Ủy viên FCC Anna Gomez công khai ủng hộ vụ kiện Tu chính án thứ nhất của ABC

Ủy viên Anna Gomez (Anna Gomez) của Ủy ban Truyền thông Liên bang Mỹ (FCC) công khai lên tiếng ủng hộ vụ kiện mà đài ABC, thuộc sở hữu của Disney (DIS), đã đệ trình nhằm vào chính FCC với lý do vi phạm Tu chính án thứ nhất. Việc xem xét giấy phép phát sóng bất ngờ trở thành tâm điểm tranh cãi về quyền tự do ngôn luận, khiến tính độc lập chính trị của cơ quan quản lý truyền thông Mỹ một lần nữa bị đặt lên bàn cân.

Theo NPR đưa tin ngày 19 (giờ Hàn Quốc), Disney đã khởi kiện sau khi cáo buộc FCC xâm phạm quyền theo Tu chính án thứ nhất liên quan đến giấy phép phát sóng của ABC, và người dẫn chương trình Leila Fadel (Leila Fadel) của NPR đã phỏng vấn trực tiếp bà Gomez về vụ việc. Bà Gomez hiện là ủy viên duy nhất thuộc đảng Dân chủ trong FCC.

Vụ kiện lần này là diễn biến tiếp theo sau khi ABC, thuộc Disney, kiện FCC với cáo buộc vi phạm Tu chính án thứ nhất. ABC cho rằng cuộc điều tra của FCC cùng quy trình gia hạn giấy phép sớm là hình thức trả đũa nhắm vào nội dung chương trình của đài.

Theo AP, ABC, Disney và tám đài truyền hình trực thuộc ABC bị ảnh hưởng đã đề nghị tòa án liên bang đình chỉ thủ tục gia hạn giấy phép sớm. ABC khẳng định động thái của FCC là hành vi trả đũa nhắm vào nội dung và quan điểm phát sóng của đài.

Hồi tháng 4, FCC yêu cầu tám đài truyền hình thuộc ABC nộp đơn gia hạn giấy phép trước thời hạn thông thường. ABC News khi đó cho biết FCC đang điều tra việc Disney, ABC và các công ty liên kết có tuân thủ nghĩa vụ của đơn vị phát sóng hay không, với lý do khả năng vi phạm luật viễn thông, quy định của FCC và quy định cấm phân biệt đối xử trái pháp luật.

FCC yêu cầu ABC nộp đầy đủ hồ sơ gia hạn giấy phép cho các đài nói trên trước ngày 28 tháng 5. ABC tuân thủ nhưng nêu rõ là thực hiện "dưới sự phản đối", đồng thời cho rằng yêu cầu gia hạn sớm là bất hợp pháp, tùy tiện và vi hiến.

Phía ABC cho biết trong hơn 50 năm qua, FCC chưa từng yêu cầu gia hạn giấy phép sớm, và cũng chưa có tiền lệ yêu cầu nhiều đài truyền hình cùng thuộc một mạng lưới nộp đơn gia hạn sớm cùng lúc. Lập luận này tập trung vào tính bất thường của quy trình để phản bác phạm vi thực thi quyền hạn của FCC.

Bà Gomez đánh giá cao việc ABC và Disney đứng lên đối đầu với động thái của FCC. Ủy viên FCC Anna Gomez (Anna Gomez) nói: "FCC đã tiến hành một chiến dịch kiểm duyệt và kiểm soát nhắm vào các đài của ABC thuộc Disney suốt nhiều tháng qua." Phát biểu này cho thấy bà xem hành động của FCC không đơn thuần là giám sát hành chính mà là gây sức ép có chủ đích.

Bà Gomez chỉ trích việc đe dọa thu hồi giấy phép phát sóng bị dùng như công cụ trừng phạt những phát ngôn mà chính quyền không ưa thích. Khi một ủy viên trong nội bộ FCC công khai ủng hộ lập luận của vụ kiện, tranh chấp không còn giới hạn ở thủ tục hành chính mà lan sang tranh cãi về cách vận hành ủy ban và tính độc lập chính trị.

Chủ tịch FCC Brendan Carr (Brendan Carr) giữ quan điểm rằng động thái của FCC là quy trình cần thiết để khôi phục nghĩa vụ vì lợi ích công. Người phát ngôn FCC cho biết mọi đơn vị phát sóng đều có nghĩa vụ pháp lý phải hoạt động vì lợi ích công chúng, và FCC sẽ tiếp tục thủ tục dựa trên sự thật và pháp luật.

Chế độ cấp phép phát sóng vốn đặt ra nghĩa vụ vì lợi ích công đối với các đơn vị sử dụng sóng công cộng. Vấn đề then chốt là liệu quyền hạn này có đang được dùng làm quy trình hợp pháp để xem xét việc tuân thủ nghĩa vụ của đài truyền hình, hay bị lợi dụng làm công cụ gây sức ép lên những nội dung và chương trình khiến chính quyền khó chịu.

Tranh chấp lần này nổ ra trong bối cảnh tranh cãi xoay quanh việc Tổng thống Trump bổ nhiệm nhân sự và cơ cấu ủy viên FCC. FCC vốn là ủy ban gồm 5 thành viên do tổng thống đề cử và Thượng viện phê chuẩn, nhưng hiện chỉ có 2 ủy viên Cộng hòa và 1 ủy viên Dân chủ.

Bà Gomez là ủy viên duy nhất đại diện cho khuynh hướng do phe đối lập đề cử trong cơ cấu hiện tại. Vấn đề mất cân bằng trong thành phần ủy viên gắn liền với tranh cãi về tính độc lập của cơ quan quản lý, khiến vụ kiện của ABC được nhìn nhận vượt ra ngoài phạm vi tranh chấp giấy phép của một đài truyền hình đơn lẻ.

Vụ kiện của ABC đặt ra câu hỏi về giới hạn hoạt động của chế độ cấp phép phát sóng Mỹ giữa quyền lực chính trị và tự do báo chí. FCC cho rằng vì các đài truyền hình sử dụng sóng công cộng nên phải gánh nghĩa vụ vì lợi ích công, trong khi ABC cho rằng quyền hạn đó đang bị dùng làm công cụ gây sức ép lên nội dung và chương trình khiến chính quyền không hài lòng.

Tòa án sẽ là bên quyết định có đình chỉ thủ tục gia hạn giấy phép sớm theo yêu cầu của ABC và Disney hay không. Bước tiếp theo của vụ việc là phán quyết của tòa về yêu cầu đình chỉ này.