4,802%: Lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm chịu áp lực cung cầu dù có sức ép giảm lãi suất

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn dài tiến sát mốc 5%, cho thấy riêng lời kêu gọi hạ lãi suất từ giới chính trị khó có thể kéo lãi suất thị trường xuống ngay. Thị trường lý giải diễn biến này bằng sự kết hợp giữa thị trường lao động vững, thâm hụt ngân sách lớn và nhu cầu vốn cho đầu tư trí tuệ nhân tạo (AI), tất cả cùng giữ lãi suất kỳ hạn dài ở mức cao.

CNBC phân tích rằng lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn dài đang phản ánh đồng thời rủi ro chính sách từ chính quyền Tổng thống Trump, quy mô vay nợ lớn của chính phủ và áp lực phát hành trái phiếu doanh nghiệp liên quan đến AI. Điểm mấu chốt, theo CNBC, là áp lực hạ lãi suất điều hành không lập tức kéo lãi suất dài hạn đi xuống.

Hãng tin AP đưa tin số việc làm phi nông nghiệp của Mỹ trong tháng 8 tăng 162.000 việc làm, trong khi tỷ lệ thất nghiệp giữ ở 4,1%. Cùng ngày, Wall Street Journal cho biết lợi suất trái phiếu Kho bạc kỳ hạn 10 năm tăng lên 4,802%, còn kỳ hạn 30 năm leo lên 5,258%.

Lãi suất từng giảm một ngày trước đó nhờ phát biểu ôn hòa, nhưng đã đảo chiều tăng trở lại chỉ sau một ngày khi thị trường phản ánh số liệu việc làm. Khi thị trường lao động vẫn vững, kỳ vọng kinh tế giảm tốc suy yếu, và nhà đầu tư trái phiếu dài hạn đòi hỏi mức bù kỳ hạn cao hơn.

Gánh nặng ngân sách cũng là yếu tố chặn đà giảm của lãi suất dài hạn. Văn phòng Ngân sách Quốc hội Mỹ (CBO) trong dự báo tháng 2 đưa ra mức thâm hụt ngân sách tài khóa 2026 là 1.900 tỷ USD. Báo cáo hàng tháng công bố trong tháng 8 cho thấy thâm hụt trong 10 tháng đầu tài khóa 2026 đã ở mức 1.800 tỷ USD.

Thâm hụt ngân sách càng lớn, nhu cầu phát hành và đảo nợ trái phiếu Kho bạc càng tăng theo. Thị trường cần lợi suất cao hơn để hấp thụ lượng cung này, và đó có thể trở thành áp lực mang tính cấu trúc đẩy lãi suất dài hạn đi lên.

Bộ Tài chính Mỹ quyết định mở rộng quy mô mua lại trái phiếu (buyback) để tăng thanh khoản cho thị trường kỳ hạn dài. Trong thông báo ngày 19 tháng 8, cơ quan này cho biết từ ngày 9 tháng 9 sẽ nâng quy mô mỗi đợt mua lại trái phiếu danh nghĩa kỳ hạn 10-20 năm và 20-30 năm từ 200 triệu USD lên tối thiểu 400 triệu USD. Biện pháp này áp dụng đến ngày 4 tháng 11.

Buyback là công cụ giúp chính phủ mua lại trái phiếu trước khi đáo hạn để quản lý thanh khoản thị trường và cơ cấu nợ. Tuy nhiên, khi thâm hụt ngân sách, nguồn cung trái phiếu và nhu cầu vay vốn doanh nghiệp vẫn tồn tại song song, buyback khó có thể một mình đảo chiều xu hướng lãi suất dài hạn.

Làn sóng đầu tư AI cũng trở thành áp lực cung trên thị trường trái phiếu. J.P. Morgan Asset Management trong báo cáo ngày 28 tháng 7 dự báo quy mô phát hành trái phiếu của nhóm doanh nghiệp hyperscaler có thể đạt 250 tỷ USD vào năm 2026.

Khi các tập đoàn công nghệ lớn tăng phát hành trái phiếu doanh nghiệp để rót vốn vào trung tâm dữ liệu và hạ tầng điện, trái phiếu chính phủ và trái phiếu doanh nghiệp rơi vào thế cạnh tranh dòng vốn từ nhà đầu tư. Điều này tạo áp lực buộc trái phiếu Kho bạc phải chào mức lãi suất tương đối cao hơn để giữ chân dòng tiền.

John Williams (John Williams), Chủ tịch Ngân hàng Dự trữ Liên bang New York, trả lời phỏng vấn CNBC rằng đà tăng của lãi suất dài hạn phản ánh sức mạnh của kinh tế Mỹ và nhu cầu đầu tư cho AI, trung tâm dữ liệu, nhiều hơn là nỗi lo lạm phát. Bình luận này cho thấy thị trường trái phiếu đang định giá đồng thời tăng trưởng, lạm phát và áp lực nguồn cung, độc lập với lời kêu gọi hạ lãi suất từ giới chính trị.

Theo khảo sát tuần của Freddie Mac công bố ngày 3 tháng 9, lãi suất vay thế chấp cố định 30 năm tại Mỹ ở mức 6,71%. Lãi suất trái phiếu dài hạn tăng kéo theo chi phí vay thế chấp và vay vốn doanh nghiệp tăng theo, làm thay đổi điều kiện huy động vốn của nền kinh tế thực.

Diễn biến lần này được xem là biến số có thể tác động đến tâm lý đầu tư tài sản rủi ro nói chung, thông qua thay đổi lãi suất dài hạn và thanh khoản đồng USD, hơn là tác động trực tiếp đến Bitcoin(BTC) và Ethereum(ETH).

TokenPost từng đưa tin giá các quỹ ETF trái phiếu dài hạn Mỹ giảm khi áp lực nguồn cung trái phiếu chính phủ và làn sóng phát hành trái phiếu của nhóm công nghệ lớn cùng xuất hiện. Diễn biến lần này cũng cho thấy lãi suất dài hạn không thể chỉ nhìn qua kỳ vọng chính sách của Fed, mà còn chịu tác động đồng thời từ nhu cầu vốn của cả chính phủ lẫn doanh nghiệp.

Mốc thời gian cần theo dõi tiếp theo là ngày 9 tháng 9, khi Bộ Tài chính Mỹ chính thức áp dụng quy mô buyback mở rộng cho trái phiếu danh nghĩa kỳ hạn dài. Giới hạn này duy trì đến ngày 4 tháng 11, và sau đó lợi suất trái phiếu dài hạn sẽ tiếp tục phản ánh đồng thời số liệu việc làm, lạm phát, khối lượng phát hành trái phiếu Kho bạc và quy mô huy động vốn cho hạ tầng AI.