16 cơ quan tài chính Hàn Quốc lập TF chống rửa tiền theo ngành

Ngành tài chính Hàn Quốc sẽ vận hành tổ đặc nhiệm (TF) chống rửa tiền theo từng lĩnh vực, do các hiệp hội và liên đoàn ngành phụ trách, bắt đầu từ nửa cuối năm nay. Đây là bước đi nhằm tăng cường cơ chế ứng phó chung theo ngành, vượt ra ngoài phạm vi từng công ty tài chính riêng lẻ, trong bối cảnh thủ đoạn rửa tiền ngày càng tinh vi hơn.

Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc (FSC) và Cơ quan Giám sát Tài chính (FSS) cho biết Cục Phân tích Thông tin Tài chính (FIU) đã tổ chức “Hội đồng các cơ quan liên quan về phòng chống rửa tiền (AML)” vào ngày 27 cùng 16 cơ quan liên quan, gồm ngân hàng, bảo hiểm, tài chính tín dụng chuyên doanh, fintech, ngân hàng tiết kiệm và tài chính tương hỗ. Hội đồng được tổ chức nhằm rà soát những thay đổi về mức độ rủi ro rửa tiền trong nước và các yếu tố dễ bị tổn thương, dựa trên kết quả Đánh giá rủi ro quốc gia (NRA) hoàn tất cuối năm ngoái.

FIU chia phương án tăng cường năng lực ứng phó của ngành tài chính thành 4 lĩnh vực: △đánh giá rủi ro, △thiết lập cơ chế quản trị, △nâng cấp hệ thống, △tăng cường vai trò của hiệp hội và liên đoàn ngành. Các cơ quan nhất trí sẽ định kỳ tự đánh giá rủi ro dựa trên kết quả NRA, đồng thời ưu tiên phân bổ nhân lực, ngân sách và hạ tầng công nghệ thông tin (IT) cho những lĩnh vực còn yếu.

Đánh giá rủi ro quốc gia là quy trình nhận diện rủi ro rửa tiền và tài trợ khủng bố ở cấp quốc gia, đồng thời chỉ ra những lĩnh vực dễ bị tổn thương. Các công ty tài chính ứng phó bằng cách đưa kết quả đánh giá này vào đánh giá rủi ro nội bộ, quy trình xác minh khách hàng và báo cáo giao dịch đáng ngờ, từ đó xây dựng cơ chế kiểm soát phù hợp với từng mức độ rủi ro.

Kiểm soát nội bộ của các công ty tài chính cũng nằm trong diện tăng cường lần này. Các cơ quan sẽ khuyến khích công ty tài chính trực thuộc vận hành bộ phận chuyên trách AML và nâng bậc chức danh của người chịu trách nhiệm báo cáo. Việc đào tạo nhân lực kết hợp IT và phân tích dữ liệu phục vụ công tác AML cũng được đặt ra như một nhiệm vụ.

Về mặt hệ thống, các bên đã thảo luận việc ứng dụng công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo (AI) vào phương pháp phát hiện giao dịch đáng ngờ và đa dạng hóa logic phát hiện. Do khoảng cách chuyển đổi số giữa các lĩnh vực tài chính đang nới rộng, việc xây dựng quy trình quản lý chất lượng dữ liệu cũng được đưa vào danh sách nhiệm vụ cần triển khai.

Từ nửa cuối năm nay, các hiệp hội và liên đoàn ngành sẽ vận hành “TF nâng cấp AML” ở cấp ngành. TF đảm nhận 6 nhiệm vụ chính: △chia sẻ xu hướng rửa tiền mới nhất, △xây dựng hướng dẫn chuẩn, △phát triển quy tắc phát hiện giao dịch đáng ngờ chung, △hỗ trợ hệ thống và giải pháp chung, △hỗ trợ đào tạo và tư vấn, △tăng hiệu quả thực thi trong kiểm tra, chế tài của liên đoàn ngành.

Diễn biến lần này cũng là điều các doanh nghiệp tài sản ảo (kinh doanh tiền mã hóa) trong nước có thể tham khảo. Nghiệp vụ của FIU gắn liền với cơ chế phòng chống rửa tiền và việc đăng ký, giám sát doanh nghiệp tài sản ảo, trong khi ở nước ngoài cũng liên tục xuất hiện các trường hợp đưa chủ trương siết giám sát ví tiền mã hóa vào chiến lược phòng chống rửa tiền.

Doanh nghiệp tài sản ảo là đối tượng chịu nghĩa vụ phòng chống rửa tiền theo Luật Báo cáo và Sử dụng Thông tin Giao dịch Tài chính Cụ thể của Hàn Quốc. Không thể khẳng định chắc chắn rằng việc phát triển quy tắc phát hiện chung và thảo luận quản lý chất lượng dữ liệu của ngành tài chính sẽ ngay lập tức trở thành quy định áp dụng cho lĩnh vực tài sản ảo, nhưng xu hướng giám sát nhằm nâng mức quản lý giao dịch đáng ngờ và kiểm soát nội bộ vẫn có điểm tương đồng.

Xu hướng đưa doanh nghiệp tài sản ảo vào khuôn khổ giám sát phòng chống rửa tiền cũng đang tiếp diễn ở nhiều nước. Việt Nam, trên cơ sở các tiêu chuẩn phòng chống rửa tiền quốc tế, đang xem xét phương án đưa tài sản mã hóa vào khuôn khổ giám sát chính thức.

Ông Ha Ju-sik (하주식), Vụ trưởng Vụ Vận hành Chế độ của FIU, cho biết: “Khi thủ đoạn rửa tiền gần đây trở nên đa dạng và phức tạp hơn, việc ứng phó rửa tiền của các công ty tài chính cũng cần chuyển đổi mô hình sang kiểm soát thực chất, vượt ra ngoài việc nâng cấp hệ thống đơn thuần hay thực hiện mang tính hình thức”. Phát biểu này cho thấy cơ quan quản lý muốn các công ty tài chính chuyển từ tuân thủ hình thức sang kiểm soát rủi ro thực chất hơn. Ông nói thêm: “FIU cũng sẽ tích cực hỗ trợ nỗ lực nâng cao năng lực theo từng ngành, thông qua việc liên tục cải thiện công tác đào tạo, đánh giá, kiểm tra và giám sát trong thời gian tới”.

TF nâng cấp AML theo từng ngành dự kiến được các hiệp hội, liên đoàn triển khai vận hành từ nửa cuối năm nay.