Cựu Thủ tướng Liz Truss: Kinh tế Anh ‘đình trệ cấu trúc’, Bitcoin(BTC) nổi lên như lựa chọn thay thế tiền pháp định

Nền kinh tế Anh đang rơi vào tình trạng “đình trệ mang tính cấu trúc”, qua đó kéo sự chú ý trở lại với *Bitcoin(BTC)* như một lựa chọn thay thế hệ thống tiền tệ truyền thống. Cựu Thủ tướng Anh Liz Truss mới đây công khai chỉ trích tình trạng mất giá tiền tệ và thất bại trong hoạch định chính sách, đồng thời gọi *Bitcoin(BTC)* là một “phương án *từ* thay thế” trước những bất ổn vĩ mô.

Theo nội dung phỏng vấn được một số kênh truyền thông Anh công bố gần đây (giờ địa phương), Liz Truss cho rằng nhiều vấn đề kinh tế hiện tại của Vương quốc Anh bắt nguồn từ “sự thiếu vắng của một đồng tiền lành mạnh” và việc “phá hoại giá trị tiền tệ”. Bà nhấn mạnh lạm phát kéo dài và các gói phát hành thêm tiền đã bào mòn giá trị thực của đồng bảng Anh, khiến sức mua của người dân suy giảm rõ rệt.

Liz Truss cho biết bà lần đầu tiếp cận *Bitcoin(BTC)* khi còn làm việc tại Bộ Tài chính Anh. Ngay từ thời điểm đó, bà đã cố ý đưa *Bitcoin(BTC)* vào bàn thảo luận như một nhân tố gây “xáo trộn tư duy”, nhằm buộc giới hoạch định chính sách phải nhìn lại giả định cũ về tiền tệ. Sau này, khi bối cảnh kinh tế Anh xấu đi với tăng trưởng èo uột và chi phí sinh hoạt leo thang, bà khẳng định sự quan tâm tới *Bitcoin(BTC)* trong xã hội Anh tăng lên đáng kể.

Một vấn đề khác được Liz Truss nhấn mạnh là sự thiếu vắng “tranh luận nghiêm túc” về chính sách tiền tệ trong giới học thuật và bộ máy nhà nước. Bà cho rằng dù chính sách tiền tệ có tác động sâu rộng đến tăng trưởng, bất bình đẳng và năng lực cạnh tranh, nhưng ở nhiều nơi, chủ đề này dần trở thành “vùng cấm”, khiến các lỗ hổng cấu trúc không được nhìn nhận và xử lý kịp thời. *bình luận: Việc chính trị hóa chính sách tiền tệ tại các nền kinh tế phát triển lâu năm là lý do khiến các mô hình “tiền tệ thay thế” như *Bitcoin(BTC)* dễ thu hút sự ủng hộ hơn từ giới bất mãn với hiện trạng.*

Liz Truss cho rằng hệ thống tài chính hiện nay đang di chuyển theo hướng tăng cường “kiểm soát tập trung” thông qua quy định, đánh thuế và giám sát ngày càng chặt. Trong bối cảnh đó, quyền tự chủ tài chính của cá nhân bị thu hẹp, từ quyền riêng tư đến quyền tự do phân bổ tài sản. Theo bà, *Bitcoin(BTC)* có thể được xem như một “công cụ *từ* đối phó”, giúp cá nhân duy trì một phần quyền kiểm soát tài sản ngoài hệ thống trung gian truyền thống.

Đánh giá về triển vọng kinh tế, Liz Truss nhận định Anh đang ở trên một “quỹ đạo rất tiêu cực”. Tăng trưởng thấp, thuế cao, bộ máy quản lý chồng chéo và chi phí năng lượng đắt đỏ khiến tinh thần doanh nhân suy yếu, tạo nên một cấu trúc “làm nhiều nhưng nhận lại ít”. Bà cảnh báo Vương quốc Anh đang trượt nhanh vào tình trạng “nghèo đi tương đối” so với các nền kinh tế khác, khi thu nhập thực và năng suất không theo kịp mức sống mong muốn.

Về cuộc khủng hoảng “mini ngân sách” năm 2022 trong nhiệm kỳ siêu ngắn của mình, Liz Truss bác bỏ quan điểm cho rằng chính sách là nguyên nhân trực tiếp gây hỗn loạn thị trường trái phiếu. Ngược lại, bà lập luận cú sốc khi đó chỉ làm lộ ra những “bệnh nền” vốn đã tích tụ trong hệ thống tài chính. Đặc biệt, các chiến lược đầu tư hưu trí dùng đòn bẩy được bà coi là “quả bom hẹn giờ” tiềm ẩn, khi rủi ro phức tạp không được công chúng và thậm chí nhiều nhà quản lý nhận diện đúng mức. Theo bà, phản ứng dữ dội trên thị trường chỉ là kết quả của việc những rủi ro này cùng lúc bị kích hoạt.

Hiện tại, Liz Truss chuyển trọng tâm sang các hoạt động chính trị – tư tưởng bên ngoài chính phủ. Thông qua hội nghị “CPAC UK”, bà thúc đẩy một phong trào nhấn mạnh tự do cá nhân và chủ quyền quốc gia, đồng thời tìm cách kết nối những nhóm cử tri hoài nghi với mô hình tài khóa – tiền tệ hiện tại. Bà kêu gọi “những người thực sự hiểu vấn đề” cùng nhau hành động, cảnh báo rằng Vương quốc Anh đang ở “ngã rẽ sinh tử”: hoặc chấp nhận *từ* thay đổi, hoặc dần rơi vào suy thoái dài hạn.

Trong bối cảnh niềm tin vào chính sách tiền tệ suy giảm và nguy cơ “đình trệ kéo dài” được nhắc đến ngày càng nhiều, phát biểu của Liz Truss hòa vào xu thế rộng hơn: *Bitcoin(BTC)* tiếp tục được nhắc đến như một “kho lưu trữ giá trị” thay thế. *bình luận: Dù biến động giá còn rất lớn và chịu sự giám sát ngày càng mạnh, *Bitcoin(BTC)* vẫn được không ít nhà đầu tư coi là một dạng “vàng kỹ thuật số”, phòng hộ trước sai lầm chính sách và rủi ro mất giá tiền pháp định.* Khi sự hoài nghi với hệ thống tài chính truyền thống còn hiện hữu, dư địa quan tâm dành cho các tài sản thay thế như *Bitcoin(BTC)* nhiều khả năng sẽ còn mở rộng.