Bitcoin(BTC) bước vào chu kỳ deleverage trật tự, CryptoQuant cảnh báo còn dư địa giảm trước khi tạo đáy mới

Thị trường **từ Bitcoin(BTC)** đang bước vào giai đoạn “*reset*” với quá trình **từ dỡ bỏ đòn bẩy (deleverage)** diễn ra rõ rệt, nhưng các dấu hiệu **từ capitulation (tự thú bán tháo)** – thường xuất hiện tại đáy các chu kỳ giảm giá trước đây – vẫn chưa thực sự hình thành. Điều này làm dấy lên tranh luận về việc liệu **từ Bitcoin(BTC)** đã chạm đáy chu kỳ hay vẫn còn dư địa giảm thêm.

Theo báo cáo mới nhất của nền tảng phân tích dữ liệu on-chain và phái sinh CryptoQuant, dựa trên các chỉ báo tại Sàn giao dịch hàng hóa Chicago(CME), “thị trường hiện tại giống với một quá trình giảm dần vị thế hơn là một cú sụp đổ đột ngột đi kèm làn sóng thanh lý đòn bẩy”. Báo cáo chỉ ra hai tín hiệu đáng chú ý: đường **từ basis** của hợp đồng tương lai **từ Bitcoin(BTC)** trên CME đang bị nén lại, trong khi **từ open interest (hợp đồng mở)** giảm mạnh trong thời gian ngắn.

CryptoQuant xem việc **từ basis trên CME bị nén** như một thước đo trực tiếp đối với nhu cầu **từ lệnh long dùng đòn bẩy** – thể hiện qua đường cong lợi suất hợp đồng tương lai. Đường cong này duy trì xu hướng đi xuống từ sau năm 2025, tương đồng với mô hình từng xuất hiện ở các vùng đáy chu kỳ giảm năm 2019 và 2022.

Tuy vậy, độ **từ dốc (slope)** của đường cong basis hiện vẫn ở vùng dương. Theo CryptoQuant, việc **từ slope** duy trì giá trị dương cho thấy khẩu vị rủi ro và nhu cầu dùng đòn bẩy của nhà đầu tư đã hạ nhiệt đáng kể, nhưng vẫn chưa chạm tới ngưỡng cực đoan giống các giai đoạn **từ bán tháo hoảng loạn (capitulation)** trong lịch sử. Báo cáo kết luận: quá trình **từ deleverage** là “rõ ràng”, song “chưa đủ dữ kiện để gọi đây là capitulation thực sự”.

Ý nghĩa của hiện tượng **từ basis bị nén** cũng đi theo cùng một hướng. Khi mức chênh lệch giá (premium) mà nhà đầu tư sẵn sàng trả cho vị thế long đòn bẩy ngày càng thu hẹp, điều đó phản ánh niềm tin vào xu hướng tăng mạnh của thị trường suy yếu, bối cảnh chung chuyển dịch dần sang trạng thái trung tính hoặc thiên về giảm. Dù vậy, cấu trúc kỳ hạn vẫn cho thấy hợp đồng tương lai dài hạn giao dịch với mức **từ premium** cao hơn so với thị trường giao ngay, trong khi các hợp đồng ngắn hạn lại tỏ ra yếu thế hơn.

Điều này hàm ý rằng ngay cả khi **từ Bitcoin(BTC)** có nhịp hồi giá, khả năng cao giá sẽ vấp phải lực cản mạnh ở các vùng kháng cự phía trên cho đến khi xuất hiện tín hiệu xác nhận rõ ràng về một “đáy chu kỳ” mới. Trong các chu kỳ quá khứ, đáy giá thường hình thành khi **từ slope** của đường cong basis chuyển sang âm, thị trường bước vào trạng thái **từ backwardation** – tức hợp đồng tương lai giao dịch thấp hơn giá giao ngay, phản ánh một đợt giải phóng đòn bẩy gấp gáp, mang tính ép buộc. CryptoQuant nhận định điều kiện này hiện vẫn chưa xuất hiện, do đó “**từ Bitcoin(BTC)** có thể vẫn còn dư địa giảm thêm”.

Một chỉ báo khác ủng hộ kịch bản “reset dần dần” thay vì sụp đổ hoảng loạn là diễn biến của **từ open interest** trên thị trường phái sinh. Theo báo cáo, **từ open interest** hợp đồng tương lai **từ Bitcoin(BTC)** trên CME đã giảm tới 47% so với đỉnh thiết lập trong năm 2025, tương đương mức sụt giảm 45% từng ghi nhận trong chu kỳ giảm năm 2022.

CryptoQuant mô tả đây là “quy trình điển hình của việc tháo gỡ các vị thế sử dụng đòn bẩy trên diện rộng”. Sau một giai đoạn nhà đầu tư ồ ạt tham gia với mức sử dụng đòn bẩy cao, thị trường bước vào chu kỳ giải chấp kéo dài, trong đó hoạt động thanh lý, chốt lời, cắt lỗ và giảm rủi ro tiến triển song song. Hệ quả là cả nhu cầu đầu cơ lẫn nhu cầu phòng hộ (hedging) đều chùng xuống, củng cố thêm luận điểm rằng **từ chu kỳ deleverage** đang diễn ra một cách có trật tự.

Trong bối cảnh **từ open interest** thu hẹp, nhưng **từ slope** của đường basis vẫn duy trì giá trị dương, CryptoQuant cho rằng thị trường **từ Bitcoin(BTC)** hiện phù hợp hơn với trạng thái “**từ mid-cycle bear**” – một dạng xu hướng giảm mang tính điều chỉnh, tích lũy, đan xen với giai đoạn đi ngang, thay vì một thị trường giá xuống toàn diện được dẫn dắt bởi nỗi sợ cực đoan. Nói cách khác, “bong bóng đòn bẩy” đang xì hơi, nhưng nhà đầu tư chưa bước vào pha **từ hoảng loạn đầu hàng** trên diện rộng.

*bình luận*

Cách phân loại này đặc biệt quan trọng với nhà đầu tư trung dài hạn. “Mid-cycle bear” thường không đi kèm mức sụt giảm giá kịch tính như các thị trường gấu cuối chu kỳ, nhưng lại có xu hướng kéo dài và gây bào mòn tâm lý, khi giá liên tục dao động trong biên độ trung bình, đan xen các nhịp hồi không bền vững.

CryptoQuant đồng thời cảnh báo cấu trúc nói trên có thể là tiền đề cho một pha “**từ capitulation quyết định**” đang dần tiến gần. Nếu quá trình **từ deleverage** tiếp tục, khiến **từ basis** bị đè xuống sâu hơn và **từ slope** của đường cong basis cuối cùng chuyển sang âm, các điều kiện để hình thành đáy chu kỳ mới của **từ Bitcoin(BTC)** có thể hội tụ. Ở kịch bản đó, thị trường nhiều khả năng chứng kiến một cú điều chỉnh mạnh ngắn hạn kèm theo lực bán ép buộc, trước khi mở ra cơ hội tích lũy rõ ràng hơn cho dòng vốn dài hạn.

*bình luận*

Với bức tranh hiện tại, các dữ liệu phái sinh và on-chain chưa ủng hộ quan điểm “đáy đã chắc chắn hình thành” đối với **từ Bitcoin(BTC)**. Tuy nhiên, pattern của **từ basis** và **từ open interest** đang tiệm cận các cấu trúc từng xuất hiện gần vùng đáy trong quá khứ, cho thấy nhà đầu tư nên chuẩn bị kịch bản cho cả hai khả năng: một nhịp giảm sâu ngắn hạn mang tính capitulation, hoặc một giai đoạn đi ngang kéo dài trong trạng thái **từ mid-cycle bear** trước khi thị trường bước sang pha tăng trưởng mới.