Canton Network: repo on-chain bắt đầu có giao dịch thực tế

Canton Network đang mở rộng từ các dự án thử nghiệm sang giao dịch thực tế trong lĩnh vực tài sản thế chấp token hóa và repo on-chain của khối tài chính tổ chức. Ngân hàng, nhà môi giới chính (prime broker) và hạ tầng lưu ký - thanh toán cùng tham gia với vai trò khác nhau, khiến tính thanh khoản của tài sản thế chấp và tự động hóa thanh toán trở thành vấn đề trọng tâm.

Societe Generale ngày 13 tháng 5 thông báo mở rộng phát triển hạ tầng tài chính blockchain dành cho tổ chức trên nền Canton Network. Công ty con SG-FORGE dự kiến triển khai stablecoin CoinVertible bằng đồng euro và đô la Mỹ trên Canton, còn Societe Generale đề xuất chấp nhận một số tài sản token hóa làm tài sản thế chấp đủ điều kiện và đóng vai trò đối tác trong các giao dịch repo.

Xu hướng lần này không dừng ở một thỏa thuận hợp tác đơn lẻ, mà xoay quanh câu hỏi tài sản thế chấp di chuyển ở đâu, tới ai và theo quy tắc nào. Thị trường repo là nơi các bên vay và trả vốn ngắn hạn bằng cách thế chấp chứng khoán. Trong tài chính truyền thống, thời gian thanh toán và giờ hoạt động của thị trường vốn là yếu tố giới hạn khả năng sử dụng tài sản thế chấp.

Canton được giới thiệu là hạ tầng blockchain dành cho tổ chức, thiết kế để thông tin giao dịch chỉ hiển thị cho các bên liên quan thay vì công khai toàn mạng. Nền tảng này đặt trọng tâm vào việc đáp ứng đồng thời yêu cầu bảo mật thông tin và đồng bộ giao dịch mà các tổ chức tài chính đòi hỏi, nhằm đưa nghiệp vụ tài sản thế chấp, ký quỹ và repo lên on-chain.

Giao dịch thực tế cũng đã xuất hiện. HIFI ngày 17 tháng 6 cho biết đã hoàn tất giao dịch repo on-chain với DRW trên Canton Network. Marex tham gia giao dịch này với vai trò nhà môi giới chính.

Theo công ty, giá giao dịch được xác lập theo phương thức RFQ (yêu cầu báo giá) của Tradeweb, trong khi việc thanh toán bằng tiền mặt và trái phiếu Kho bạc Mỹ diễn ra đồng thời. Đây là trường hợp giữ nguyên cấu trúc yêu cầu báo giá và cạnh tranh giữa các dealer như thị trường hiện tại, chỉ thay lớp thanh toán sang nền tảng blockchain.

Vai trò của Marex là nhà môi giới chính, còn DTCC không phải nhà môi giới chính mà là bên tham gia ở mảng lưu ký - thanh toán và hạ tầng token hóa. DTCC và Digital Asset tháng 12 năm 2025 công bố hợp tác token hóa trái phiếu Kho bạc Mỹ đang được lưu ký tại DTC trên Canton Network.

Khi đó, bước đầu tiên được đặt ra là triển khai sản phẩm khả dụng tối thiểu trong môi trường sản xuất có kiểm soát vào nửa đầu năm 2026. Đến ngày 15 tháng 7, DTCC thông báo đã chuyển đổi tài sản lưu ký tại DTC thành token và đưa vào giao dịch sản xuất thực tế.

Giao dịch của DTCC có sự tham gia của hơn 30 công ty. Phạm vi giao dịch bao gồm cung cấp tài sản thế chấp, cho vay chứng khoán, repo trái phiếu Kho bạc Mỹ theo phương thức DVP, DVP cổ phiếu, chuyển nhượng token cổ phiếu và quy trình ký quỹ tại trung tâm thanh toán bù trừ. DTCC đưa ra mốc ra mắt dịch vụ token hóa vào tháng 10 năm 2026.

DVP là phương thức thanh toán trong đó việc giao chứng khoán và thanh toán tiền được thực hiện đồng thời, ràng buộc lẫn nhau. Khi tài sản token hóa được đưa vào cấu trúc này, điều kiện chuyển giao chứng khoán và tiền mặt có thể được khớp chặt chẽ hơn. Tuy nhiên phạm vi áp dụng thực tế còn tùy thuộc vào hệ thống, yêu cầu pháp lý và thông lệ thị trường của từng tổ chức tham gia.

Việc Canton mở rộng sang khối tổ chức không hẳn là câu chuyện xa lạ với độc giả trong khu vực. TokenPost từng đưa tin Mitsubishi UFJ (MUFG) thử nghiệm thanh toán trái phiếu chính phủ Nhật Bản on-chain. Cả trái phiếu chính phủ Nhật Bản lẫn trái phiếu Kho bạc Mỹ đều là tài sản được các tổ chức tài chính dùng làm thế chấp, cho thấy trọng tâm của các thử nghiệm này nằm ở thời gian thanh toán và hiệu quả sử dụng tài sản thế chấp, hơn là biến động giá của một đồng coin cụ thể.

Cũng có trường hợp repo token hóa được xử lý quy mô lớn trên một hạ tầng riêng. Trong thông báo ngày 7 tháng 7, Broadridge cho biết nền tảng repo sổ cái phân tán (DLR) của công ty đã xử lý bình quân 357 tỷ USD (khoảng 506 nghìn tỷ KRW) mỗi ngày trong tháng 6, và tổng cộng 7.500 tỷ USD (khoảng 10.635 nghìn tỷ KRW) trong cả tháng. Đây không phải số liệu riêng của Canton, nhưng cho thấy nghiệp vụ repo và quản lý tài sản thế chấp của khối tổ chức đang thực sự trở thành lĩnh vực ứng dụng của thị trường token hóa.

Tuy nhiên, thông báo của Societe Generale vẫn dùng những từ ngữ mang tính kế hoạch và mục tiêu, nên khó khẳng định tất cả các bên tham gia đã chính thức đi vào vận hành toàn diện. Những thay đổi được xác nhận cho đến nay là giao dịch repo on-chain có sự tham gia của Marex và giao dịch sản xuất tài sản token hóa tại DTC của DTCC.

Nhìn chung, câu chuyện lần này thiên về sự thay đổi trong cách xử lý hạ tầng tài chính tổ chức, hơn là hướng đi giá của một token hay cổ phiếu niêm yết cụ thể. DTCC đã đưa ra mốc ra mắt dịch vụ token hóa vào tháng 10 năm 2026, và điểm cần theo dõi tiếp theo của thị trường sẽ là phạm vi dịch vụ thực tế cũng như việc có thêm tổ chức tham gia hay không.