Yên ròng bán giảm còn 77.042 hợp đồng, từng đạt 137.828 hợp đồng cuối tháng 6

Vị thế bán ròng của các quỹ đòn bẩy đặt cược vào đà suy yếu của đồng yên đã tăng lên mức 137.828 hợp đồng vào cuối tháng 6, trước khi giảm còn 77.042 hợp đồng tính theo hợp đồng tương lai vào cuối tháng 8. Sau khi Nhật Bản và Mỹ can thiệp vào thị trường ngoại hối, áp lực bán khống đồng yên đã giảm bớt, nhưng phần vị thế còn lại cùng diễn biến của đồng USD vẫn là biến số cần tiếp tục theo dõi đối với thị trường tài sản rủi ro, trong đó có Bitcoin (BTC).

Theo Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC), báo cáo tổng hợp quyền chọn và hợp đồng tương lai đồng yên Nhật (CME) tính đến ngày 30 tháng 6 cho thấy các quỹ đòn bẩy nắm giữ 70.483 hợp đồng mua (long) và 208.311 hợp đồng bán (short). Vị thế bán ròng khi đó là 137.828 hợp đồng.

Trong báo cáo hợp đồng tương lai tài chính công bố ngày 25 tháng 8, số liệu ghi nhận 66.528 hợp đồng mua và 143.570 hợp đồng bán. Vị thế bán ròng giảm còn 77.042 hợp đồng, giảm 9.071 hợp đồng so với tuần trước đó.

Hai con số này không cùng cơ sở tính toán. Dữ liệu cuối tháng 6 gộp cả quyền chọn và hợp đồng tương lai, trong khi dữ liệu ngày 25 tháng 8 chỉ phản ánh hợp đồng tương lai. Dù vậy, có thể xác nhận một xu hướng: các quỹ đòn bẩy từng nghiêng mạnh về phía đặt cược đồng yên suy yếu, sau đó đã giảm bớt áp lực vị thế.

Khái niệm “quỹ đòn bẩy” mà CFTC sử dụng thường chỉ nhóm nhà đầu tư mang tính chất quỹ phòng hộ (hedge fund), nhưng không hoàn toàn đồng nhất với khái niệm pháp lý về quỹ phòng hộ. Cũng trong báo cáo ngày 25 tháng 8, vị thế bán ròng đồng yên của toàn bộ nhà giao dịch phi thương mại được ghi nhận ở mức 63.298 hợp đồng, con số này không thể xem là tương đương trực tiếp với số liệu riêng của nhóm quỹ đòn bẩy.

Bộ Tài chính Nhật Bản đã phối hợp cùng Bộ Tài chính Mỹ mua vào đồng yên vào ngày 1 tháng 8 theo giờ Hàn Quốc. Trong tuyên bố, bộ này giải thích đây là biện pháp ứng phó với “biến động quá mức và diễn biến mất trật tự”.

Bộ Tài chính Nhật Bản công bố quy mô can thiệp bình ổn ngoại hối trong giai đoạn từ ngày 30 tháng 7 đến ngày 26 tháng 8 đạt 15,3993 nghìn tỷ yên. Trước đó, TokenPost từng đề cập đến quy trình công bố hằng tháng của Bộ Tài chính Nhật Bản, cho biết quy mô can thiệp kể từ cuối tháng trước sẽ được xác nhận chính thức trong dữ liệu hằng tháng.

Sau can thiệp, đồng yên có xu hướng mạnh lên trong ngắn hạn. Theo các bản tin thị trường ngoại hối công bố ngày 4 tháng 9, đồng yên tăng lên mức 155,25 yên đổi 1 USD, tương ứng mức tăng 2,2-2,5% tính theo tuần.

Diễn biến này có thể tạo áp lực lên các nhà đầu tư vẫn duy trì vị thế bán khống đồng yên sau đợt can thiệp chung hồi tháng 7. Khi đồng yên mạnh lên, rủi ro thua lỗ của vị thế bán khống tăng lên, từ đó tạo áp lực buộc phải giảm vị thế đòn bẩy.

Đối với nhà đầu tư tài sản số tại Hàn Quốc, điều được quan tâm không phải bản thân đồng yên mà là giao dịch chênh lệch lãi suất đồng yên (yen carry trade). Đây là cấu trúc vay vốn bằng đồng yên lãi suất thấp để đầu tư vào các tài sản khác có kỳ vọng lợi suất cao hơn.

Khi đồng yên bất ngờ mạnh lên, chi phí vay vốn và rủi ro lỗ tỷ giá có thể cùng lúc gia tăng. Trong quá trình đó, nhà đầu tư có thể giảm vị thế tài sản rủi ro hoặc tìm cách đảm bảo thanh khoản USD, và tài sản có độ biến động càng cao thì mức dao động giá càng có thể lớn hơn.

Tuy nhiên, chưa thể khẳng định ngay diễn biến này tạo áp lực bán đối với tài sản số. CoinDesk, trong bài viết ngày 3 tháng 8, cho biết đợt can thiệp chung Mỹ-Nhật đã khơi lại lo ngại liên quan đến giao dịch chênh lệch lãi suất đồng yên đối với Bitcoin, đồng thời chỉ ra rằng hệ số tương quan 52 tuần giữa Bitcoin và tỷ giá USD/yên ở mức khoảng -0,90.

CoinDesk lý giải con số này cho thấy có thể xem biến động của đồng USD là yếu tố quan trọng hơn so với bản thân việc đồng yên mạnh lên. Nói cách khác, chỉ riêng việc đóng vị thế bán khống đồng yên khó có thể giải thích đầy đủ diễn biến giá Bitcoin, mà cần theo dõi đồng thời hướng đi của đồng USD và kỳ vọng lãi suất Mỹ.

Tín hiệu chính sách từ phía Nhật Bản cũng là một trục mà thị trường đang theo dõi. Bộ Tài chính Nhật Bản cho biết sau cuộc gặp với Bộ trưởng Tài chính Mỹ vào ngày 31 tháng 8, hai bên đã tái khẳng định tầm quan trọng của một thị trường đồng yên vận hành trật tự. Điều này càng làm gia tăng tâm lý dè chừng rằng việc quản lý biến động ngoại hối có thể không dừng lại ở một biện pháp đơn lẻ.

Tóm lại, có ba sự kiện được xác nhận: vị thế bán khống đồng yên đã tăng mạnh vào cuối tháng 6; Nhật Bản, cùng với Mỹ, đã can thiệp mua vào đồng yên vào ngày 1 tháng 8 theo giờ Hàn Quốc; và tính đến cuối tháng 8, vị thế bán ròng đồng yên của các quỹ đòn bẩy đã giảm nhưng vẫn chưa biến mất hoàn toàn.

Thay vì quy nguyên nhân đà mạnh lên của đồng yên chỉ về một yếu tố duy nhất là việc đóng vị thế bán khống, cách nhìn sát thực tế hơn là xem đây là kết quả tác động đồng thời của đà mạnh lên của đồng USD, kỳ vọng chính sách của Ngân hàng trung ương Nhật Bản (BOJ) và tâm lý đề phòng khả năng can thiệp tiếp theo. Điểm cần theo dõi tiếp theo là báo cáo vị thế hằng tuần tiếp theo của CFTC và số liệu can thiệp bình ổn ngoại hối hằng tháng của Bộ Tài chính Nhật Bản.