Lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 30 năm chạm 5,28%, cổ phiếu và trái phiếu cùng chịu áp lực

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm có lúc chạm 5,28% trong phiên giao dịch, tiến sát mức cao nhất kể từ năm 2007. Giới phân tích cho rằng lãi suất dài hạn tăng có thể vừa kéo giảm định giá cổ phiếu, vừa làm suy yếu vai trò phân tán rủi ro của trái phiếu trong danh mục đầu tư.

MarketWatch đưa tin ngày 11 (giờ địa phương) rằng lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm có thời điểm trong phiên vọt lên khoảng 5,28%. Cùng ngày, lợi suất kỳ hạn 10 năm cũng dao động quanh mức 4,74%.

Thời điểm lợi suất trái phiếu kỳ hạn 30 năm từng chạm 5,28% trước đó, giới quan sát cũng nhắc đến làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI), thâm hụt ngân sách và áp lực nguồn cung trái phiếu chính phủ như những yếu tố đẩy chi phí huy động vốn dài hạn đi lên. Lãi suất dài hạn tiếp tục tăng từ nền cao khiến thị trường vẫn duy trì tâm lý thận trọng.

Goldman Sachs (GS) cho biết trong tài liệu công bố ngày 22 tháng 5 rằng lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm đã vượt mốc 5%, đồng thời cảnh báo lãi suất dài hạn tăng có thể làm gia tăng rủi ro điều chỉnh trên thị trường cổ phiếu. Cụm từ “mối đe dọa ngắn hạn lớn nhất” xuất hiện trong tiêu đề một số hãng tin nước ngoài không được xác nhận có trong tài liệu công khai của Goldman Sachs.

Peter Oppenheimer, Trưởng chiến lược cổ phiếu toàn cầu thuộc bộ phận Nghiên cứu của Goldman Sachs, nhận định “nếu lợi suất trái phiếu tăng nhanh từ mặt bằng hiện tại, đây sẽ là rủi ro đáng kể đối với nhà đầu tư cổ phiếu.” Theo ông, không chỉ mức lãi suất tuyệt đối mà cả tốc độ tăng cũng có thể trở thành nguyên nhân khiến thị trường cổ phiếu điều chỉnh.

Khi lãi suất dài hạn tăng, tỷ lệ chiết khấu dùng để quy đổi lợi nhuận tương lai của doanh nghiệp về giá trị hiện tại cũng tăng theo. Các cổ phiếu tăng trưởng và tài sản có định giá cao — vốn phụ thuộc nhiều vào lợi nhuận kỳ vọng trong tương lai xa — có thể chịu tác động tương đối lớn hơn từ việc lãi suất đi lên.

Nguyên nhân khiến lãi suất dài hạn tăng không chỉ đến từ một yếu tố duy nhất. Goldman Sachs chỉ ra ba yếu tố chính gồm rủi ro lạm phát, lượng phát hành nợ chính phủ gia tăng và cạnh tranh nguồn vốn ngày càng gay gắt.

Nhu cầu đầu tư vào các lĩnh vực then chốt như hạ tầng AI, năng lượng và quốc phòng tăng lên, trong khi vay nợ của chính phủ cũng mở rộng, khiến nhu cầu vốn dài hạn tăng theo. Điều này có thể tạo ra cấu trúc mà nhà đầu tư đòi hỏi mức lãi suất cao hơn để nắm giữ trái phiếu chính phủ kỳ hạn dài.

Lợi suất trái phiếu di chuyển ngược chiều với giá trái phiếu. Khi làn sóng bán ra trái phiếu dài hạn khiến giá giảm, lãi suất cố định của các trái phiếu hiện hữu trở nên tương đối cao hơn, kéo lợi suất tính toán trên thị trường đi lên.

Vấn đề là lãi suất dài hạn tăng không chỉ ảnh hưởng đến cổ phiếu mà còn có thể làm lung lay chức năng phòng thủ của trái phiếu. Trái phiếu thường tăng giá khi thị trường cổ phiếu suy yếu, qua đó được sử dụng như tài sản giúp giảm bớt thiệt hại cho danh mục đầu tư.

Goldman Sachs Asset Management cho biết trong báo cáo triển vọng đầu tư năm 2026 công bố ngày 18 tháng 11 năm 2025 rằng lãi suất dài hạn đã trở nên nhạy cảm hơn với lo ngại tài khóa và kỳ vọng lạm phát. Đơn vị này phân tích rằng khi lo ngại về lạm phát hoặc tài khóa gia tăng, mối tương quan giữa trái phiếu và tài sản rủi ro có thể chuyển từ âm sang dương.

Khi mối tương quan chuyển sang dương, khả năng giá cổ phiếu và trái phiếu di chuyển cùng chiều sẽ tăng lên. Hiệu quả giảm biến động của mô hình danh mục truyền thống “60/40” — 60% cổ phiếu, 40% trái phiếu — cũng có thể suy yếu theo.

Reuters đưa tin ngày 23 tháng 7 rằng một số nhà đầu tư Mỹ đang giảm tỷ trọng trái phiếu trong danh mục 60/40, đồng thời tăng tỷ trọng hàng hóa, hạ tầng và các khoản vay tư nhân (private credit). Lạm phát, vay nợ chính phủ gia tăng, bất ổn chính sách và trải nghiệm cổ phiếu lẫn trái phiếu cùng giảm giá trước đó được nêu ra như những nguyên nhân đằng sau sự thay đổi trong phân bổ tài sản.

Với nhà đầu tư quan tâm đến thị trường tiền mã hóa, lãi suất dài hạn của Mỹ cũng là một chỉ báo kinh tế vĩ mô đáng theo dõi song song với cổ phiếu tăng trưởng và Bitcoin (BTC). Lãi suất dài hạn duy trì ở mức cao có thể tạo thêm áp lực khi định giá tài sản rủi ro theo giá trị hiện tại, nhưng diễn biến này không đồng nghĩa có thể khẳng định trước xu hướng giá của BTC hay khả năng thị trường giảm mạnh.

Trước đó, Goldman Sachs cũng từng đưa ra nhận định rằng áp lực bán đang tích lũy phía sau đà tăng của thị trường chứng khoán. Phân tích lần này tập trung vào khả năng lãi suất dài hạn tăng nhanh có thể gây áp lực đồng thời lên định giá cổ phiếu và chức năng phân tán rủi ro của trái phiếu.