Nasdaq bắt tay Kraken đưa cổ phiếu token hóa lên blockchain, mở đường kết nối Phố Wall với DeFi

Theo Bloomberg đưa tin ngày 10 tháng 3 (giờ địa phương), sàn chứng khoán **“Nasdaq”** đang bắt tay với sàn giao dịch tiền mã hóa **“Kraken”** để xây dựng hạ tầng cho thị trường **“token hóa cổ phiếu”**. Việc một trụ cột của tài chính truyền thống chủ động kết nối trực tiếp với mạng lưới **“blockchain”** cho thấy một bước thử nghiệm mới nhằm nối liền thị trường cổ phiếu với tài chính phi tập trung **“DeFi”**.

Trung tâm của thỏa thuận hợp tác lần này là nền tảng **“token hóa cổ phiếu”** xStocks do Payward – công ty mẹ của **“Kraken”** – phát triển. Theo Payward, xStocks mới ra mắt chưa đầy một năm nhưng đã ghi nhận khối lượng giao dịch lũy kế khoảng 25 tỷ USD (tương đương khoảng 36.900 tỷ đồng). Trong đó, hơn 4 tỷ USD đã được thanh toán trực tiếp **on-chain**, với hơn 85.000 người dùng duy nhất đang tham gia. Những con số này được xem là bước khởi đầu cho việc đưa **“token hóa cổ phiếu”** trở thành một phần của cấu trúc thị trường thực tế, thay vì chỉ là sản phẩm thử nghiệm trong không gian tiền mã hóa.

Theo mô tả của hai bên, trục hợp tác cốt lõi là một lớp hạ tầng mới có tên “equities transformation gateway”. Hệ thống này được thiết kế để kết nối thị trường cổ phiếu đã được quản lý chặt chẽ với các mạng **“blockchain”** công khai, cho phép cổ phiếu đã được **“token hóa”** có thể luân chuyển và sử dụng trong cả hai môi trường. Về mặt kỹ thuật, đây là một dạng “cổng chuyển đổi”, nơi cổ phiếu trong hệ thống truyền thống được phát hành kèm bản đại diện dưới dạng token, có thể tham gia các giao thức tài chính số.

Trong mô hình mà **“Nasdaq”** đang xây dựng, **xStocks** sẽ đảm nhiệm phần “mạng lưới không cần cấp quyền” (permissionless) cho cấu trúc **“cổ phiếu token hóa”** do chính công ty niêm yết phát hành. **Nasdaq** dự kiến hệ thống này sẽ bắt đầu vận hành từng phần từ nửa đầu năm 2027. Mô hình được thiết kế để vẫn giữ nguyên quyền lợi và nghĩa vụ của bên phát hành trong khuôn khổ pháp lý hiện hành, đồng thời cho phép tài sản đã được **“token hóa”** tương tác với các giao thức tài chính trên **“blockchain”** như **“DeFi”**.

Nếu cấu trúc nói trên đi vào vận hành thực tế, nhà đầu tư sẽ có thể chuyển **“cổ phiếu token hóa”** được phát hành trong môi trường được quản lý sang hệ sinh thái tài chính trên **“blockchain”**, hoặc đổi ngược trở lại mà vẫn nằm trong quy trình giám sát. Trong các dòng dịch chuyển này, **Kraken** sẽ là cửa ngõ tiếp cận chính, còn Payward chịu trách nhiệm thực hiện đầy đủ quy trình KYC (xác minh danh tính khách hàng) và AML (chống rửa tiền) ở cấp dịch vụ trung gian.

bình luận Sự kết nối trực tiếp giữa **“Nasdaq”** và hạ tầng **“DeFi”** thông qua **“token hóa cổ phiếu”** được xem là bước thử quan trọng cho mô hình “tài sản truyền thống trên blockchain”. Nếu thành công, đây có thể trở thành khuôn mẫu cho các sở giao dịch chứng khoán khác trên thế giới.

Arjun Sethi (Arjun Sethi), đồng Giám đốc điều hành Payward đồng thời là đồng Giám đốc điều hành **Kraken**, đánh giá đây không chỉ là một hợp tác công nghệ đơn thuần mà là nỗ lực thay đổi cấu trúc thị trường. Ông cho biết việc **“token hóa”** đang “nâng cấp” hạ tầng thị trường ngay từ cấp độ tài sản, biến cổ phiếu thành tài sản tài chính có thể lập trình (programmable asset), sử dụng đồng thời trong cả thị trường vốn được quản lý và mạng lưới **“blockchain”** mở.

Theo Sethi, phần lớn cổ phiếu hiện nay vẫn bị “giam” trong hệ thống tài khoản chứng khoán tại các công ty môi giới, chủ yếu dùng để nắm giữ vị thế hoặc thực hiện các giao dịch ký quỹ ở mức hạn chế. Cấu trúc này vô hình trung phân mảnh thanh khoản giữa nhiều nền tảng giao dịch, đồng thời làm giảm hiệu quả sử dụng vốn của nhà đầu tư. Mục tiêu của xStocks, theo Sethi, là khiến cổ phiếu có thể tương tác và luân chuyển giữa nhiều nền tảng giao dịch, ứng dụng tài chính và các mạng **“blockchain”** khác nhau – nghĩa là đưa chúng trở thành tài sản có tính tương tác cao trong không gian số.

Một điểm được Payward nhấn mạnh là khả năng của **“cổ phiếu token hóa”** trở thành tài sản thế chấp giống như cách các tài sản cơ sở được dùng trong thị trường phái sinh. Khi đã được **“token hóa”**, cổ phiếu không chỉ phục vụ giao dịch giao ngay mà còn có thể dùng làm tài sản thế chấp cho các hoạt động như giao dịch ký quỹ chéo (cross-margin), phái sinh, hợp đồng không kỳ hạn, hay các nền tảng cho vay phi tập trung. Với cấu trúc này, một loại tài sản cơ bản có thể “làm việc” ở nhiều vị trí trong cùng một hệ sinh thái tài chính thống nhất.

Theo kế hoạch, tại một số khu vực pháp lý, Payward sẽ tạm thời đảm nhận vai trò lớp thanh toán chính cho cấu trúc **“cổ phiếu token hóa”** gắn với **Nasdaq**. Mục tiêu là đưa **“cổ phiếu token hóa”** vượt ra khỏi vai trò tài sản “bọc vỏ” (wrapped asset) đơn thuần, trở thành tài sản thế chấp vận hành trọn vẹn trong một hệ sinh thái tài chính tích hợp, nơi tài sản truyền thống và tài sản số chia sẻ chung hạ tầng thanh toán và quản lý rủi ro.

bình luận Nếu được các cơ quan quản lý chấp thuận, mô hình này có thể tạo ra một lớp tài sản lai giữa chứng khoán truyền thống và **“crypto”**, đặt nền móng cho những sản phẩm mới như ETF on-chain, repo on-chain hay các chiến lược arbitrage nối giữa **CeFi** và **DeFi**.

Tại thời điểm bài viết, tổng vốn hóa thị trường **“tiền mã hóa”** toàn cầu được ước tính vào khoảng 2.320 tỷ USD. Trong bối cảnh khoảng cách giữa hạ tầng tài chính truyền thống và mạng lưới **“blockchain”** đang dần thu hẹp, thị trường **“token hóa cổ phiếu”** nổi lên như một “phòng thí nghiệm” cho các thử nghiệm cấu trúc vốn mới. Nếu các mô hình như xStocks và cổng kết nối của **Nasdaq** vận hành trơn tru, **“token hóa cổ phiếu”** có thể trở thành cầu nối quan trọng giữa thế giới **“DeFi”** và thị trường vốn toàn cầu.