CPI tháng 7 tăng 3,4%, BlackRock: tăng lãi suất thêm khó phát huy hiệu quả

Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 7 của Mỹ tăng 3,4% so với cùng kỳ năm ngoái, vẫn cao hơn mục tiêu 2% mà Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) theo đuổi. BlackRock cho rằng phần lạm phát còn sót lại đang tập trung ở những nhóm hàng khó hạ nhiệt bằng công cụ lãi suất, nên nếu Fed tăng lãi suất thêm một lần nữa, tác động thực tế có thể khá hạn chế.

Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS) cho biết ngày 12 tháng 8 rằng CPI tháng 7 tăng 0,1% so với tháng trước và tăng 3,4% so với cùng kỳ năm ngoái. CPI lõi (core CPI) tăng 2,5% so với cùng kỳ. Tốc độ tăng giá đang chậm lại, nhưng khoảng cách với mục tiêu của Fed vẫn còn.

Rick Rieder, Giám đốc đầu tư (CIO) mảng trái phiếu toàn cầu của BlackRock, viết trong bài phân tích đăng trên trang BlackRock ngày 15 tháng 7 rằng những nhóm hàng đang đẩy giá lên hiện nay như y tế, giáo dục, nhà ở và năng lượng đều ít nhạy với biến động lãi suất. Ông viết: "Thêm một lần tăng lãi suất nữa cũng không giúp khai thác thêm dầu hay xây thêm nhà". Có thể hiểu công cụ lãi suất khó chạm tới gốc rễ áp lực giá ở những lĩnh vực này.

Quan điểm của Rieder xoay quanh việc lãi suất điều hành vẫn là công cụ chính sách mạnh, nhưng ở giai đoạn hiện tại, khu vực nhạy với lãi suất nhất và khu vực còn áp lực giá lại không trùng nhau. Lãi suất có thể làm nguội bớt nhu cầu, song tác động sẽ bị giới hạn với những mặt hàng chịu chi phối bởi cấu trúc cung và chi phí.

Ông cho rằng lãi suất cao hiện đã gây áp lực lớn hơn lên người đi vay, thị trường nhà ở và nhóm thu nhập thấp. Theo Rieder, các tập đoàn công nghệ lớn và doanh nghiệp đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) ít bị xáo trộn bởi những thay đổi nhỏ của lãi suất điều hành, trong khi hộ gia đình và doanh nghiệp nhỏ cần vay vốn lại phản ứng mạnh hơn nhiều với cùng một mức lãi suất.

CPI là chỉ số đo lường biến động giá hàng hóa, dịch vụ mà các hộ gia đình mua sắm hằng ngày. CPI lõi loại bỏ nhóm thực phẩm và năng lượng vốn dễ biến động, được Fed dùng để theo dõi xu hướng lạm phát nền. Khi cả CPI tổng thể lẫn CPI lõi đều vượt mục tiêu, quyết định nới lỏng hay siết chặt thêm chính sách tiền tệ của Fed càng trở nên phức tạp hơn.

Trong bài viết hồi tháng 1, BlackRock từng nhận định thị trường lao động đã trở thành biến số quan trọng hơn cả lạm phát. Việc làm và tiêu dùng khi đó vẫn ổn định trên bề mặt, nhưng áp lực bên trong đã tăng lên. Nhận định này có liên hệ với phát biểu trước đó của Rieder về việc số liệu việc làm phi nông nghiệp yếu đi do thay đổi năng suất từ AI mà TokenPost từng đưa tin.

Nội bộ Fed hiện chưa thống nhất quan điểm. Christopher Waller, Ủy viên Hội đồng Thống đốc Fed, phát biểu trong bài diễn văn ngày 13 tháng 7 rằng nếu lạm phát tiếp tục vượt mục tiêu, Fed cần cân nhắc thắt chặt chính sách trong thời gian gần. Ông cho rằng chính sách tiền tệ đang ở ngã ba đường và dữ liệu sắp tới sẽ quyết định hướng đi.

Ngược lại, John Williams, Chủ tịch Fed chi nhánh New York, nhận định trong cuộc phỏng vấn ngày 3 tháng 8 rằng chính sách hiện tại đã ở vị trí phù hợp để kéo lạm phát đi xuống. Cùng nhìn vào một báo cáo CPI, một bên thấy còn dư địa để tăng lãi suất thêm, bên còn lại thấy tác động cộng dồn của các đợt thắt chặt trước đó đã đủ.

Cuộc tranh luận này gắn liền với thông tin TokenPost từng đưa về khả năng Fed tăng lãi suất thêm. Mối lo về mục tiêu lạm phát vẫn còn, nhưng gánh nặng lên nền kinh tế thực nếu lãi suất tăng thêm cũng là điều cần cân nhắc song song.

Phản ứng của thị trường nhìn chung nghiêng về thận trọng. Sau khi số liệu CPI tháng 7 được công bố, lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ và đồng USD đều suy yếu, kỳ vọng Fed tăng lãi suất trong tháng 9 cũng giảm bớt. Tuy nhiên, do CPI vẫn cao hơn mục tiêu, tranh luận về lãi suất khó có thể xem là đã khép lại.

Trong thị trường tiền mã hóa, diễn biến này được cho là liên quan nhiều hơn đến thanh khoản USD, lãi suất thực và khẩu vị rủi ro, thay vì tác động trực tiếp tới giá ngắn hạn của Bitcoin(BTC) hay Ethereum(ETH). Mối liên hệ trực tiếp giữa phát biểu của Rieder và phản ứng giá của các tài sản mã hóa lớn hiện chưa được xác nhận.

Tốc độ hạ nhiệt của lạm phát, cùng với số liệu việc làm, giá sản xuất và tiêu dùng, nhiều khả năng sẽ là yếu tố quyết định hướng đi tiếp theo. Trước các cuộc họp tháng 9, tháng 10 và tháng 12, Fed sẽ tiếp tục theo dõi dữ liệu mới để đánh giá lại việc có cần tăng lãi suất thêm hay giữ nguyên chính sách hiện tại.

Nguồn tham khảo: bài viết của BlackRock ngày 15 tháng 7, bài viết của BlackRock tháng 1, BLS CPI, bài phát biểu của Waller (Fed), MarketWatch