Tin tức 
Thông tin Coin 
Về chúng tôi 
Theo CoinDesk đưa tin ngày 2 tháng 4 (giờ địa phương), trong bối cảnh *“đe dọa từ máy tính lượng tử”* do Google thổi bùng đang khiến thị trường tiền mã hóa lo ngại, một startup lại đặt ra câu hỏi ngược lại: liệu công nghệ lượng tử có thể *“củng cố”* thay vì phá vỡ *“chuỗi khối”*? Từ đó, một thử nghiệm mới về việc dùng *“máy tính lượng tử để tăng hiệu suất blockchain”* đã được triển khai.
Postquant Labs công bố mạng thử nghiệm *Quip.Network* kết hợp QPU–CPU–GPU
Postquant Labs cho biết ngày 2 tháng 4 đã ra mắt mạng thử nghiệm *Quip.Network*, một *“blockchain thử nghiệm”* vận hành trên kiến trúc kết hợp giữa bộ xử lý lượng tử (QPU), CPU và GPU. Hệ thống này được thiết kế như một mô hình *“lai”*, cho phép so sánh trực tiếp hiệu năng giải bài toán giữa các dạng năng lực tính toán khác nhau.
Trước đó cùng tuần, nhóm nghiên cứu của Google công bố một bài báo khoa học, trong đó ước tính số lượng qubit vật lý cần để phá vỡ hệ mật mã của *Bitcoin(BTC)* có thể thấp hơn đáng kể so với các dự đoán trước. Thông tin này lập tức khiến thị trường tài sản số xôn xao, làm dấy lên lo ngại rằng *“máy tính lượng tử”* sẽ trở thành mối nguy lớn đối với bảo mật *“tiền mã hóa”* và *“chuỗi khối”*.
Trong khi nhiều bên tập trung vào rủi ro, Postquant Labs lại thử nghiệm theo hướng ngược lại: đánh giá xem *công nghệ lượng tử* có thể giúp cải thiện tốc độ xử lý giao dịch, hiệu quả năng lượng và khả năng tối ưu hóa trên *blockchain* hay không.
MIT, Stanford và hàng chục nghìn nhà nghiên cứu đăng ký tham gia
Theo Postquant Labs, đã có khoảng 13.000 nhà nghiên cứu toàn cầu, trong đó có các nhóm đến từ MIT và Stanford, đăng ký tham gia *Quip.Network*. Trong giai đoạn đầu, 6 đội đã chính thức gửi bài toán và kết quả tính toán lên mạng thử nghiệm.
Dự án được xây dựng với sự cố vấn của công ty máy tính lượng tử Canada D-Wave Quantum Inc. Đại diện D-Wave, ông Trevor Lanting – giám đốc phát triển (Chief Development Officer) – nhận định mô hình để QPU, CPU và GPU cùng tham gia xử lý giúp tạo ra môi trường lý tưởng để *so sánh trực tiếp* hiệu năng và hiệu quả năng lượng giữa các phương pháp tính toán. Theo ông, đây là cách thực tế để đánh giá liệu *“tiếp cận lượng tử”* có mang lại lợi thế rõ rệt về tiết kiệm năng lượng hoặc tăng cường bảo mật cho *mạng lưới chuỗi khối* hay không.
Cơ chế khuyến khích trong *Quip.Network* được thiết kế theo dạng *utility token*: các bên tham gia sử dụng QPU, GPU hoặc CPU để giải các bài toán tối ưu hóa và toán học phức tạp, sau đó nhận thưởng bằng token *QUIP*. Người nắm giữ *QUIP* có thể dùng token này để đổi lấy tài nguyên tính toán trong mạng, tương tự cách một số dự án *“depin”* (mạng lưới hạ tầng phi tập trung) vận hành.
*bình luận*
Mô hình này gián tiếp biến *“tài nguyên tính toán lượng tử và cổ điển”* thành một loại hàng hóa số trên *blockchain*, tạo cầu nối giữa lĩnh vực *máy tính lượng tử* và *tài chính phi tập trung (DeFi)*, dù hiện mới dừng ở mức thử nghiệm.
Postquant Labs nói gì về hiệu năng, và vì sao giới học thuật vẫn thận trọng?
Postquant Labs khẳng định trong các bài test nội bộ, hệ thống Advantage2 của D-Wave cho chất lượng nghiệm, tốc độ giải và hiệu quả năng lượng tốt hơn cả cụm 80 GPU H100 và 480 nhân CPU dùng để so sánh. Tuy nhiên, những kết quả này hiện chưa được cộng đồng khoa học phản biện hay xuất bản trên các tạp chí học thuật.
Thiết bị của D-Wave cũng khác với *“máy tính lượng tử đa dụng”* mà Google đề cập trong nghiên cứu về tấn công mật mã. D-Wave sử dụng hướng tiếp cận *quantum annealing*, vốn chuyên để giải các bài toán tối ưu hóa nhất định, như phân bổ tài nguyên hay bài toán logistics. Kiểu máy này *không* chạy thuật toán Shor và không có khả năng phá vỡ các hệ mật mã như được mô tả trong các kịch bản *“tấn công lượng tử vào Bitcoin(BTC)”*.
*bình luận*
Nói cách khác, lợi thế – nếu có – mà D-Wave thể hiện trong thí nghiệm của Postquant Labs liên quan đến tối ưu hóa, chứ không phải năng lực *“bẻ khóa mật mã”*. Điều này giúp tách bạch hai câu chuyện đang xen lẫn trên thị trường: (1) rủi ro lượng tử đối với *tiền mã hóa* và (2) cơ hội dùng lượng tử để cải thiện hiệu năng mạng *blockchain*.
“Ưu thế lượng tử” hay chỉ là hiệu chỉnh bài toán?
Theo Postquant Labs, quyết định có triển khai mạng chính thức (mainnet) cho *Quip.Network* hay không sẽ phụ thuộc vào kết quả mạng thử nghiệm. Nhóm phát triển nhấn mạnh cần chứng minh được hai yếu tố: (1) năng lực giải quyết vấn đề thực tế tốt hơn các hệ truyền thống và (2) tồn tại nhu cầu – lẫn nguồn cung – đủ lớn cho loại tài nguyên tính toán này trên thị trường.
Nếu *máy tính lượng tử* có thể cung cấp khả năng tối ưu hóa nhanh hơn, rẻ hơn và ít tiêu tốn năng lượng hơn khi tích hợp vào *“chuỗi khối”*, ứng dụng của *công nghệ sổ cái phân tán* có thể mở rộng ra khỏi phạm vi giao dịch *tiền mã hóa* thuần túy. Khi đó, các lĩnh vực như chuỗi cung ứng, logistics, sản xuất hay phân bổ nguồn lực trong doanh nghiệp có thể tận dụng *blockchain* làm lớp hạ tầng ghi nhận kết quả tối ưu hóa lượng tử.
Tuy vậy, hiện tại, ranh giới giữa *“tiềm năng công nghệ”* và *“chiêu thức marketing”* vẫn còn khá mỏng. Giới chuyên môn cho rằng cần thêm dữ liệu thực nghiệm độc lập, bộ bài toán chuẩn hóa và đánh giá ngang hàng để xác định liệu *“ưu thế lượng tử”* trong bối cảnh *blockchain* có thực sự tồn tại hay chỉ là trường hợp chọn vấn đề phù hợp để phóng đại khác biệt.
*bình luận*
Với các nhà đầu tư và cộng đồng *tiền mã hóa*, câu chuyện *“máy tính lượng tử phá vỡ Bitcoin(BTC)”* và *“máy tính lượng tử giúp tăng tốc chuỗi khối”* sẽ còn song hành trong một thời gian dài. Ở giai đoạn này, việc phân biệt rõ loại máy lượng tử, mô hình bài toán và kịch bản ứng dụng cụ thể là điều quan trọng trước khi đưa ra đánh giá hay quyết định đầu tư liên quan đến *“tiền mã hóa”* và *“công nghệ chuỗi khối”*.
Bình luận 0