Nợ cao tốc Hàn Quốc dự báo tăng lên 54.159,8 tỷ won năm 2029, phí đứng yên 11 năm

Nợ của Tổng công ty Đường cao tốc Hàn Quốc (Korea Expressway Corporation, viết tắt EX) được dự báo tăng từ 47.854 tỷ won trong năm nay lên 54.159,8 tỷ won vào năm 2029. Việc phát hành trái phiếu để huy động vốn xây dựng đường cao tốc gia tăng, trong khi phí đường bộ vẫn giữ nguyên mức từ năm 2015 đến nay, tức đã 11 năm liên tiếp không đổi.

◇ Nợ và chi phí lãi vay cùng tăng

Theo kế hoạch quản lý tài chính trung hạn giai đoạn 2026-2030 của EX công bố ngày 8, quy mô nợ năm nay được ước tính ở mức 47.854 tỷ won, cao hơn 738,8 tỷ won so với con số 47.115,2 tỷ won mà kế hoạch năm ngoái đưa ra.

Dự báo nợ cho năm 2029 cũng được điều chỉnh tăng từ 52.788,3 tỷ won lên 54.159,8 tỷ won, tương đương mức tăng 1.371,5 tỷ won. Tỷ lệ nợ trên vốn dự kiến đạt 100,4% trong năm nay và 106,5% vào năm 2029, lần lượt cao hơn 1,3 điểm % và 2,8 điểm % so với kế hoạch năm trước.

Nguyên nhân trực tiếp khiến nợ tăng là việc phát hành trái phiếu để bổ sung nguồn vốn xây dựng đường cao tốc. Theo thống kê phát hành và đáo hạn của hãng tin tài chính Yonhap Infomax, tổng lượng trái phiếu EX phát hành trong năm nay, bao gồm cả các công cụ ngắn hạn như thương phiếu doanh nghiệp (CP), đạt 7.880,7 tỷ won.

Trong khi đó, lượng phát hành của năm 2021 và giai đoạn tháng 1-9 năm 2022 lần lượt là 6.094,8 tỷ won và 6.808,6 tỷ won. Lượng phát hành năm 2023 tăng lên đến 9.413,1 tỷ won.

Việc phát hành ròng liên tục kéo dài khiến dư nợ trái phiếu tăng từ 30.000 tỷ won vào cuối năm 2021 lên 42.656,3 tỷ won ở thời điểm hiện tại. Tổng nợ chịu lãi, gồm trái phiếu và các khoản vay, tăng từ 41.333,2 tỷ won năm ngoái lên 44.689 tỷ won trong năm nay, và dự kiến chạm mốc 53.668,3 tỷ won vào năm 2030.

Gánh nặng chi phí lãi vay cũng gia tăng tương ứng. Chi phí lãi vay năm nay được ước tính ở mức 1.005,1 tỷ won và dự báo tăng lên 1.475,1 tỷ won vào năm 2030.

Nợ chịu lãi là tổng các khoản nợ phải trả lãi như trái phiếu và tiền vay. Khi cả dư nợ phát hành lẫn nợ chịu lãi cùng tăng, gánh nặng chi phí tài chính của EX sẽ lớn dần, bất kể doanh thu từ phí đường bộ biến động ra sao.

◇ Phí đường bộ đứng yên, mức miễn giảm lại mở rộng

Phí đường cao tốc tại Hàn Quốc chưa được điều chỉnh tăng kể từ năm 2015. Trong khi đó, tổng mức miễn giảm phí lại tăng từ 346,2 tỷ won năm 2021 lên 471,2 tỷ won trong năm ngoái.

EX cho biết khoản miễn giảm, bao gồm cả chính sách miễn phí vào dịp lễ, Tết, hiện chiếm khoảng 10% doanh thu từ phí đường bộ. Việc phí đứng yên trong khi mức miễn giảm mở rộng được xem là một trong những yếu tố gây áp lực lên tài chính của công ty.

Dự báo lợi nhuận ròng của EX cũng bị điều chỉnh giảm. Kế hoạch năm ngoái từng dự báo lợi nhuận ròng năm nay đạt 116,1 tỷ won và năm 2029 đạt 124,4 tỷ won, nhưng kế hoạch lần này hạ hai con số trên xuống còn lần lượt 66,8 tỷ won và 47,3 tỷ won.

Sự chững lại trong tăng trưởng doanh thu tại các trạm dừng nghỉ, cùng với việc tái cơ cấu mô hình vận hành trạm dừng nghỉ, đã được phản ánh vào dự báo lợi nhuận nói trên. Trong bối cảnh doanh thu từ phí đường bộ bị giới hạn, cả gánh nặng huy động vốn xây dựng lẫn chi phí tài chính đều tăng lên cùng lúc.

Áp lực tài chính gia tăng của EX diễn ra song song với xu hướng nợ mở rộng tại nhiều tổ chức công khác của Hàn Quốc. Trước đó từng có nhận định cho rằng nợ tăng tại các tổ chức công có thể trở thành áp lực nguồn cung trên thị trường trái phiếu tổ chức công, và trường hợp của EX với dư nợ trái phiếu tiếp tục tăng cũng nằm trong xu hướng này.

Tuy nhiên, các con số nêu trong kế hoạch lần này chỉ là dự báo thuộc kế hoạch quản lý tài chính, còn nợ và chi phí lãi vay thực tế có thể thay đổi tùy theo quy mô phát hành trái phiếu, lãi suất và tiến độ triển khai dự án. Quy mô miễn giảm phí cũng có thể biến động theo các quyết định chính sách trong tương lai.

Một quan chức của EX cho biết "chúng tôi sẽ nỗ lực hết sức trong quá trình đàm phán tăng phí đường bộ". Phát biểu này cho thấy EX vẫn đang tìm cách cân bằng giữa gánh nặng tài chính ngày càng lớn và phản ứng của người dân trước khả năng tăng phí, đồng thời công ty dự kiến sẽ tiếp tục các cuộc đàm phán nhằm đưa mức phí về sát với thực tế chi phí vận hành.