ yêu cầu giữ lại rủi ro, tức tổ chức phát hành phải tiếp tục nắm giữ một phần rủi ro tín dụng. Quy định này vốn nhằm ngăn tổ chức phát hành chuyển toàn bộ rủi ro sang nhà đầu tư và cân bằng lợi ích giữa hai bên.

Cơ chế giữ lại rủi ro được đưa ra sau khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008 nhằm hạn chế tình trạng chuyển giao rủi ro quá mức trên thị trường chứng khoán hóa. Theo quy định thông thường, bên bảo trợ giao dịch phải giữ lại một tỷ lệ rủi ro tín dụng nhất định.

Thư diễn giải lần này cho thấy một số cấu trúc phát hành chứng khoán dựa trên dòng doanh thu trực tiếp từ trung tâm dữ liệu không tự động rơi vào khuôn khổ quản lý này. Việc áp dụng hay không còn tùy vào cách thiết kế tài sản, tài sản bảo đảm và dòng tiền của từng giao dịch cụ thể.

Kevin Fingeret, luật sư đối tác tại Latham & Watkins, nói rằng nhu cầu đối với kiểu nới lỏng quy định này đang ngày càng lớn. Ông giải thích thêm rằng để tuân thủ quy định hiện hành trước đây, nhiều giao dịch buộc phải áp dụng cấu trúc sở hữu không thực sự phù hợp với mục đích ban đầu của bên phát hành.

Đây không phải là một thay đổi quy định chính thức, nhưng giới quan sát cho rằng tác động thực tế lên thị trường có thể không nhỏ. Các doanh nghiệp từng chủ động áp dụng yêu cầu giữ lại rủi ro để tránh rủi ro pháp lý nay có thêm dư địa để thiết kế lại cấu trúc giao dịch của mình.

Bloomberg đưa tin ngày 11 rằng tổng giá trị phát hành mới hàng năm của ABS trung tâm dữ liệu đã tăng từ 2,4 tỷ USD năm 2020 lên 15,5 tỷ USD năm 2025, tương đương mức tăng khoảng 6,5 lần chỉ trong 5 năm.

Dựa trên số liệu này, Bloomberg dự báo tổng giá trị phát hành trong năm 2026 sẽ lập kỷ lục mới. Tuy nhiên, chứng khoán hóa trung tâm dữ liệu vẫn chỉ là một phần trong toàn bộ thị trường nợ liên quan đến AI nói chung.

Trung tâm dữ liệu AI là cơ sở hạ tầng trang bị thiết bị tính toán quy mô lớn phục vụ huấn luyện và suy luận mô hình trí tuệ nhân tạo, cùng hệ thống điện và làm mát đi kèm. Do chi phí xây dựng và bảo đảm nguồn điện rất lớn, các công ty công nghệ và nhà vận hành hạ tầng thường kết hợp đầu tư trực tiếp với hình thức thuê, liên doanh và huy động vốn vay.

Việc thu hút vốn bên ngoài giúp doanh nghiệp có được cơ sở hạ tầng tính toán mà không phải tự gánh toàn bộ chi phí xây dựng. TokenPost từng đưa tin về dự án trung tâm dữ liệu của Meta(META) sử dụng cấu trúc huy động nợ trị giá 12,5 tỷ USD.

Trong ngành tài sản số, xu hướng chuyển đổi cơ sở đào coin thành trung tâm dữ liệu AI hoặc điện toán hiệu năng cao, cũng như dùng tài sản đang nắm giữ làm nguồn vốn đầu tư, vẫn tiếp diễn. Empery Digital đã giảm lượng Bitcoin(BTC) nắm giữ để trả nợ và đầu tư vào trung tâm dữ liệu AI.

Tuy nhiên, cách diễn giải lần này không đưa toàn bộ giao dịch chứng khoán hóa trung tâm dữ liệu ra khỏi phạm vi quản lý ABS. Chứng khoán được bảo đảm bằng bất động sản thương mại (CMBS) có tài sản trung tâm dữ liệu làm tài sản thế chấp vẫn phải tuân theo quy định hiện hành, do cấu trúc tài sản bảo đảm khác biệt.

SEC cho biết kết luận nêu trên có thể thay đổi tùy theo sự kiện thực tế và điều kiện cụ thể của từng giao dịch khác. Việc áp dụng quy định cho mỗi giao dịch sẽ được xem xét dựa trên cấu trúc tài sản bảo đảm và dòng doanh thu của giao dịch đó.

Nguồn tham khảo: thư diễn giải của SEC, bản tin gốc của Yonhap News.