Avalanche(AVAX) cân nhắc hạ sàn thưởng staking từ 10% xuống 7,5%

Quỹ Avalanche (Avalanche Foundation) vừa công bố chương trình nghị sự nghiên cứu kinh tế nhằm điều chỉnh cấu trúc thưởng cho validator của mạng Avalanche(AVAX). Trọng tâm của thảo luận ngắn hạn là đề xuất ACP-285, hạ sàn thưởng staking trên mạng chính (Primary Network) từ 10% xuống còn 7,5%.

Quỹ Avalanche cho biết trong chương trình nghị sự nghiên cứu kinh tế công bố ngày 30 tháng 7 rằng sẽ xem xét cách đo lường giá trị mà hệ sinh thái tạo ra, thu giữ giá trị đó ở cấp giao thức rồi phân bổ lại dưới dạng giá trị AVAX. Kinh tế học của validator và động lực staking dài hạn được nêu là hai trục nghiên cứu chính.

ACP-285 đề xuất hạ MinConsumptionRate — biến đóng vai trò sàn trong công thức thưởng staking mạng chính — từ 10% xuống 7,5%, trong khi MaxConsumptionRate (trần) giữ nguyên.

Với cấu trúc này, thưởng cho các khoản staking ngắn hạn sẽ giảm là chủ yếu, còn thưởng cho staking dài hạn 365 ngày vẫn được giữ nguyên. Giới quan sát cho rằng thiết kế này nhằm tạo động lực lớn hơn cho việc khóa token dài hạn, hơn là đơn thuần cắt giảm thưởng.

Tài liệu ACP-285 nêu rõ mục tiêu điều chỉnh gồm giảm lạm phát AVAX, làm chậm tốc độ tiêu hao ngân sách bảo mật và khuyến khích staking dài hạn. Cùng tài liệu này ghi nhận lạm phát hàng năm có thể giảm 0,5-1 điểm phần trăm, trong khi khoảng cách thưởng giữa staking 14 ngày và 365 ngày sẽ nới rộng từ 1,02 điểm phần trăm lên 2,30 điểm phần trăm.

Tuy nhiên, đề xuất này chưa phải là chính sách áp dụng trên mainnet. Tài liệu nâng cấp Helicon ghi nhận bản nâng cấp đã được kích hoạt trên testnet Fuji vào 0 giờ ngày 29 tháng 7 (giờ Hàn Quốc), nhưng lịch áp dụng trên mainnet vẫn chưa được ấn định.

ACP-285 sẽ được áp dụng theo cách tuyến tính trong 90 ngày sau khi Helicon kích hoạt. Với các khoản staking bắt đầu 45 ngày sau khi kích hoạt, mức áp dụng sẽ vào khoảng 8,75%.

Mô hình tokenomics hiện tại của Avalanche tách biệt giữa phát hành mới và đốt phí. Tài liệu hỗ trợ của Avalanche cho biết nguồn cung AVAX bị giới hạn ở mức 720 triệu token, đồng thời phí giao dịch trên X-Chain, C-Chain, P-Chain và các L1 dùng AVAX làm token gas đều bị đốt.

Thưởng cho validator được phát hành mới trên P-Chain, và phí đã đốt không được dùng lại để trả thưởng. Vì vậy, thay đổi công thức thưởng không đơn thuần là điều chỉnh lợi suất, mà liên quan trực tiếp đến tốc độ sử dụng nguồn phát hành mới và cách phân bổ ngân sách bảo mật cho từng hành vi.

Tài liệu công thức thưởng hiện hành trên mainnet quy định MinConsumptionRate ở mức 0,10, MaxConsumptionRate ở mức 0,12, UptimeRequirement 80%, MinStakeDuration 2 tuần và MaxStakeDuration 365 ngày. Sau khi Helicon kích hoạt, một số giá trị trong nhóm này sẽ thay đổi.

Bài nghiên cứu của Eric Lu (Eric Lu) cho biết đã ước tính sở thích staking dựa trên dữ liệu P-Chain trong 278 tuần, khoảng 375.000 quan sát về hành vi của người ủy quyền (delegator) và 1,5 triệu lựa chọn thay thế validator. Nhóm nghiên cứu xem thị trường staking như một thị trường hai chiều, nơi lợi suất quy năm, thời gian khóa, phí và quy mô validator cùng vận hành.

Chương trình nghị sự nghiên cứu của Quỹ Avalanche cũng đề cập đến các phương thức phân bổ giá trị khác như đốt token, lợi nhuận hướng đến validator và một số cơ chế khác. Mô hình "không lạm phát" được xem là hướng nghiên cứu dài hạn hơn là một kết luận đã chốt.

Phản ứng từ cộng đồng khá trái chiều. Trong phần thảo luận trên GitHub của ACP-285, một thành viên đánh giá tích cực việc bản sửa đổi đã nêu rõ rủi ro liên quan đến token staking thanh khoản (LST) và các chiến lược liên quan.

Một thành viên khác đề xuất phương án đặt vùng đệm gấp gáp hơn cho các khoản staking dưới 14 ngày. Lo ngại đặt ra là nếu thưởng staking ngắn hạn giảm, lợi suất của LST và các chiến lược sử dụng LST cũng có thể bị ảnh hưởng theo.

Vấn đề này cũng liên quan đến các cuộc thảo luận điều chỉnh thưởng ở những mạng proof-of-stake khác. TokenPost trước đó từng đề cập đến ảnh hưởng có thể xảy ra khi thưởng validator trên Ethereum(ETH) bị cắt giảm đối với cấu trúc lợi suất DeFi.

Quỹ Avalanche cho biết trong buổi trao đổi công khai về ACP-285, nhóm nghiên cứu sẽ giải thích bối cảnh thiết kế, tác động, khả năng tương thích ngược và sự cần thiết của bản nâng cấp. Bước tiếp theo được xác nhận hiện tại không phải là áp dụng trên mainnet, mà là các cuộc thảo luận công khai xoay quanh Helicon và ACP-285.