AI có thể kích nổ siêu chu kỳ in tiền, đẩy Bitcoin(BTC) lên 11 triệu USD vào năm 2036?

Theo CoinDesk đưa tin ngày 20 tháng 1 năm 2024 (giờ địa phương), làn sóng *từ AI* đang tạo ra nguy cơ *từ giảm phát công nghệ* trên quy mô lớn, qua đó có thể buộc các ngân hàng trung ương phải mở rộng cung tiền mạnh mẽ hơn trong thập kỷ tới. Trong bối cảnh đó, chiến lược gia Joe Burnett của công ty đầu tư Strive đưa ra kịch bản *từ Bitcoin(BTC)* có thể vượt 10 triệu đô la trong vòng 10 năm, với mức mục tiêu cơ sở lên tới 11 triệu đô la vào quý 1 năm 2036.

Burnett nhận định trong báo cáo công bố hôm thứ Hai rằng nếu *từ AI* tiếp tục cải thiện năng suất với tốc độ cao, giá của hàng hóa và dịch vụ sẽ chịu áp lực giảm, kéo biên lợi nhuận doanh nghiệp đi xuống. Khi đó, các nhà hoạch định chính sách có khả năng sẽ lựa chọn “mở rộng cung tiền liên tục” để bảo vệ tăng trưởng kinh tế và ổn định hệ thống tài chính. Ông khẳng định: “Kịch bản cơ sở của chúng tôi là đến quý 1 năm 2036, mỗi *từ Bitcoin* đạt 11 triệu đô la (khoảng 163 tỷ đồng)”.

Tuy nhiên, kịch bản này dựa trên những giả định rất táo bạo. Burnett cho rằng *từ Bitcoin* sẽ phải nâng tỷ trọng lên khoảng 12% tổng giá trị tài sản tài chính toàn cầu, trong khi tổng tài sản toàn cầu tăng trưởng bình quân 7%/năm theo lãi kép đến năm 2036. Hiện tỷ trọng của *từ Bitcoin* mới vào khoảng 0,2%, nghĩa là vốn hóa thị trường phải tăng hơn 176 lần trong vòng 10 năm để chạm mốc 230 nghìn tỷ đô la (khoảng 34.170.000 tỷ đồng).

Theo CoinDesk, Nic Puckrin, đồng sáng lập kiêm trưởng bộ phận phân tích của Coin Bureau, đánh giá để kịch bản này xảy ra, *từ Bitcoin* phải vươn lên vị thế “gần như tài sản dự trữ toàn cầu”, đồng thời môi trường chính sách tiền tệ nới lỏng có tính cấu trúc phải được duy trì. Ông phân tích: “Kịch bản này hàm ý vốn hóa *từ Bitcoin* sẽ tương đương khoảng 10 lần lượng cung tiền M2 của Mỹ, gấp khoảng 4 lần quy mô thị trường chứng khoán Mỹ và gấp khoảng 2 lần GDP toàn cầu hiện nay”. Nếu quy đổi sang tốc độ tăng trưởng bình quân năm (CAGR), con số này vào khoảng 53%, thấp hơn mức CAGR khoảng 60% của *từ Bitcoin* giai đoạn 2015–2024, nên không hoàn toàn bất khả thi. Tuy vậy, ông lưu ý quy mô vốn hóa càng lớn, tốc độ tăng trưởng càng có xu hướng chậm lại.

bình luận: Nhóm phân tích nhấn mạnh đây không phải là dự báo “tăng giá theo cảm tính”, mà là kịch bản được xây dựng dựa trên giả định *từ Bitcoin* thăng hạng thành tài sản dự trữ có vai trò cốt lõi trong hệ thống tài chính, điều vốn đòi hỏi sự thay đổi mạnh về cấu trúc tiền tệ và khuôn khổ pháp lý toàn cầu.

AI như “động cơ giảm phát” và áp lực mở rộng thanh khoản của ngân hàng trung ương

Trọng tâm luận điểm của Burnett là *từ AI* có thể trở thành “động cơ giảm phát” cho nền kinh tế thực. Khi tự động hóa và cắt giảm chi phí lan rộng, nền kinh tế sẽ đối mặt với áp lực giảm giá hàng hóa, dịch vụ trong thời gian dài. Điều này, theo ông, có thể chuyển hóa thành rủi ro tài chính trong một hệ thống tiền pháp định dựa trên nợ như hiện nay.

Burnett giải thích: ngay cả khi tiền lương và giá tài sản giảm, giá trị danh nghĩa của các khoản nợ như thế chấp bất động sản, vay doanh nghiệp hay trái phiếu chính phủ vẫn không đổi. Nếu *từ giảm phát* kéo dài, thị trường tín dụng có thể rơi vào trạng thái bất ổn. Ông viết: “Trong khuôn khổ tiền pháp định dựa trên nợ, *từ giảm phát liên tục* khiến tiền lương và giá tài sản giảm trong khi nợ không đổi theo danh nghĩa, từ đó gây bất ổn cho thị trường tín dụng”. Nếu *từ AI* làm trầm trọng thêm xu hướng giảm phát trong nền kinh tế thực, các ngân hàng trung ương và chính phủ nhiều khả năng sẽ phải mở rộng thanh khoản để ngăn chặn “vòng xoáy giảm phát”.

Hệ quả của việc bơm thanh khoản lặp đi lặp lại là cung tiền tăng nhanh hơn so với các tài sản khan hiếm. Ở góc nhìn của Burnett, trong bối cảnh đó, *từ Bitcoin* – với cơ chế phát hành cố định và “tính khan hiếm có thể kiểm chứng” – sẽ hưởng lợi tương đối so với tiền pháp định và nhiều loại tài sản khác.

bình luận: Luận điểm “*từ AI* dẫn tới giảm phát, ngân hàng trung ương phải in thêm tiền, *từ Bitcoin* hưởng lợi” đang dần trở thành một nhánh mới trong câu chuyện vĩ mô xoay quanh thị trường tiền mã hóa. Điểm yếu chính là nó phụ thuộc rất nhiều vào cách các nhà hoạch định chính sách thực sự phản ứng khi năng suất bùng nổ.

“Digital credit” và vòng lặp tự củng cố nhu cầu Bitcoin

Bên cạnh yếu tố *từ AI*, báo cáo còn đề cập một chất xúc tác khác là sự nổi lên của mô hình “digital credit” (tín dụng kỹ thuật số). Burnett tin rằng các doanh nghiệp sở hữu lượng lớn *từ Bitcoin* – tương tự chiến lược của Strategy (một doanh nghiệp nắm giữ *từ Bitcoin* quy mô lớn) – có thể tận dụng số *từ Bitcoin* này để phát hành chứng khoán, huy động vốn rồi tiếp tục mua thêm *từ Bitcoin*.

Theo mô tả của Burnett, “digital credit” là mô hình trong đó các công ty kho bạc *từ Bitcoin* (treasury Bitcoin) phát hành chứng khoán dựa trên lượng *từ Bitcoin* nắm giữ, trong khi nhà đầu tư nhận được dòng thu nhập định danh theo đô la. Ông lập luận những sản phẩm như vậy có thể tạo ra một “vòng lặp phản xạ” (reflexive loop), khi nhu cầu tìm kiếm lợi suất bằng đô la và nhu cầu tích lũy *từ Bitcoin* thúc đẩy lẫn nhau. Đây có thể là giai đoạn sơ khai của một hệ thống tín dụng mới xây dựng trên nền tảng một loại “tiền có độ khan hiếm được kiểm chứng”.

bình luận: Nếu mô hình “digital credit” lan rộng, *từ Bitcoin* không chỉ là tài sản đầu cơ mà còn trở thành lớp tài sản thế chấp cho sản phẩm thu nhập cố định. Tuy nhiên, việc đòn bẩy hóa trên một tài sản có biến động giá mạnh như *từ Bitcoin* cũng kéo theo rủi ro hệ thống rất lớn nếu thị trường đảo chiều.

Dự báo 11 triệu đô la cao hơn cả các kịch bản lạc quan nhất hiện nay

Ngay cả trong cộng đồng lạc quan về *từ Bitcoin*, mục tiêu 11 triệu đô la vẫn được xem là cực kỳ tham vọng. Theo CoinDesk, công ty quản lý quỹ Ark Invest từng đưa ra mục tiêu giá *từ Bitcoin* đến năm 2030 là 1,5 triệu đô la trong kịch bản tích cực và 300.000 đô la trong kịch bản thận trọng. So với các con số này, dự báo của Burnett cao hơn một bậc rõ rệt.

Tổng kết, báo cáo của Strive đặt trọng tâm vào luận điểm: nếu *từ AI* gây ra làn sóng *từ giảm phát công nghệ* và các nhà chức trách phản ứng bằng cách mở rộng thanh khoản quy mô lớn, *từ Bitcoin* có thể vượt khỏi khuôn khổ “tài sản rủi ro” để tiệm cận vai trò “tài sản dự trữ toàn cầu”. Tuy nhiên, do kịch bản dựa trên các giả định hết sức quyết liệt – từ tốc độ tăng trưởng tài sản toàn cầu, hướng đi của chính sách tiền tệ cho tới mức độ chấp nhận *từ Bitcoin* trong hệ thống tài chính truyền thống – giới phân tích cho rằng còn quá sớm để xem 11 triệu đô la là “mốc giá mục tiêu”, mà nên coi đây là một mô hình tư duy cho tương lai tiền tệ trong kỷ nguyên *từ AI* và *từ Bitcoin*.