71% người Mỹ phản đối, Trump vẫn bênh vực mở rộng trung tâm dữ liệu AI

Tổng thống Mỹ Donald Trump (Donald Trump) tiếp tục lên tiếng ủng hộ việc nới lỏng quản lý trí tuệ nhân tạo (AI) và mở rộng hạ tầng trung tâm dữ liệu, điện lực. Thông điệp của ông là Mỹ muốn dẫn trước Trung Quốc trong cuộc đua AI thì quy định không được cản trở đổi mới.

Theo đoạn ghi hình của Reuters, Tổng thống Trump phát biểu tại Phòng Bầu dục Nhà Trắng ngày 29 tháng 7 rằng AI có thể trở thành công nghệ lớn hơn cả internet. Ông cho rằng Mỹ đang dẫn trước Trung Quốc về AI và nhấn mạnh "không được siết đến mức khiến Mỹ đột ngột tụt lại phía sau Trung Quốc".

Business Insider đưa tin Tổng thống Trump phát biểu sau một sự kiện tại Nhà Trắng ngày 19 (giờ địa phương, giờ Hàn Quốc là ngày 20) rằng các trung tâm dữ liệu có thể mang lại việc làm và nguồn thu thuế cho chính quyền địa phương. Ông cũng đề cập rằng phản ứng từ cộng đồng xung quanh các dự án trung tâm dữ liệu có thể cần đến hoạt động quan hệ công chúng để xử lý.

Phát biểu này khớp với định hướng chính sách công nghiệp AI của Nhà Trắng. Trong "Kế hoạch Hành động AI" (AI Action Plan) công bố tháng 7 năm 2025, Nhà Trắng nêu các nhiệm vụ trọng tâm gồm đẩy nhanh cấp phép cho trung tâm dữ liệu và nhà máy bán dẫn, xây dựng hạ tầng AI, đồng thời loại bỏ các quy định liên bang cản trở phát triển AI.

Nhà Trắng cho biết vào tháng 3, Amazon(AMZN), Google(GOOGL), Meta(META), Microsoft(MSFT), OpenAI, Oracle(ORCL) và xAI đã ký "Cam kết Bảo vệ Người dùng Điện" (Ratepayer Protection Pledge), theo đó các công ty này chịu chi phí xây dựng hạ tầng phát điện và truyền tải phục vụ trung tâm dữ liệu. Mục tiêu là tránh để nhu cầu điện của trung tâm dữ liệu đẩy chi phí sang hóa đơn điện của hộ gia đình và doanh nghiệp hiện hữu.

Điểm gây tranh cãi nằm ở lưới điện. Trung tâm dữ liệu AI phải vận hành lượng lớn thiết bị tính toán và hệ thống làm mát nên tiêu tốn nhiều điện và nước. Tổng thống Trump cho rằng lưới điện hiện tại đã cũ, trong khi các công ty AI đang xây nhà máy điện mới và cấp phần điện dư vào lưới.

Ngành điện lực cũng xem vấn đề tải lớn là một rủi ro riêng biệt. Hội đồng Độ tin cậy Điện lực Bắc Mỹ (NERC) nêu trong tài liệu ứng phó tải lớn rằng nhu cầu tính toán, bao gồm từ trung tâm dữ liệu, tạo ra gánh nặng đặc thù cho lưới điện.

Dư luận địa phương lại đi ngược với định hướng chính sách công nghiệp của Nhà Trắng. Gallup công bố ngày 13 tháng 5 kết quả khảo sát thực hiện hồi tháng 3 cho thấy 71% người Mỹ phản đối việc xây dựng trung tâm dữ liệu AI tại khu vực họ sinh sống. Lý do phản đối gồm mức tiêu thụ điện và nước, tác động môi trường, tiếng ồn và gánh nặng chi phí tiện ích công cộng.

Chính quyền các bang cũng đang siết tiêu chuẩn. Bang Pennsylvania công bố tiêu chuẩn GRID ngày 27 tháng 5, yêu cầu các nhà phát triển trung tâm dữ liệu đáp ứng điều kiện về ngăn chuyển chi phí năng lượng sang người dùng khác, gắn kết với cộng đồng và tuân thủ tiêu chuẩn môi trường thì mới được bang hỗ trợ.

Mâu thuẫn này đang biến trung tâm dữ liệu từ một hạ tầng công nghệ đơn thuần thành vấn đề phân bổ chi phí ở cấp địa phương. TokenPost trước đó cũng đã đưa tin về xu hướng trung tâm dữ liệu AI trở thành vấn đề chính trị do phản ứng từ cộng đồng địa phương. Đây là cấu trúc mà nguồn thu thuế và việc làm từ trung tâm dữ liệu va chạm với chi phí đầu tư lưới điện và gánh nặng môi trường trong cùng một khu vực.

Cấu trúc thị trường cũng chịu áp lực tương tự. Các hãng hyperscaler phải đồng thời đảm bảo máy chủ, bộ xử lý đồ họa (GPU), thiết bị làm mát và hạ tầng truyền tải điện để đáp ứng nhu cầu huấn luyện và suy luận mô hình AI. TokenPost từng đề cập lo ngại rằng chi tiêu cho trung tâm dữ liệu và hạ tầng AI của các Big Tech đang vượt tốc độ tăng doanh thu.

Đây cũng là lý do thị trường tiền mã hóa quan tâm đến vấn đề này. Cả AI lẫn blockchain đều nhạy cảm với thay đổi chính sách liên quan đến điện, hạ tầng tính toán và phạm vi quản lý. Tuy nhiên, tác động của phát biểu lần này lên giá một đồng coin cụ thể hay kết quả kinh doanh của từng doanh nghiệp chưa được thể hiện bằng số liệu xác nhận.

Ủy ban Giao dịch Hợp đồng Tương lai Hàng hóa Mỹ (CFTC) cũng đang xếp AI và tiền mã hóa vào chung một chương trình nghị sự đổi mới. CFTC xác định tài sản tiền mã hóa và blockchain, AI cùng hệ thống tự động, thị trường dự đoán và hợp đồng theo sự kiện là các lĩnh vực trọng tâm trong chương trình đổi mới của cơ quan này.

Điều đã được xác nhận là chính quyền Trump đang gộp năng lực cạnh tranh AI, việc cấp phép trung tâm dữ liệu và gánh nặng chi phí hạ tầng điện vào chung một chính sách công nghiệp. CFTC dự kiến tổ chức phiên họp đầu tiên của Ủy ban Cố vấn Đổi mới vào ngày 20 tháng 8 (giờ địa phương).