Nhà đầu tư crypto chuyển hướng sang doanh thu thay vì thứ hạng vốn hóa

Tiêu chí đánh giá token crypto đang dịch chuyển từ thứ hạng vốn hóa thị trường sang mức độ sử dụng thực tế, doanh thu và cấu trúc thu giữ giá trị của từng dự án. Giá ngắn hạn vẫn chịu tác động của dòng thanh khoản và các sản phẩm phái sinh, nhưng trong đánh giá dài hạn, tính kinh tế của dự án đang trở thành thước đo rõ nét hơn.

Theo CoinDesk đưa tin ngày 16 (giờ địa phương), giới đầu tư crypto bắt đầu coi trọng tỷ lệ áp dụng (adoption) và cấu trúc doanh thu của từng dự án hơn là bảng xếp hạng trên CoinMarketCap. Hunter Horsley, Giám đốc điều hành (CEO) của Bitwise, giải thích rằng trước đây các mạng lưới Layer 1 mới thường bị định giá như phiên bản chiết khấu của các blockchain lớn, nhưng hiện nay quy mô thị trường, mức độ áp dụng và khả năng thu giữ giá trị kinh tế mới là yếu tố được xem trọng hơn.

Sự thay đổi này không chỉ đơn thuần là gu chọn altcoin thay đổi. Nó cho thấy thị trường bắt đầu nhìn nhận token không phải như một ô trên bảng xếp hạng, mà như một loại tài sản cần được kiểm chứng bằng dòng tiền hoặc các chỉ số gần với dòng tiền.

Hyperliquid(HYPE) được nhắc đến như ví dụ tiêu biểu cho xu hướng này. Thay vì xem Hyperliquid như phiên bản thu nhỏ của các blockchain khác, nhà đầu tư giờ đây đánh giá dự án dựa trên hoạt động giao dịch phái sinh và tính kinh tế của nền tảng. Hyperliquid là hệ sinh thái giao dịch phi tập trung hỗ trợ giao dịch phái sinh on-chain.

Trong báo cáo tổng kết nửa đầu năm 2026, Bitwise cho biết giá các tài sản crypto giảm 36% trong khi cổ phiếu liên quan đến crypto lại tăng 23%. Cũng theo báo cáo này, PancakeSwap(CAKE), Hyperliquid và Aave(AAVE) mỗi dự án tạo ra khoảng 900 triệu USD doanh thu trong 12 tháng gần nhất. Điều này cho thấy diễn biến giá và các chỉ số kinh doanh không phải lúc nào cũng đi cùng chiều.

Chỉ số doanh thu được chú ý vì giúp xác định giá trị token thực sự được tạo ra từ đâu. Khối lượng giao dịch, số lượng địa chỉ ví hay vốn hóa thị trường đơn thuần có thể bị chi phối bởi các chương trình khuyến khích hoặc trào lưu nhất thời. Trong khi đó, việc người dùng có sẵn sàng trả phí và sử dụng dịch vụ lặp lại hay không mới là dữ liệu phản ánh khả năng duy trì lâu dài của dự án.

Wintermute cho biết 72% dòng vốn giao dịch OTC (over-the-counter) dạng giao ngay của công ty trong nửa đầu năm 2026 đến từ các tổ chức. Dòng vốn tổ chức tập trung vào một nhóm token hẹp hơn, đồng thời cách thức tiếp cận cũng mở rộng từ giao ngay sang các sản phẩm quyền chọn và đòn bẩy.

Jasper De Maere, chuyên viên giao dịch OTC tại Wintermute, nói với CoinDesk rằng “yếu tố cơ bản (fundamentals) quyết định vùng đáy và danh sách ứng viên, còn dòng tiền mới là thứ quyết định giá”. Nói cách khác, doanh thu và mức độ sử dụng có thể là tiêu chí sàng lọc token nào trụ lại được, nhưng không phải yếu tố quyết định giá trong ngày.

Dữ liệu từ Arbitrum(ARB) cũng phản ánh xu hướng tương tự. Quỹ Arbitrum Foundation cho biết mạng chính (mainnet) của chuỗi Robinhood($HOOD) đã đi vào hoạt động từ ngày 1 tháng 7, với cơ chế hoàn trả 10% doanh thu ròng về cho hệ sinh thái Arbitrum. Tổng số giao dịch lũy kế trên mạng lưới Arbitrum đã vượt 2,7 tỷ giao dịch, trong đó riêng nửa đầu năm 2026 đã có thêm 474 triệu giao dịch.

Robinhood Chain là mạng lưới blockchain liên kết với công ty fintech Mỹ Robinhood. TokenPost từng đưa tin rằng Robinhood Chain đang thu hút chú ý nhờ cấu trúc vận hành không phát hành token riêng giữa làn sóng mở rộng cổ phiếu token hóa.

Trong báo cáo phân tích thị trường công bố ngày 31 tháng 3, Coinbase($COIN) Institutional nhận định giá trị thực của crypto có thể tích lũy nhiều hơn ở lớp hạ tầng như ví, hệ thống thanh toán và lớp thanh toán bù trừ (settlement layer). Báo cáo cũng lưu ý rằng việc thu giữ giá trị không diễn ra đồng đều trên toàn bộ chuỗi giá trị. Điều này cho thấy vấn đề không còn nằm ở việc token có nổi tiếng hay không, mà ở chỗ lớp nào đang tạo ra mức sử dụng lặp lại và doanh thu thực sự.

Phản ứng chung của ngành nghiêng về việc ưu tiên doanh thu hơn thứ hạng. Bitwise xếp các token có doanh thu vào một nhóm riêng, Wintermute nhận định dòng vốn tổ chức đang tập trung vào số ít token, còn Arbitrum Foundation nhấn mạnh tính kinh tế của hệ sinh thái thông qua cơ chế hoàn doanh thu và quy mô giao dịch của chuỗi Robinhood.

Tuy nhiên, doanh thu, cơ chế mua lại (buyback) hay giảm phát không đồng nghĩa với khả năng chống đỡ giá. Giá khớp lệnh trong ngắn hạn vẫn chịu ảnh hưởng lớn từ vị thế phái sinh, đòn bẩy và các đợt thanh lý. TokenPost trước đó cũng từng đưa tin rằng chỉ riêng khối lượng giao dịch không thể quyết định chiều hướng giá của tiền mã hóa.

Đối với nhà đầu tư, bài học rút ra khá rõ ràng. Thứ hạng vốn hóa chỉ cho thấy quy mô của token, còn việc người dùng có trả phí sử dụng hay không, doanh thu có thực sự phát sinh hay không, và giá trị đó liên kết thế nào với cấu trúc nắm giữ token vẫn cần được kiểm chứng riêng. Đây không phải công thức để dự đoán chiều hướng giá, mà là tín hiệu cho thấy tiêu chí đánh giá altcoin đang thay đổi.

Nguồn tham khảo chính: CoinDesk, Bitwise, Wintermute, Arbitrum Foundation, Coinbase Institutional