Mức tiếp xúc tài chính của ngân hàng lớn Mỹ với hạ tầng AI gần 1.000 tỷ USD

Mức tiếp xúc tài chính của các công ty mẹ ngân hàng lớn tại Mỹ với hoạt động xây dựng hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI) gần 1.000 tỷ USD (khoảng 1.337 nghìn tỷ won Hàn Quốc). Con số này không chỉ bao gồm các khoản cho doanh nghiệp AI vay trực tiếp.

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Federal Reserve, Fed) cho biết trong Báo cáo Ổn định Tài chính tháng 11/2026 công bố ngày 13, các khoản tiếp xúc này gồm doanh nghiệp công nghệ lớn, nhà phát triển trung tâm dữ liệu, công ty có mục đích đặc biệt liên quan đến điện toán tiên tiến, tổ chức tín dụng tư nhân và doanh nghiệp tiện ích.

Báo cáo nêu tổng mức tiếp xúc của các công ty mẹ ngân hàng lớn nhưng không công bố cơ cấu theo từng ngân hàng hoặc sản phẩm tài chính. Vì vậy, chỉ dựa vào tổng số liệu thì không thể xác định gánh nặng của từng ngân hàng hay quy mô khoản vay trực tiếp dành cho doanh nghiệp AI.

Các khoản tiếp xúc liên quan được đánh giá trong các bài kiểm tra sức chịu đựng hằng năm của cơ quan giám sát. Báo cáo cho biết đây là một trong những cách giám sát rủi ro mà ngân hàng phải gánh chịu.

Nhu cầu vay vốn để xây dựng hạ tầng AI cũng tăng lên. Tính đến tháng 10/2026, giá trị phát hành nợ liên quan đến điện toán tiên tiến đã vượt 680 tỷ USD (khoảng 909 nghìn tỷ won Hàn Quốc).

Mức này cao gấp khoảng 5 lần tổng giá trị phát hành 130 tỷ USD (khoảng 174 nghìn tỷ won Hàn Quốc) trong cả năm 2023. Báo cáo đưa số liệu này để cho thấy quy mô vay vốn hỗ trợ đầu tư vào điện toán tiên tiến đang tăng.

Ước tính đến tháng 10/2026, dư nợ trái phiếu phát hành công khai liên quan đến lĩnh vực này vượt 1,1 nghìn tỷ USD (hơn 1.471 nghìn tỷ won Hàn Quốc). Giá trị phát hành là khoản vốn mới huy động trong một khoảng thời gian, còn dư nợ là quy mô nợ còn lại tại một thời điểm.

Fed cho biết khó tính chính xác tổng dư nợ vì một số giao dịch tín dụng tư nhân có thể không nằm trong số liệu. Do đó, ước tính dư nợ công khai không thể hiện đầy đủ tổng vốn vay liên quan đến điện toán tiên tiến.

Ngoài nợ vay, các doanh nghiệp công nghệ lớn còn có nghĩa vụ hợp đồng trong tương lai ở quy mô lớn. Giá trị các hợp đồng thuê chưa bắt đầu thực hiện của 7 doanh nghiệp công nghệ lớn, trong đó có Amazon (AMZN), vượt 1.000 tỷ USD (khoảng 1.337 nghìn tỷ won Hàn Quốc); các khoản bảo lãnh và cam kết khác vượt 2.000 tỷ USD (khoảng 2.674 nghìn tỷ won Hàn Quốc).

Các khoản này phần lớn chưa được chiết khấu nên không thể so sánh trực tiếp với nợ ghi nhận trên bảng cân đối kế toán. TokenPost từng đề cập những cam kết AI ngoài bảng cân đối của các doanh nghiệp công nghệ lớn.

Hợp đồng thuê dài hạn có thể hỗ trợ nhà phát triển trung tâm dữ liệu huy động vốn xây dựng. Khi doanh nghiệp công nghệ lớn thuê trung tâm dữ liệu trong thời gian dài, nhà phát triển có thể dựa vào hợp đồng đó để vay vốn.

Một số cấu trúc khác liên quan đến nhà sản xuất GPU bảo đảm giá trị còn lại của GPU dùng làm tài sản thế chấp, hoặc đầu tư vốn cổ phần vào các doanh nghiệp liên quan. Fed mô tả sự đan xen giữa khoản vay, bảo lãnh và đầu tư cổ phần là hình thức tài trợ tuần hoàn.

Những mối liên kết này có thể tạo tác động theo cả hai chiều khi kinh tế suy giảm. Nếu doanh nghiệp công nghệ lớn hấp thụ thua lỗ, cú sốc đối với hệ thống tài chính có thể giảm bớt; tuy nhiên, rủi ro thực tế các doanh nghiệp này gánh chịu có thể lớn hơn mức thể hiện qua nợ trên sổ sách.

Fed nêu một kênh rủi ro là kết quả kinh doanh của doanh nghiệp thấp hơn dự kiến. Khi giá trị tài sản giảm và điều kiện vay vốn thắt chặt, đầu tư thiết bị có thể giảm, kéo theo nhu cầu kinh tế suy yếu; trong quá trình đó, tổn thất của ngân hàng và các bên cho vay khác có thể tăng.

Trong khảo sát do nhân viên Ngân hàng Dự trữ Liên bang New York (Federal Reserve Bank of New York) thực hiện vào tháng 9 và tháng 10 với 23 người thuộc ngân hàng, công ty chứng khoán, quỹ đầu tư và công ty tư vấn, 87% người trả lời xem AI là rủi ro đối với ổn định tài chính. Tỷ lệ này là 50% trong khảo sát mùa xuân năm 2026.

Người tham gia khảo sát bày tỏ lo ngại về định giá cổ phiếu cao, các cuộc tấn công mạng sử dụng AI và cấu trúc huy động vốn phức tạp. Đây là ý kiến của những người tham gia khảo sát, không phải đánh giá chính thức của Hội đồng Thống đốc Fed.

Fed đánh giá hệ thống ngân hàng Mỹ đang ở trạng thái lành mạnh và có khả năng chống chịu. Tỷ lệ vốn theo quy định của các ngân hàng duy trì ở mức cao, dù khoản lỗ định giá đối với tài sản lãi suất cố định vẫn đáng kể. Báo cáo nhìn chung phản ánh thông tin được ghi nhận đến ngày 28/10/2026.