Austin siết tiêu chuẩn cấp phép điện, nước cho trung tâm dữ liệu AI

Austin, bang Texas (Mỹ) đã bắt đầu xây dựng tiêu chuẩn sử dụng đất và cấp phép phản ánh gánh nặng điện, nước từ các trung tâm dữ liệu AI. Đây chưa phải lệnh cấm toàn diện ngay lập tức, mà là bước đi nhằm xác định rõ khái niệm sử dụng đất và thẩm quyền thẩm định trước khi các trung tâm dữ liệu quy mô lớn xuất hiện.

Hội đồng thành phố Austin đã thông qua nghị quyết khởi động sửa đổi “Title 25” trong bộ quy chuẩn thành phố vào ngày 28 tháng 8 (giờ Hàn Quốc). Nghị quyết đặt ra các nội dung như định nghĩa mục đích sử dụng của trung tâm dữ liệu, quy định phát triển khu đất, thủ tục phát triển, quy định kinh doanh và điều kiện cấp phép. Tài liệu công bố cho biết nghị quyết này không ảnh hưởng đến ngân sách thành phố.

Cuộc thảo luận diễn ra trong bối cảnh việc mở rộng hạ tầng AI đang gây áp lực lên lưới điện và nguồn nước. Quy định hiện hành của Austin chưa xếp trung tâm dữ liệu vào một nhóm mục đích sử dụng riêng. Theo Texas Tribune, Austin Energy hiện đang cấp điện cho 10 trung tâm dữ liệu công suất 1-20MW, và thành phố chưa ghi nhận yêu cầu kết nối mới nào từ các cơ sở siêu quy mô (hyperscale) lớn.

Điểm thành phố muốn xử lý trước tiên là khoảng trống pháp lý. Hồ sơ chính thức của Austin nhận định khung quy định hiện tại chưa phản ánh đầy đủ đặc điểm của các trung tâm dữ liệu tác động lớn. Các cơ sở quy mô lớn tiêu thụ nhiều điện, nhiều nước, tỏa nhiệt lớn, và nếu sử dụng máy phát điện dự phòng hoặc hệ thống phát điện riêng, có thể ảnh hưởng đến chất lượng không khí xung quanh.

Trung tâm dữ liệu siêu quy mô (hyperscale) là các cơ sở cực lớn, có diện tích rộng cùng hệ thống điện và làm mát công suất cao, phục vụ khối lượng tính toán đám mây và AI ở quy mô lớn. Khi nhu cầu huấn luyện và suy luận mô hình AI tăng, mật độ máy chủ và lượng điện tiêu thụ cũng tăng theo, khiến việc thẩm định sử dụng đất ở cấp địa phương ngày càng phải tính đến cả kết nối lưới điện lẫn gánh nặng nguồn nước.

Tranh cãi về nguồn nước không chỉ dừng ở nước làm mát. Trong báo cáo “Water Behind the Watts”, tổ chức Ceres cho biết 7 bang gồm Virginia, Texas, California, Illinois, Georgia, Ohio và Arizona đang chiếm khoảng một nửa số trung tâm dữ liệu tại Mỹ. Ceres ước tính các trung tâm dữ liệu tại những bang này tiêu tốn khoảng 3.400 tỷ gallon nước ngọt mỗi năm để phục vụ sản xuất điện.

Ceres cho biết 78% lượng điện mà các trung tâm dữ liệu này sử dụng đến từ những nhà máy điện có dùng nước. Tổ chức này cũng phân tích rằng 66% các nhà máy điện dùng nước nói trên đang chịu mức căng thẳng nguồn nước từ trung bình-cao đến cực cao. Nói cách khác, rủi ro lớn hơn có thể nằm ở khâu sản xuất điện vốn ít được chú ý, chứ không chỉ ở hệ thống làm mát bên trong trung tâm dữ liệu.

Cần lưu ý, đây là số liệu ước tính dựa trên việc liên kết lượng điện mua vào với nguồn phát điện, không phải mức tiêu thụ nước thực tế của từng thành phố. Vì vậy, thay vì suy diễn rằng một trung tâm dữ liệu cụ thể tại Austin đang dùng lượng nước tương đương, nên hiểu đây là cảnh báo rằng hạ tầng AI có thể đẩy gánh nặng nguồn nước ra bên ngoài thông qua lưới điện.

Austin không phải trường hợp duy nhất. Thành phố San Marcos đã cấm trung tâm dữ liệu ở tất cả các khu vực quy hoạch qua đợt sửa đổi mã phát triển ngày 16 tháng 6. Thành phố Durham đã gia hạn lệnh tạm hoãn 12 tháng, ngừng phê duyệt phát triển trung tâm dữ liệu mới cho đến ngày 3 tháng 5 năm 2027.

Thành phố Jersey City đã ban hành quy định cấm trung tâm dữ liệu là mục đích sử dụng chính tại các khu đất công nghiệp. Bang Pennsylvania, qua sắc lệnh hành chính ngày 19 tháng 8, yêu cầu các dự án trung tâm dữ liệu phải nộp thông tin tiêu thụ năng lượng và nước, đồng thời tuân thủ chặt chẽ các điều kiện kết nối lưới điện. Có thể thấy chính quyền địa phương thiên về cấm và tạm hoãn, còn chính quyền bang nghiêng về yêu cầu công bố thông tin và siết điều kiện đấu nối.

Chính quyền bang cũng đã vào cuộc. Thống đốc bang Texas Greg Abbott ngày 18 tháng 8 thông báo rằng liên minh các trung tâm dữ liệu đã cam kết tuân thủ tiêu chuẩn của bang. Ông Abbott cho biết trung tâm dữ liệu cần bảo vệ lưới điện, tiết kiệm nguồn nước, tôn trọng môi trường xung quanh và tự chi trả chi phí liên quan.

Đánh giá từ các tổ chức địa phương gay gắt hơn. Public Citizen nhận định rằng sau cuộc bỏ phiếu của hội đồng thành phố Austin, chính quyền địa phương đã hành động trước cả chính quyền bang. Kaiba White, chuyên gia chính sách khí hậu của Public Citizen tại Austin, nói rằng "các lãnh đạo địa phương đang hành động để bảo vệ cộng đồng trước các trung tâm dữ liệu quy mô lớn". Phát biểu này cho thấy áp lực từ các nhóm dân sự đang thúc đẩy chính quyền thành phố đi trước một bước so với cấp bang.

Thông điệp công khai từ phía ngành có xu hướng chấp nhận có điều kiện hơn là phản đối toàn diện. Văn phòng thống đốc cho biết liên minh trung tâm dữ liệu đã đồng ý tuân thủ tiêu chuẩn, trong khi các tổ chức địa phương tiếp tục yêu cầu chính quyền cấp cơ sở hành động sớm. Giới quan sát bình luận rằng trọng tâm tranh luận đang thu hẹp dần, không còn là có cho phép trung tâm dữ liệu hay không, mà là ai sẽ chịu trách nhiệm cho chi phí lưới điện, lượng nước sử dụng, tiếng ồn và chất lượng không khí.

Với độc giả quan tâm đến tiền mã hóa, câu chuyện tại Austin cũng phản ánh cơ cấu chi phí của hạ tầng AI nói chung. TokenPost từng đưa tin rằng khi các dự án xây dựng trung tâm dữ liệu tại Mỹ vấp phải phản ứng từ cộng đồng địa phương, chiến lược hạ tầng AI của các tập đoàn công nghệ lớn đang dịch chuyển sang hướng tự chủ nguồn điện và tìm kiếm sự chấp thuận của cư dân. Trung tâm dữ liệu AI và hoạt động đào Bitcoin(BTC) đều đối mặt với xung đột về sử dụng điện và vị trí đặt cơ sở, nhưng biện pháp lần này tại Austin chưa cho thấy tác động cụ thể nào đến doanh nghiệp riêng lẻ hay giá của token nào.

Theo thông tin công khai, hội đồng thành phố Austin đang thảo luận phương án tiếp nhận bản sửa đổi mã quy chuẩn đầu tiên trước tháng 12. Theo lịch trình ban đầu, quy định toàn diện có thể phải đến mùa xuân năm 2027 mới hoàn tất, nhưng thành phố đang muốn đẩy nhanh tiến độ. Phạm vi hạn chế thực tế sẽ được xác định trong các văn bản tiếp theo.