Trump dọa dừng thương mại với nước thâm hụt nếu không hạ lãi suất, gây sức ép Chủ tịch Fed Warsh

Tổng thống Mỹ Donald Trump yêu cầu hạ lãi suất và cảnh báo khả năng dừng thương mại với các quốc gia thâm hụt thương mại với Mỹ, khiến quyết định chính sách tiền tệ tháng 9 của Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Kevin Warsh rơi vào thế kẹt giữa áp lực chính trị và bài toán kiềm chế lạm phát. Trong bối cảnh lạm phát vẫn cao hơn mục tiêu của Fed, nếu hạ lãi suất, Fed có thể bị chỉ trích là chiều theo yêu cầu chính trị; còn nếu giữ nguyên hoặc tăng lãi suất, xung đột với Nhà Trắng có thể càng gay gắt hơn.

Ngày 4/9, Tổng thống Trump viết trên mạng xã hội Truth Social rằng "Mỹ phải có mức lãi suất 'thấp nhất thế giới'", đồng thời tuyên bố "nếu không hạ lãi suất, Mỹ sẽ dừng thương mại với các quốc gia đang thâm hụt thương mại". Số việc làm tại Mỹ trong tháng 8 tăng 162.000, theo hãng tin AP đưa tin.

Phát biểu này thu hút chú ý vì gộp chung sức ép đòi hạ lãi suất với đe dọa chính sách thương mại trong cùng một câu nói. TokenPost từng đưa tin về áp lực đòi hạ lãi suất của Tổng thống Trump trước đó.

Số liệu việc làm mạnh khiến Fed khó có thể vội vàng hạ lãi suất. Sau khi số liệu việc làm khả quan được công bố, lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm tiến sát mốc 4,8%, còn lợi suất kỳ hạn 2 năm tăng lên 4,37%. Tuy nhiên, chưa có bằng chứng cho thấy mối quan hệ nhân quả trực tiếp giữa diễn biến này và phát biểu của Tổng thống Trump.

Lãi suất thị trường phản ánh đồng thời dự báo lãi suất điều hành của Fed cùng các chỉ số việc làm, lạm phát, nên khó có thể khẳng định chỉ riêng yêu cầu công khai của tổng thống đã kéo lãi suất thị trường xuống hay quyết định của Fed đã được ấn định sẵn.

Chủ tịch Fed Kevin Warsh (Kevin Warsh) phát biểu tại hội nghị chuyên đề chính sách kinh tế Jackson Hole ngày 28/8 rằng "lạm phát vẫn còn quá cao". Đây là cách giải thích cho việc lạm phát hiện cao hơn mục tiêu 2% của Fed, khác xa với một cam kết hạ lãi suất.

Ông Warsh cho biết sẽ sẵn sàng điều chỉnh chính sách nếu cần thiết sau khi xem xét thêm dữ liệu, nhưng không hé lộ việc hạ lãi suất hay quyết định của bất kỳ cuộc họp cụ thể nào.

Nhiệm vụ chính thức của Fed là tối đa hóa việc làm và ổn định giá cả. Ủy ban Thị trường mở Liên bang (FOMC) khẳng định mức lạm phát chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) 2% trong dài hạn phù hợp với nhiệm vụ luật định, cho thấy khoảng cách giữa yêu cầu lãi suất thấp nhất của tổng thống và con đường chính sách mà Fed có thể lựa chọn để ổn định giá cả.

Ông Warsh cũng mang bối cảnh chính trị là người được Tổng thống Trump đề cử. Thượng viện Mỹ đã phê chuẩn đề cử ông Warsh ngày 13/5 với 54 phiếu thuận, 45 phiếu chống, và ông chính thức nhậm chức Chủ tịch Fed từ ngày 22/5.

Nhiệm kỳ chủ tịch của ông kéo dài đến ngày 21/5/2030. Tuy nhiên, việc được phê chuẩn không đồng nghĩa ông Warsh sẽ chấp nhận yêu cầu lãi suất từ Nhà Trắng.

Sau phát biểu tại Jackson Hole của ông Warsh, thị trường chứng khoán New York đóng cửa giảm điểm. Như TokenPost từng đưa tin trước đó, chỉ số công nghiệp Dow Jones giảm 0,02%, chỉ số Nasdaq Composite giảm 0,52%, nhưng khó có thể quy toàn bộ đà giảm của các chỉ số này cho riêng phát biểu của ông Warsh.

Sự thận trọng của thị trường trước lộ trình lãi suất cũng thể hiện qua biến động lợi suất trái phiếu Chính phủ. Tuy nhiên, đây là kết quả tổng hợp từ việc làm, lạm phát, lợi suất trái phiếu và tín hiệu chính sách của Fed, nên không thể diễn giải là quan hệ nhân quả trực tiếp giữa phát biểu của tổng thống và lãi suất thị trường.

Việc sức ép của Tổng thống Trump có thực sự ảnh hưởng đến quyết định chính sách hay không sẽ chỉ được xác nhận sau khi có kết quả cuộc họp FOMC tháng 9 và biên bản họp được công bố.

Fed sẽ tổ chức cuộc họp FOMC trong hai ngày 15-16/9, và họp báo ngay sau cuộc họp. Kết quả cuộc họp lần này cùng biên bản họp được công bố sau đó dự kiến sẽ cho thấy liệu sức ép chính trị có thực sự tác động đến quyết định chính sách hay không.