Trái phiếu Mỹ, lãi suất Fed và AI đang tái định hình kinh tế toàn cầu lẫn thị trường Bitcoin(BTC), Ethereum(ETH)

Mỹ: Trái phiếu, lãi suất và AI đang cùng lúc tái định hình kinh tế – quốc phòng

Theo CoinDesk đưa tin ngày 17 (giờ địa phương), thị trường trái phiếu Mỹ đang trở lại vị thế “kim chỉ nam” cho chu kỳ kinh tế và chính sách tiền tệ, trong khi *AI* được xem là nhân tố có thể làm rung chuyển cả thị trường lao động lẫn chiến lược quân sự toàn cầu. Một số chuyên gia cho rằng, bộ ba *trái phiếu Mỹ – lãi suất – AI* có thể dẫn tới một cuộc tái cấu trúc toàn diện trật tự vĩ mô trong những năm tới.

Trong cuộc phỏng vấn gần đây, nhà giao dịch vĩ mô toàn cầu Alex Gurevich, hiện là Giám đốc Đầu tư (CIO) của quỹ HonTe Investments, đã đưa ra cái nhìn tổng thể về thị trường trái phiếu Mỹ, chính sách tiền tệ của *Fed*, cũng như tác động sâu rộng của *AI* lên việc làm và quốc phòng. Ông tập trung vào các chủ đề: méo mó dữ liệu kinh tế Mỹ, diễn biến đường cong lợi suất, cú sốc việc làm trong môi trường lãi suất cao, và “bước ngoặt kinh tế – quân sự” mà *AI* có thể kích hoạt.

Mỹ: Trái phiếu là “trung tâm của mọi thứ”

Gurevich cho rằng thị trường trái phiếu (thu nhập cố định) của Mỹ đang là “trung tâm của mọi thứ”. Theo ông, muốn hiểu mặt trái của những số liệu kinh tế Mỹ tưởng như vẫn rất vững vàng, nhà đầu tư phải bắt đầu từ diễn biến giá và cấu trúc lãi suất trên thị trường trái phiếu.

Ông nhận định dữ liệu kinh tế Mỹ trong vài tháng gần đây “khá hỗn loạn”. Các sự kiện chính trị như nguy cơ chính phủ liên bang “đóng cửa” đã làm xáo trộn quá trình thu thập và tổng hợp số liệu, khiến các chỉ báo tăng trưởng, việc làm, lạm phát có thể bị nhiễu trong ngắn hạn. Nếu chỉ nhìn vào con số bề mặt, nhà đầu tư có thể hiểu sai về đà tăng trưởng thực sự của nền kinh tế.

Vì vậy, với giới quản lý quỹ và nhà giao dịch chuyên nghiệp, trái phiếu Mỹ không chỉ là tài sản để đặt cược lợi suất, mà còn là “trung tâm thông tin” để dò hướng chu kỳ kinh tế và chính sách. Mức lợi suất, hình dạng đường cong, biến động theo kỳ hạn, chênh lệch giữa trái phiếu ngắn hạn và dài hạn… đều được theo dõi như những tín hiệu dẫn đường.

“Đường cong lợi suất cứng lại” khi bước vào chu kỳ nới lỏng

Một trong những điểm Gurevich nhấn mạnh là mô hình lặp lại của đường cong lợi suất mỗi khi chu kỳ nới lỏng lãi suất bắt đầu. Ông cho rằng, gần như chu kỳ nào cũng xuất hiện hiện tượng đường cong lợi suất “cứng lại” – cụ thể là lãi suất ngắn hạn giảm nhanh, trong khi lãi suất dài hạn đứng giá hoặc điều chỉnh rất chậm.

Theo phân tích của ông, khi *Fed* bắt đầu giảm lãi suất điều hành, nhóm trái phiếu ngắn hạn là bên phản ứng đầu tiên vì gắn trực tiếp với chính sách. Trái lại, lợi suất dài hạn phụ thuộc nhiều hơn vào kỳ vọng lạm phát, tăng trưởng dài hạn, rủi ro tài khóa và nhiều biến số khó đoán định khác. Kết quả là phần “đuôi dài hạn” của đường cong lợi suất thường khá “dính”, không chịu giảm ngay.

Khi lợi suất ngắn hạn lao dốc mạnh hơn so với dài hạn, độ dốc đường cong tăng trở lại – hiện tượng mà thị trường hay gọi là “re-steepening” (dốc lên trở lại). Gurevich xem động lực này là “một trong những manh mối quan trọng nhất” để đọc vị giai đoạn kinh tế sắp tới và định giá lại các lớp tài sản lớn.

Chính sách *Fed* và lãi suất: Cuối cùng vẫn quay về gần “0”?

Về lộ trình chính sách của *Fed*, Gurevich đưa ra quan điểm khá dứt khoát: bất kể xu hướng hiện tại là “diều hâu” hay “bồ câu”, cấu trúc nền tảng vẫn buộc lãi suất phải giảm về mức thấp hơn trong tương lai. Lập luận của ông dựa trên hai trụ cột: hạ nhiệt lạm phát và suy yếu của thị trường lao động.

Ông đặc biệt chú ý đến khái niệm “lãi suất thực” – tức lãi suất danh nghĩa trừ đi lạm phát. Khi lãi suất thực duy trì ở mức cao, chi phí vay của doanh nghiệp và hộ gia đình tăng mạnh, từ đó buộc họ phải thu hẹp bảng cân đối, giảm đầu tư và cắt giảm tuyển dụng. Theo Gurevich, “lãi suất thực cao rốt cuộc sẽ dẫn tới xấu đi trên thị trường việc làm”.

Vì *Fed* mang trên vai “nhiệm vụ kép” là ổn định giá cả và tối đa hóa việc làm, kịch bản lạm phát dần ổn định trong lúc tỷ lệ thất nghiệp tăng lên sẽ tạo áp lực rất lớn buộc ngân hàng trung ương phải giảm lãi suất. Trong một số chu kỳ, ông không loại trừ khả năng lãi suất điều hành buộc phải quay lại “mức gần bằng 0”.

Diễn biến này, theo ông, không chỉ chi phối dòng tiền trên thị trường trái phiếu và cổ phiếu, mà còn tác động trực tiếp và gián tiếp tới bất động sản và thị trường tài sản số, bao gồm *Bitcoin(BTC)*, *Ethereum(ETH)* và nhiều loại tiền mã hóa khác. Lãi suất thấp thường làm tăng khẩu vị rủi ro, kéo dòng vốn tìm đến những tài sản biến động mạnh hơn như chứng khoán và *tiền mã hóa*.

*bình luận*: Với thị trường *tiền mã hóa*, kỳ vọng “quay lại lãi suất gần 0” luôn là chất xúc tác mạnh cho các câu chuyện halving, ETF và chu kỳ tăng giá. Tuy nhiên, nếu pha giảm lãi suất đi kèm suy thoái và thất nghiệp gia tăng, tâm lý nhà đầu tư có thể biến động khó lường hơn so với các chu kỳ trước.

AI và kịch bản “sụp đổ” thị trường lao động

Ở góc nhìn về *AI*, Gurevich thể hiện quan điểm khá bi quan. Ông đánh giá *AI* sẽ “phá hủy rất lớn cơ hội việc làm”, với khả năng xóa sổ hoàn toàn một số nhóm ngành và chức danh nghề nghiệp. Không chỉ các công việc mang tính lặp lại, mà cả nhóm lao động có trình độ cao, chuyên môn sâu cũng sẽ nằm trong “vùng nguy cơ” khi tự động hóa bành trướng.

Ông cảnh báo, đây không chỉ là câu chuyện dịch chuyển việc làm từ ngành này sang ngành khác, mà là “giảm bớt các loại hình hoạt động kinh tế” nói chung. Doanh nghiệp sẽ hưởng lợi về chi phí nhân công và năng suất, song ở cấp độ nền kinh tế, nguy cơ thất nghiệp gia tăng, bất bình đẳng thu nhập mở rộng và nền tảng tiêu dùng suy yếu sẽ tạo ra rủi ro vĩ mô kiểu mới.

Về dài hạn, Gurevich cho rằng các chính phủ buộc phải thiết kế lại chính sách tài khóa, hệ thống an sinh xã hội, cũng như chương trình giáo dục – đào tạo lại lực lượng lao động. Tốc độ *AI* khuấy đảo nền kinh tế càng nhanh, khoảng trễ trong điều chỉnh chính sách và thể chế càng dễ trở thành mồi lửa cho bất ổn thị trường.

*bình luận*: Ngành *tiền mã hóa* cũng đang trực tiếp tham gia vào làn sóng này, khi nhiều dự án tích hợp *AI* vào giao dịch, quản lý danh mục hay hạ tầng on-chain. Nhưng nếu kịch bản mất việc quy mô lớn xảy ra, nhu cầu đầu cơ tài sản rủi ro, bao gồm cả *Bitcoin(BTC)* và *Ethereum(ETH)*, có thể bị ảnh hưởng bởi sức mua suy yếu.

AI như “cuộc chạy đua vũ trang kiểu Chiến tranh Lạnh” mới

Không dừng ở kinh tế, Gurevich đánh giá *AI* còn mang ý nghĩa chiến lược “tương đương cuộc chạy đua vũ trang thời Chiến tranh Lạnh” về phương diện quân sự. Theo ông, *AI* đang chuyển từ một công nghệ dân sự sang vai trò “hệ thống vũ khí”, gắn trực tiếp với vấn đề an ninh quốc gia.

Ông dự đoán, khi *AI* được tích hợp sâu vào hệ thống quốc phòng, mô hình sử dụng lực lượng truyền thống – vốn dựa trên bộ binh quy mô lớn – sẽ co lại nhanh chóng. Thay vào đó, vũ khí tự động, máy bay không người lái, tàu chiến không người lái, hệ thống tác chiến điện tử và tấn công mạng sẽ dần chiếm lĩnh “chiến trường”. Con người trong quân đội sẽ chuyển dịch sang vai trò mang tính trung gian, giám sát, gìn giữ hòa bình.

Gurevich cũng cho rằng, trái với kỳ vọng “AI giúp tiết kiệm ngân sách quốc phòng”, nỗi lo sợ và hoang mang trước tiềm năng của *AI* – điều ông gọi là “AI paranoia” – có thể khiến các quốc gia tăng chi tiêu quân sự mạnh hơn nữa. Để tránh bị bỏ lại phía sau, nhiều nước sẽ ồ ạt rót vốn cho vũ khí *AI* và hệ thống phòng thủ mới, khởi tạo một thế hệ chạy đua vũ trang khác.

*bình luận*: Sự kết hợp giữa *AI*, an ninh mạng và công nghệ chuỗi khối cũng đang mở ra một mảng giao thoa mới, nơi các giải pháp bảo mật phi tập trung, nhận dạng số và hạ tầng dữ liệu on-chain có thể gắn với ứng dụng quân sự – an ninh. Đây là vùng rủi ro nhạy cảm, đồng thời là “miền đất mới” cho một số dự án *tiền mã hóa*.

Ba trụ cột mới: Chỉ báo vĩ mô – lãi suất – AI

Nhìn tổng thể, phân tích của Gurevich cho thấy thị trường trái phiếu Mỹ, chính sách của *Fed* và làn sóng *AI* sẽ cùng nhau định hình môi trường chiến lược cho cả kinh tế và an ninh trong thời gian tới. Trong bối cảnh dữ liệu kinh tế có thể bị bóp méo tạm thời, đường cong lợi suất trái phiếu vẫn là “tín hiệu” quan trọng nhất. Lãi suất thực ở mức cao có nguy cơ bóp nghẹt tăng trưởng và việc làm, từ đó buộc *Fed* phải quay lại chu kỳ nới lỏng.

Song song, *AI* đang tái cấu trúc sâu sắc thị trường lao động và hệ thống quốc phòng, đẩy các chính phủ, doanh nghiệp và nhà đầu tư vào một môi trường rủi ro – cơ hội hoàn toàn khác trước. Theo Gurevich, đây không phải cú sốc ngắn hạn, mà là “chủ đề dài hạn” kéo dài nhiều năm, thậm chí nhiều thập kỷ, có khả năng sắp xếp lại mô hình tăng trưởng và dòng vốn toàn cầu.

Tóm lại, trái phiếu Mỹ tiếp tục là “sân khấu trung tâm” để đọc vị chu kỳ kinh tế và chính sách. Lãi suất của *Fed* nhiều khả năng sẽ chịu áp lực giảm theo thời gian, khi lạm phát lắng xuống và thị trường lao động suy yếu. Trên nền đó, *AI* nổi lên như biến số cấu trúc mới, buộc giới đầu tư – đặc biệt là nhà đầu tư *tiền mã hóa* đang nắm giữ *Bitcoin(BTC)*, *Ethereum(ETH)* và nhiều tài sản số khác – phải nghĩ lại toàn diện chiến lược của mình, trong bối cảnh chiến lược lao động và an ninh của các quốc gia cũng bước vào giai đoạn tái thiết sâu rộng.