89 trung tâm dữ liệu hội tụ tại Ulanqab, Trung Quốc mở rộng tính toán AI

Trung Quốc đang biến Ulanqab, một thành phố thuộc khu tự trị Nội Mông, thành điểm tập kết tính toán AI khi 89 dự án trung tâm dữ liệu được ghi nhận tại đây. Điều kiện điện năng và làm mát thuận lợi ở khu vực miền tây nội địa giúp chiến lược "Đông số Tây toán" (đưa dữ liệu từ miền đông sang xử lý ở miền tây) của Trung Quốc dần hiện rõ hình hài.

Cục Dữ liệu Quốc gia Trung Quốc (National Data Administration) cho biết trong dữ liệu công bố tháng 5/2026 rằng số dự án trung tâm dữ liệu tại Ulanqab đã đạt 89. Ulanqab có nhiệt độ trung bình năm chỉ 4,3°C, cùng nguồn tài nguyên gió và mặt trời dồi dào, được xem là khu vực thuận lợi cho việc làm mát và cấp điện cho các trung tâm dữ liệu.

Một tài liệu chính thức khác lại ghi nhận 84 dự án trung tâm dữ liệu được thu hút tính đến cuối năm 2025. Con số 89 và 84 lần lượt là thống kê tại thời điểm tháng 5/2026 và cuối năm 2025, nên cần phân biệt rõ thời điểm và tiêu chí thống kê giữa hai nguồn.

Đông số Tây toán là chiến lược quốc gia nhằm chuyển khối lượng tính toán từ khu vực miền đông, nơi nhu cầu dữ liệu cao, sang xử lý tại các trung tâm dữ liệu miền tây, nơi có nguồn điện và quỹ đất dồi dào. Chiến lược này đồng thời xây dựng mạng truyền dẫn dữ liệu, hạ tầng điện và môi trường làm mát, biến chênh lệch tài nguyên giữa các vùng thành năng lực tính toán.

Ulanqab được đánh giá phù hợp hơn với mô hình một cụm trung tâm dữ liệu cấp thành phố, thay vì một khu công nghiệp đơn lẻ. Sự kết hợp giữa điện gió, điện mặt trời, lưới điện, mạng truyền dẫn dữ liệu và nhân lực vận hành đang tạo nền tảng để thu hút các cơ sở tính toán AI quy mô lớn.

Năng lực tính toán của Nội Mông cũng tăng nhanh. China Daily dẫn dữ liệu chính thức công bố tháng 6/2026 cho biết tổng năng lực tính toán của Nội Mông đạt 315.000 petaflops, trong đó năng lực tính toán thông minh (intelligent computing) chiếm 297.000 petaflops.

Cụm trung tâm dữ liệu Helingeer, bao gồm cả Hohhot và Ulanqab, có năng lực tính toán đạt 291.000 petaflops. Như vậy, năng lực tính toán thông minh dùng cho huấn luyện và suy luận AI chiếm tỷ trọng lớn trong tổng năng lực tính toán của Nội Mông.

Trung tâm dữ liệu AI là cơ sở hạ tầng gồm thiết bị tính toán quy mô lớn phục vụ huấn luyện và suy luận mô hình trí tuệ nhân tạo, cùng hệ thống điện và làm mát đi kèm. Thiết bị tính toán hiệu năng cao càng được bố trí dày đặc, mức tiêu thụ điện và áp lực làm mát càng lớn, khiến vị trí đặt và cách thức cấp điện trở thành yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh vận hành.

Tại Ulanqab, mô hình kết nối trực tiếp giữa cơ sở phát điện và trung tâm dữ liệu cũng đang được vận hành. Ủy ban Giám sát và Quản lý Tài sản Nhà nước thuộc Quốc vụ viện Trung Quốc (SASAC) cho biết trong thông báo tháng 7/2025 rằng dự án cấp điện xanh trực tiếp cho căn cứ tính toán phát thải thấp tại Ulanqab đã được đấu nối vào lưới điện.

Dự án này được thiết kế để tự sử dụng 848 triệu kWh điện xanh mỗi năm. Tỷ lệ thay thế bằng năng lượng tái tạo đạt 38,74%, với hiệu quả giảm phát thải carbon ước tính 567.000 tấn mỗi năm.

Envision công bố sáng kiến "Mission Gobi" tại sự kiện VivaTech ở Paris, Pháp vào tháng 6/2026. Công ty đặt mục tiêu xây dựng 5GW công suất trung tâm dữ liệu AI xanh tại các khu vực sa mạc và khô hạn đến năm 2030.

Envision cho biết đang xây dựng Galaxy Campus tại Ulanqab thành trung tâm dữ liệu AI quy mô gigawatt, kết nối trực tiếp với nguồn năng lượng tái tạo.

Việc Trung Quốc mở rộng trung tâm dữ liệu diễn ra trong bối cảnh Mỹ siết xuất khẩu chip hiệu năng cao sang Trung Quốc. Khi nguồn cung chip tiên tiến bị hạn chế, vai trò của nền tảng tính toán kết hợp điện, đất đai, làm mát và mạng truyền dẫn ngày càng quan trọng.

Dự án này chưa cho thấy mối liên hệ trực tiếp với thị trường tài sản số. Tuy vậy, tương tự xu hướng các công ty đào Bitcoin(BTC) tận dụng hạ tầng điện và trung tâm dữ liệu để chuyển đổi sang phục vụ AI và điện toán hiệu năng cao, trường hợp Ulanqab cho thấy khả năng đảm bảo nguồn điện và vị trí đặt cơ sở là yếu tố cạnh tranh cốt lõi trong ngành tính toán quy mô lớn.

Trường hợp Ulanqab phản ánh cuộc cạnh tranh AI của Trung Quốc không chỉ xoay quanh mô hình và chip, mà còn gắn với chính sách công nghiệp vùng và hạ tầng điện. Envision đặt mục tiêu đạt 5GW công suất trung tâm dữ liệu AI xanh vào năm 2030 thông qua sáng kiến Mission Gobi.

Nguồn tham khảo: PRNewswire, Cục Dữ liệu Quốc gia Trung Quốc, China Daily, SASAC