Theo Cointelegraph đưa tin ngày 13 (giờ địa phương), một mạng lưới rửa tiền bằng tiền mã hóa có liên hệ với Iran có thể lớn hơn nhiều so với các ước tính hiện tại. Omri Reiter, CEO nền tảng phân tích RAKIA, cho rằng quy mô giao dịch có yếu tố “nhà nước” liên quan vượt xa con số 3 tỷ USD thường được nhắc đến trên thị trường, trong đó *từ USDT-TRON(TRX)* đang nổi lên như kênh dịch chuyển vốn chủ lực.
Reiter cho biết nền tảng phân tích dựa trên trí tuệ nhân tạo của RAKIA hoạt động theo cách khác với các công cụ truy vết chuỗi khối truyền thống. Nếu các giải pháp phân tích on-chain phổ biến chỉ dừng lại ở việc theo dõi địa chỉ ví, thì RAKIA tìm cách nối địa chỉ đó với người vận hành thực tế, thiết bị và hạ tầng liên quan. Ông giải thích: “Cách theo dõi truyền thống đi theo chiếc ví, còn chúng tôi kết nối chiếc ví đó với *người thực ngoài đời đang thao túng nó*”.
Cách tiếp cận này nhằm khắc phục hạn chế của mô hình chỉ nhìn vào luồng giao dịch. Với các dòng vốn bị nghi có yếu tố chính phủ đứng sau, ví thường được thay đổi liên tục, tuyến chuyển tiền bị phân mảnh, khiến việc chỉ bám vào địa chỉ on-chain rất khó hé lộ được chủ thể thật sự đứng sau.
Trong cuộc phỏng vấn, chi tiết gây chú ý nhất là vai trò áp đảo của *từ USDT-TRC20*. Theo Reiter, đa số dòng vốn phục vụ hoạt động trong môi trường bị trừng phạt đang được chuyển bằng *từ USDT-TRON*, trong khi Bitcoin(BTC) chủ yếu phục vụ hoạt động đào hoặc một số mục đích đặc thù, chứ không phải phương tiện cho giao dịch thường nhật. Điều này cho thấy các stablecoin – loại tiền mã hóa được thiết kế để giảm thiểu biến động giá – đã len sâu vào các hoạt động chuyển tiền giá trị lớn. Tốc độ xử lý nhanh, phí giao dịch thấp và mức độ chấp nhận rộng rãi của mạng Tron(TRX) khiến nó trở nên đặc biệt phù hợp cho mục đích né tránh trừng phạt và phân tán dòng tiền.
Reiter đồng thời nhấn mạnh khoảng trống trong khung khổ quản lý toàn cầu. Theo ông, các biện pháp trừng phạt hiện vẫn trong trạng thái “đuổi theo” các mạng lưới tài chính ngầm: đến lúc một địa chỉ bị đưa vào danh sách cấm thì phần lớn dòng vốn đã được dịch sang nơi khác. Các sàn giao dịch không được cấp phép và những lỗ hổng trong việc giám sát giao dịch xuyên chuỗi (cross-chain) tiếp tục tạo ra khoảng trống cho dòng tiền bất hợp pháp. Thực tế, hoạt động rửa tiền và né tránh trừng phạt bằng tiền mã hóa hiếm khi diễn ra gói gọn trong một blockchain; ngày càng nhiều mô hình luân chuyển qua nhiều mạng khác nhau để làm mờ dấu vết, buộc các hệ thống giám sát phải chuyển trọng tâm từ địa chỉ ví sang “chủ thể vận hành”.
Một trong những bằng chứng mạnh mẽ nhất về dấu hiệu can dự của nhà nước được RAKIA chỉ ra là hơn 1.100 node tiền mã hóa vẫn hoạt động trong thời gian Iran áp đặt các đợt cắt Internet kéo dài. Trong bối cảnh truy cập dân sự gần như bị chặn hoàn toàn mà mạng lưới vẫn duy trì, Reiter cho rằng khó có thể giải thích đây chỉ là hoạt động đào tư nhân hoặc người dùng lách chặn truy cập. Ông xem đây là “sự can thiệp trực tiếp của nhà nước”, nhất là khi các node này tập trung tại những khu vực chiến lược, gợi ý khả năng cơ sở hạ tầng này được kết nối với hệ thống vận hành ở cấp quốc gia, vượt xa phạm vi một phương tiện giao dịch đơn thuần.
Reiter cũng tiết lộ các hệ thống “thu phí thông quan” dựa trên tiền mã hóa đã được triển khai thực tế trên các tuyến thương mại trọng điểm và thậm chí được đưa vào khung pháp lý của Iran. Theo ông, đây là ví dụ mang tính biểu tượng cho việc tài sản số đang được nhà nước tiếp nhận ở cấp độ thể chế, trở thành một phần của chính sách kinh tế – thương mại.
Tổng thể, trường hợp Iran cho thấy tiền mã hóa đang tiến hóa thành một công cụ đa tầng: từ rửa tiền, né tránh trừng phạt, thanh toán logistics cho tới hỗ trợ vận hành tài chính nhà nước. Trong khi các biện pháp quản lý toàn cầu còn chậm chân, dòng vốn xoay quanh *từ USDT-TRON(TRX)* có khả năng sẽ tiếp tục phức tạp và tinh vi hơn, đặt ra thách thức lớn cho cơ quan quản lý và các nền tảng giám sát tài chính trên toàn thế giới.
Bình luận 0