IRS siết chặt thuế tiền mã hóa từ 2025: Nhà đầu tư phải khai báo theo từng ví

2025: Thách thức mới cho nhà đầu tư tiền mã hóa với quy định thuế nghiêm ngặt hơn

Bắt đầu từ năm 2025, Cơ quan Thuế vụ Hoa Kỳ (IRS) sẽ áp dụng những quy định mới khiến việc khai báo thuế đối với tiền mã hóa trở nên phức tạp hơn bao giờ hết. Theo CoinDesk đưa tin ngày 24 (giờ địa phương), các quy định này tập trung vào *từ “kế toán theo từng ví tiền mã hóa”* và yêu cầu khắt khe trong việc lưu trữ, xác minh dữ liệu – đặc biệt là đối với các đồng tiền mã hóa riêng tư như *từ Monero(XMR)*.

IRS siết chặt trách nhiệm giải trình với các giao dịch riêng tư

Theo bình luận của kế toán viên Laura Walter – nhà sáng lập công ty kế toán Crypto Tax Girl chuyên về báo cáo thuế tiền mã hóa – việc sử dụng những đồng tiền riêng tư như *từ Monero(XMR)* sẽ buộc nhà đầu tư chịu trách nhiệm giải trình cao hơn khi bị kiểm toán. Do đặc tính riêng tư của loại tiền mã hóa này khiến cơ quan thuế không thể truy vết giao dịch, người nộp thuế phải tự cung cấp đầy đủ bằng chứng về mọi hoạt động.

Điều đáng chú ý là ngay cả khi giao dịch không được ghi nhận trên biểu mẫu 1099-DA, theo bà Walter, “Bất kỳ giao dịch tài sản mã hóa nào vẫn có thể phải chịu thuế.” Đây là lời cảnh tỉnh đối với những người dùng đang nhầm tưởng rằng giao dịch thông qua các đồng tiền riêng tư là “vô hình” trước pháp luật.

Biểu mẫu 1099-DA và quy định “kế toán theo từng ví” sẽ thay đổi cách tính thuế

Từ năm 2025, biểu mẫu thuế mới mang tên *từ 1099-DA* sẽ được triển khai, yêu cầu các sàn giao dịch báo cáo tổng doanh thu từ các giao dịch tài sản mã hóa của người dùng. Quan trọng hơn, biểu mẫu này không cung cấp thông tin gốc như giá mua, điều này khiến trách nhiệm tính toán lợi nhuận ròng hoàn toàn thuộc về nhà đầu tư.

Đặc biệt, IRS sẽ không còn chấp nhận phương pháp tính trung bình toàn bộ danh mục đầu tư mà chuyển sang *từ “kế toán theo từng ví”*. Điều này có nghĩa là mỗi ví chứa tiền mã hóa sẽ phải được theo dõi và tính toán riêng biệt, từ giá vốn đến giá bán, dẫn đến nhu cầu lưu trữ dữ liệu và phân tích chi tiết hơn bao giờ hết.

Chiến lược thuế tiền mã hóa: Vẫn còn nhiều giải pháp tối ưu

Mặc dù quy định trở nên nghiêm ngặt hơn, nhà đầu tư vẫn có thể lựa chọn các chiến lược *từ HIFO (Highest In First Out)*, *từ FIFO*, *từ LIFO* để tối ưu hóa thuế suất. Trong đó, *từ HIFO* được xem là hiệu quả nhất để giảm chi phí thuế khi mặc định tiêu thụ trước các tài sản có giá mua cao nhất.

Ngoài ra, chiến lược “thu hoạch lỗ” vào cuối năm – tức là bán các tài sản lỗ để bù đắp lãi – tiếp tục là một công cụ mạnh mẽ để giảm thuế. Laura Walter khuyến nghị đầu tư dài hạn nên phân bổ vào các ví chứa tài sản có giá vốn thấp nhằm tối đa hóa lợi ích khi cần chuyển sang đầu tư ngắn hạn.

Các hoạt động cần lưu ý về thuế: Đào coin, staking và thị trường dự đoán

Không chỉ giao dịch, các hình thức kiếm tiền từ tiền mã hóa như *từ đào coin* và *từ staking* cũng là đối tượng bị đánh thuế, với thời điểm tính thuế là khi tài sản được nhận về ví, chứ không phải lúc bán. Tuy nhiên hiện đang có tranh cãi xoay quanh thời điểm đánh thuế này, khi các dự luật như Parity Act và Lummis-Gillibrand đề xuất lùi lại thời điểm tính thuế đến lúc bán tài sản.

Thêm vào đó, các hoạt động như gửi tài sản vào nền tảng dự đoán (prediction market) hoặc các dịch vụ liên quan đến cá cược sẽ đều bị đánh thuế. Theo quy định mới, từ năm 2026, khoản lỗ từ cờ bạc chỉ được khấu trừ tối đa 90% lợi nhuận, làm gia tăng áp lực thuế đối với người tham gia.

Khả năng đơn giản hóa sau 2026, nhưng chưa chắc chắn

Một tín hiệu tích cực là từ năm 2026 trở đi, IRS dự kiến sẽ yêu cầu các sàn giao dịch cung cấp thêm thông tin về giá vốn trong biểu mẫu *từ 1099-DA*, giúp giảm gánh nặng cho nhà đầu tư khi tự tính thuế. Tuy nhiên, điều này vẫn đang trong quá trình thảo luận trong khuôn khổ Crypto Asset Reporting Framework (CARF), và chưa được đưa vào luật chính thức.

Lời khuyên từ chuyên gia: Cần chuẩn hóa dữ liệu giao dịch ngay từ bây giờ

Laura Walter đưa ra cảnh báo mạnh mẽ: “Đừng chờ đến phút cuối. Hãy bắt đầu phân tích và quản lý tập trung toàn bộ dữ liệu giao dịch ngay từ bây giờ.” Cô cũng nhấn mạnh rằng việc không phân loại ví riêng cho cá nhân, doanh nghiệp và tài sản được ủy quyền có thể dẫn đến tình trạng nộp thuế chồng chéo, gây tổn thất đáng kể.

Năm 2025 được dự báo sẽ là mốc quan trọng định hình *từ “cách báo cáo thuế tài sản mã hóa”*. Trong khi cơ chế mới nhằm nâng cao minh bạch và chuyên nghiệp hóa thị trường, nó đồng thời đòi hỏi nhà đầu tư phải chủ động hơn trong việc theo dõi, lưu trữ, và điều chỉnh chiến lược đầu tư để phù hợp với khuôn khổ pháp lý đang thay đổi nhanh chóng.