Diesel 170 USD/thùng, áp lực lọc dầu vượt dầu Brent 90 USD

Giá diesel tại châu Âu được nhắc đến ở mức khoảng 170 USD/thùng, cao hơn nhiều so với dầu Brent quanh mốc 90 USD, cho thấy nút thắt ở khâu lọc dầu đang tạo áp lực chi phí lớn hơn chính giá dầu thô. Giới phân tích cho rằng giá nhiên liệu thực tế được tiêu thụ, chứ không phải giá dầu thô, mới là yếu tố tác động đến chi phí logistics, sản xuất và từ đó ảnh hưởng đến lạm phát cũng như biến động của các tài sản rủi ro.

Theo OilPrice đưa tin ngày 18 (giờ địa phương), Jeff Currie, đồng chủ tịch Abaxx Markets, cho biết trong một cuộc phỏng vấn với CNBC rằng giá diesel tại châu Âu đang ở mức khoảng 170 USD/thùng. Cùng thời điểm, giá dầu Brent được ghi nhận ở mức 90,94 USD/thùng, còn dầu WTI ở mức 84,94 USD/thùng.

Vấn đề mà Currie đặt ra không đơn thuần là giá dầu tăng. Ông chỉ ra rằng thứ người tiêu dùng sử dụng trực tiếp không phải dầu thô, mà là các sản phẩm lọc dầu như xăng, diesel và nhiên liệu máy bay. Theo cách lý giải này, mối liên hệ trước đây giữa giá dầu thô và toàn bộ thị trường năng lượng đã suy yếu, trong khi năng lực lọc dầu và nguồn cung sản phẩm trở thành trung tâm của áp lực giá.

Ông cũng cho rằng lượng dầu thô bị mắc kẹt trong eo biển Hormuz vào khoảng 100-120 triệu thùng, và việc Trung Quốc điều chỉnh công suất lọc dầu đã làm gia tăng căng thẳng trên thị trường sản phẩm. Theo Currie, điểm mấu chốt là nguồn cung dầu thô không đồng nghĩa với nguồn cung nhiên liệu có thể tiêu thụ ngay.

Áp lực trên thị trường sản phẩm lọc dầu đã thể hiện rõ qua số liệu từ tháng 7. Reuters đưa tin sau khi Nga cấm xuất khẩu diesel, giá hợp đồng tương lai diesel siêu ít lưu huỳnh của Mỹ tăng 11%, lên 154 USD/thùng, trong khi mức chênh lệch giá của dầu gasoil ít lưu huỳnh châu Âu so với dầu Brent đạt 60,77 USD, mức cao nhất từ trước đến nay.

Cũng theo Reuters, vào cuối tháng 7, mức chênh lệch giá gasoil ít lưu huỳnh tại châu Âu tiếp tục nới rộng lên tới 74,66 USD/thùng. Điều này cho thấy dù giá dầu Brent vẫn dao động quanh 90 USD, giá các sản phẩm như xăng và diesel vẫn có thể tăng mạnh một cách độc lập.

Biên lợi nhuận lọc dầu là mức chênh lệch giá khi dầu thô được chế biến thành xăng, diesel và các sản phẩm khác để bán ra. Biên lợi nhuận mở rộng là tín hiệu tích cực về khả năng sinh lời cho các công ty lọc dầu, nhưng đồng thời cũng có nghĩa là chi phí nhiên liệu và vận chuyển đối với người tiêu dùng và doanh nghiệp có thể tăng lên.

Theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA), trong tuần kết thúc ngày 17 tháng 7, lượng dự trữ nhiên liệu chưng cất của Mỹ tăng 1,4 triệu thùng so với tuần trước, nhưng vẫn thấp hơn 10% so với mức trung bình 5 năm. Cùng tuần đó, công suất hoạt động của các nhà máy lọc dầu Mỹ đạt 96,1%, xử lý 17,1 triệu thùng dầu mỗi ngày.

Khi lượng dự trữ còn hạn chế mà công suất hoạt động của nhà máy lọc dầu đã ở mức cao, khả năng tăng nhanh nguồn cung bị giới hạn. Trên thị trường sản phẩm lọc dầu, năng lực xử lý của nhà máy lọc dầu, mức dự trữ sản phẩm và các hạn chế xuất khẩu tác động trực tiếp đến giá hơn là lượng dầu thô.

Diesel được sử dụng rộng rãi trong vận tải đường bộ, hàng hải, nông nghiệp và các thiết bị công nghiệp. Khi giá diesel tăng, chi phí logistics và sản xuất thường phản ứng trước, sau đó có thể ảnh hưởng đến giá tiêu dùng và chi phí doanh nghiệp.

Phản ứng từ ngành công nghiệp cũng tập trung vào nút thắt của thị trường sản phẩm lọc dầu. Energy Aspects, trong một bài đăng công khai, nêu quan điểm rằng điểm chịu áp lực chính là diesel, đồng thời cho rằng đây không chỉ là vấn đề liên quan đến eo biển Hormuz.

Ngược lại, cũng có ý kiến cho rằng nếu nhu cầu không theo kịp giá, áp lực tăng giá có thể dịu lại. Để giá diesel duy trì ở mức cao, nhu cầu từ ngành vận tải và công nghiệp cần được duy trì, nhưng khi chi phí tăng cao, khả năng nhu cầu chậm lại cũng tăng theo.

Mối liên hệ với thị trường tiền mã hóa không trực tiếp. Chưa có căn cứ cho thấy giá diesel tác động ngay đến giá Bitcoin(BTC) hay Ethereum(ETH). Tuy nhiên, diễn biến này có thể liên quan gián tiếp đến biến động của các tài sản rủi ro, khi đặt cạnh thông tin TokenPost từng đưa rằng cú sốc năng lượng trong chỉ số giá tiêu dùng tháng 7 của Mỹ vẫn ảnh hưởng đến khả năng chi tiêu của người tiêu dùng và chi phí doanh nghiệp.

TokenPost trước đó cũng đưa tin về việc biên lợi nhuận lọc dầu diesel mở rộng được xem là một biến số vĩ mô đối với Bitcoin. Diễn biến lần này không phải là yếu tố có thể khẳng định chắc chắn xu hướng ngắn hạn của giá Bitcoin, mà giống một biến số nền có thể ảnh hưởng đến giá tài sản rủi ro thông qua kỳ vọng lạm phát và lộ trình lãi suất.

Vấn đề đặt ra ở đây là chỉ nhìn vào mức giá bề mặt dầu Brent quanh 90 USD thì khó đánh giá đầy đủ cú sốc năng lượng. Nếu mức chênh lệch giá của diesel và gasoil biến động nhanh hơn dầu thô, áp lực chi phí có thể chuyển dịch trước tiên đến trạm xăng, ngành logistics và hoạt động sản xuất công nghiệp.