4,085 USD/gallon: giá xăng Mỹ tăng, ông Trump thúc đẩy họp với ngành lọc dầu

Giá xăng bán lẻ trung bình tại Mỹ đã vượt 4 USD/gallon, khiến Tổng thống Trump (Donald Trump) phải tính đến việc ngồi lại với các tập đoàn lọc dầu và nhà phân phối nhiên liệu để tìm cách hạ nhiệt chi phí cho người tiêu dùng.

Theo Reuters đưa tin ngày 24/8 (giờ địa phương), Tổng thống Trump dự kiến gặp lãnh đạo ngành lọc dầu và phân phối nhiên liệu vào tuần tới. Những cái tên được nhắc đến trong danh sách tham dự gồm Valero Energy(VLO), Marathon Petroleum(MPC) và PBF Energy(PBF).

Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) cho biết giá xăng thường trung bình toàn quốc tính đến ngày 24/8 là 4,085 USD/gallon, cao hơn 0,924 USD so với cùng kỳ năm ngoái và tăng 0,036 USD so với tuần trước đó.

Giá xăng vốn là chỉ số lạm phát mà người tiêu dùng Mỹ cảm nhận rõ nhất trong đời sống hàng ngày. Trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11, gánh nặng chi phí năng lượng đã trở thành một vấn đề chính trị nhạy cảm với Nhà Trắng.

Cuộc gặp lần này là bước tiếp theo trong chuỗi động thái mà chính quyền Mỹ đã cân nhắc nhằm hỗ trợ ngành lọc dầu để bình ổn giá xăng. Ở thời điểm đó, một nghịch lý từng được nêu ra là dù công suất vận hành của các nhà máy lọc dầu Mỹ ở mức cao, giá bán đến tay người tiêu dùng vẫn không giảm tương ứng.

Bài toán chính sách lần này lại đặt lợi ích của ngành lọc dầu và ngành nông nghiệp vào thế đối lập. Nhà Trắng đang xúc tiến phương án hạ nghĩa vụ pha trộn nhiên liệu sinh học đối với các nhà máy lọc dầu quy mô nhỏ.

Reuters cho biết Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ (EPA) hiện đang xem xét 34 đơn xin miễn trừ từ các nhà máy lọc dầu nhỏ, với quy mô miễn trừ có thể lên tới 1,2-1,8 tỷ RIN. RIN là loại tín chỉ dùng để xác nhận việc các công ty lọc dầu đã tuân thủ nghĩa vụ pha trộn nhiên liệu tái tạo.

Ngày 20/8, EPA công bố một biện pháp gia hạn nhiên liệu tạm thời trên phạm vi toàn quốc. Theo đó, giới hạn pha trộn ethanol trong xăng được nâng từ 10% lên 15%, tiêu chuẩn về độ bay hơi hiện hành được kéo dài đến ngày 31/8, sau đó tiêu chuẩn mùa đông sẽ được áp dụng sớm hơn thường lệ kể từ ngày 1/9.

EPA khẳng định biện pháp này nhằm gia tăng nguồn cung xăng trong nước. Thời hạn gia hạn nhiên liệu sẽ kéo dài đến ngày 15/9, thời điểm kết thúc giai đoạn quản lý mùa hè.

Các hiệp hội nông nghiệp và nhiên liệu sinh học lo ngại việc mở rộng diện miễn trừ cho các nhà máy lọc dầu nhỏ sẽ làm giảm nhu cầu tiêu thụ ngô và đậu tương, từ đó ảnh hưởng tiêu cực đến kinh tế nông thôn. Thượng nghị sĩ Cộng hòa bang Iowa Joni Ernst (Joni Ernst) cũng lên tiếng phê phán, cho rằng biện pháp này đang nghiêng hẳn về phía có lợi cho ngành lọc dầu.

Trong khi đó, ngành lọc dầu vẫn đang theo dõi sát hướng đi của các biện pháp tiếp theo, giữa bối cảnh biên lợi nhuận lọc dầu ở mức cao và áp lực chi phí tuân thủ quy định. Bình luận: việc giảm chi phí cho các nhà máy lọc dầu thường làm dấy lên kỳ vọng nguồn cung sẽ dồi dào hơn, nhưng nếu nghĩa vụ pha trộn nhiên liệu sinh học bị cắt giảm thì đây lại là áp lực khiến nhu cầu của ngành nông nghiệp và nhiên liệu sinh học đi xuống.

Thị trường đã phản ứng trước tiên qua giá RIN. Reuters cho biết giá RIN loại D6 giảm còn 1,75 USD vào ngày 24/8, mất 34 cent so với phiên trước và chạm mức thấp nhất trong hơn 4 tháng.

Diễn biến giá này được cho là phản ánh kỳ vọng của thị trường rằng việc mở rộng diện miễn trừ có thể làm giảm nhu cầu thực thi nghĩa vụ nhiên liệu tái tạo. Tuy nhiên, quy mô miễn trừ cụ thể và kết luận chính sách cuối cùng vẫn chưa được chốt.

Gánh nặng giá xăng cũng đang tác động đến tâm lý tiêu dùng nói chung. AP đưa tin chỉ số niềm tin tiêu dùng Mỹ trong tháng 8 đã giảm xuống 89,4 điểm, mức thấp nhất trong 7 tháng qua.

Cuộc gặp sắp tới không đơn thuần là việc gây sức ép lên các công ty lọc dầu, mà là một bài toán chính sách liên quan đến giá cả người tiêu dùng, quy định nhiên liệu và nhu cầu của ngành nông nghiệp. Hiện tại, biện pháp đã được xác nhận chính thức là quyết định gia hạn nhiên liệu của EPA công bố ngày 20/8, còn lịch trình cuộc gặp cũng như danh sách tham dự của Tổng thống Trump vẫn đang ở giai đoạn xúc tiến, theo nguồn tin từ Reuters.