Lợi suất trái phiếu Nhật Bản kỳ hạn 20 năm lên 3,856%, cảnh báo rủi ro đảo chiều giao dịch carry yen

Lợi suất trúng thầu bình quân trái phiếu chính phủ Nhật Bản kỳ hạn 20 năm tăng lên 3,856%, tiếp tục cho thấy xu hướng lợi suất dài hạn đi lên. Nhu cầu đấu thầu vẫn được duy trì, nhưng sự kết hợp giữa thay đổi chính sách của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản và đà tăng của yen có thể làm biến động các tài sản rủi ro như Bitcoin (BTC) gia tăng.

Bộ Tài chính Nhật Bản cho biết ngày 15, đợt đấu thầu trái phiếu kỳ hạn 20 năm ghi nhận lợi suất trúng thầu bình quân 3,856%, tăng 0,158 điểm phần trăm so với mức 3,698% của tháng trước. Lợi suất trúng thầu cao nhất là 3,869%.

Nhu cầu chưa suy giảm đột ngột. Tỷ lệ đăng ký đấu thầu cạnh tranh đạt 4,01 lần, tăng từ 3,98 lần của tháng trước. Khoảng cách giữa lợi suất trúng thầu cao nhất và lợi suất bình quân cũng thu hẹp từ 0,015 điểm phần trăm xuống 0,013 điểm phần trăm.

Tuy nhiên, diễn biến này cho thấy nhà đầu tư yêu cầu lợi suất cao hơn để nắm giữ trái phiếu dài hạn của Nhật Bản. Mức tăng lợi suất có thể được hiểu là sự đánh giá lại giá và lợi suất trái phiếu dài hạn, thay vì sự sụp đổ của nhu cầu đấu thầu.

Lợi suất lần này vượt mức trung vị 3,70% trong dự báo lãi suất trái phiếu kỳ hạn 20 năm vào cuối tháng 9, được đưa ra trong khảo sát thị trường trái phiếu do Ngân hàng Trung ương Nhật Bản thực hiện vào tháng 8. Mức này cũng cao hơn dự báo thuộc nhóm 25% cao nhất là 3,75%.

Nếu lợi suất trái phiếu dài hạn tăng nhanh hơn dự kiến của thị trường, chính sách tiền tệ của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản và gánh nặng nắm giữ trái phiếu của các tổ chức tài chính sẽ cùng được chú ý. Báo cáo ổn định tài chính tháng 4 của ngân hàng này đánh giá toàn bộ hệ thống tài chính vẫn ổn định, nhưng lưu ý khoản lỗ định giá trái phiếu yen có thể gia tăng khi lãi suất tăng.

Báo cáo cho biết các ngân hàng đang giảm lượng trái phiếu yen nắm giữ và thời hạn duration để duy trì khả năng hấp thụ thua lỗ. Tác động của đà tăng lợi suất dài hạn đối với khoản lỗ định giá và hoạt động quản lý vốn của các tổ chức tài chính sẽ phụ thuộc vào diễn biến lãi suất tiếp theo.

Giao dịch carry yen là hình thức vay yen với lãi suất thấp để đầu tư vào các tài sản rủi ro như Bitcoin hoặc cổ phiếu công nghệ Mỹ. Khi lãi suất và tỷ giá yen cùng biến động, chi phí vay và nghĩa vụ hoàn trả có thể tăng, từ đó xuất hiện các giao dịch nhằm giảm vị thế sử dụng đòn bẩy.

Đặc biệt, nếu yen chuyển sang tăng giá cùng với kỳ vọng thắt chặt tiền tệ, gánh nặng hoàn trả các khoản vay yen quy đổi sang USD hoặc won có thể lớn hơn. Khi đó, áp lực bán có thể lan sang các tài sản nhạy cảm với thanh khoản như cổ phiếu và tiền mã hóa.

Tuy vậy, chỉ riêng việc lợi suất trái phiếu kỳ hạn 20 năm tăng chưa đủ để khẳng định giao dịch carry yen sẽ bị đóng và Bitcoin sẽ lập tức giảm. Lợi suất dài hạn không tác động ngay đến lãi suất vay ngắn hạn, trong khi thị trường tài chính toàn cầu cũng chưa xuất hiện phản ứng đóng vị thế tức thời ngay sau phiên đấu thầu.

CryptoSlate nhận định: “Bản thân việc lợi suất trái phiếu kỳ hạn 20 năm tăng không đồng nghĩa với việc giao dịch carry yen bị đóng”. Theo phân tích này, tín hiệu quan trọng đối với Bitcoin là liệu chính sách của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản và diễn biến của yen có biến quá trình đánh giá lại lãi suất tại Nhật Bản thành hoạt động điều chỉnh vị thế trên nhiều loại tài sản hay không.

Trước đây, các phân tích từng cho rằng hướng đi của giao dịch carry yen có thể gắn với dòng thanh khoản trên toàn bộ nhóm tài sản rủi ro. Giao dịch có thể tiếp tục nếu yen suy yếu và biến động thấp được duy trì, nhưng áp lực thu hẹp vị thế sẽ tăng nếu yen nhanh chóng chuyển sang xu hướng mạnh lên.

Đối với nhà đầu tư trong nước, lợi suất trái phiếu dài hạn của Nhật Bản không chỉ là một chỉ báo của thị trường trái phiếu Nhật Bản. Chi phí huy động yen và tỷ giá có thể đồng thời ảnh hưởng đến lợi suất quy đổi sang won của các tài sản định giá bằng USD và thanh khoản của các tài sản rủi ro toàn cầu.

Tuy nhiên, không thể xác định hướng giá Bitcoin chỉ từ kết quả phiên đấu thầu trái phiếu lần này. Nhà đầu tư cần theo dõi đồng thời quyết định chính sách của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản, diễn biến yen, lãi suất vay ngắn hạn và thay đổi đòn bẩy trên thị trường tài chính toàn cầu.

Ngân hàng Trung ương Nhật Bản sẽ tổ chức cuộc họp quyết định chính sách tiền tệ vào ngày 17-18. Theo lịch chính thức của ngân hàng, cuộc họp báo của Thống đốc Kazuo Ueda dự kiến diễn ra lúc 15 giờ 30 ngày 18, theo giờ Hàn Quốc.