Giá dầu diesel tại Mỹ tăng 70,8% trong một năm, chưa gấp đôi

Giá bán lẻ bình quân toàn quốc của dầu diesel dùng cho giao thông tại Mỹ tăng khoảng 70,8% trong một năm, thấp hơn mức “gấp đôi” được nêu trong một bài viết cảnh báo lạm phát.

Dữ liệu hàng tuần của Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) cho thấy giá diesel tăng từ 3,718 USD/gallon (khoảng 4.934 won) ngày 27 tháng 10 năm 2025 lên 6,352 USD/gallon (khoảng 8.429 won) ngày 26 tháng 10 năm 2026. Tính trên cùng kỳ hàng tuần, mức tăng vào khoảng 70,8%.

Peter Reagan, cây bút cộng tác của Birch Gold, viết trong bài được cập nhật ngày 22 rằng “giá diesel đã tăng hơn gấp đôi trong năm qua”. Con số này khác với giá bán lẻ bình quân toàn quốc trong dữ liệu của EIA.

EIA từng mô tả mức 6,29 USD/gallon (khoảng 8.347 won) ngày 14 tháng 9 là mức cao danh nghĩa tại thời điểm đó. Ngày 21 tháng 9, TokenPost đưa tin giá diesel tăng lên 6,529 USD/gallon cùng tranh luận về hạn chế xuất khẩu. Mức giá ngày 26 tháng 10 thấp hơn con số này.

Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS) cho biết chỉ số giá sản xuất (PPI) tháng 9, công bố ngày 15, ghi nhận giá nhu cầu cuối cùng tăng 1,3% so với tháng trước và 6,3% so với cùng kỳ năm trước. Đây lần lượt là mức tăng lớn nhất kể từ tháng 3 năm 2022 và tháng 12 năm 2022.

Giá hàng hóa thuộc nhóm nhu cầu cuối cùng tăng 2,6% so với tháng trước, còn giá dịch vụ tăng 0,8%. Trong nhóm hàng hóa, chỉ số năng lượng tăng 10,8% và chỉ số xăng tăng 20,3%. Chỉ số nhiên liệu diesel cũng nằm trong các mặt hàng tăng giá.

BLS cho biết xăng chiếm một nửa mức tăng giá hàng hóa thuộc nhóm nhu cầu cuối cùng. Tỷ lệ tăng của năng lượng và xăng cần được phân biệt với mức tăng hàng tháng của toàn bộ nhóm hàng hóa.

Diễn biến giá trong nhóm thực phẩm trái chiều giữa các mặt hàng. Chỉ số thực phẩm thuộc nhóm nhu cầu cuối cùng tăng 1,2% so với tháng trước; chỉ số rau tươi và rau khô tăng 41,0%, trong khi chỉ số trứng giảm 39,7%. Mức biến động của rau là ở khâu sản xuất, không có nghĩa giá bán tại cửa hàng cũng tăng tương ứng.

Chỉ số vận tải hàng hóa bằng xe tải tăng 19,3% trong tháng 9 so với cùng kỳ năm trước. Đây là chỉ số biến động giá dịch vụ vận tải, không cho biết mức tăng giá diesel được chuyển vào giá người tiêu dùng đến đâu.

Giá người tiêu dùng chi trả cần được xem qua một chỉ số riêng. Theo BLS, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 9, công bố ngày 14, tăng 3,7% so với cùng kỳ năm trước.

BLS giải thích PPI và CPI khác nhau về thành phần mặt hàng, giá được khảo sát và phạm vi dịch vụ. Vì vậy, không thể coi mức tăng 6,3% của PPI là mức tăng CPI trong tương lai.

Reagan ước tính khoảng 80% phần chi phí tăng thêm được chuyển sang người tiêu dùng cuối cùng, nhưng bài viết không nêu công thức hay tài liệu làm căn cứ. Đây là ước tính khái quát của tác giả, không phải số liệu thống kê chính thức.

Cơ quan An sinh Xã hội Mỹ (SSA) chốt mức điều chỉnh chi phí sinh hoạt cho trợ cấp an sinh xã hội năm 2027 ở mức 3,6%. Theo thông báo của SSA, mức tăng trung bình của trợ cấp hưu trí là khoảng 75 USD mỗi tháng (khoảng 99.525 won). Mức điều chỉnh này áp dụng cho người nhận trợ cấp tại Mỹ.

PPI, CPI và mức điều chỉnh trợ cấp an sinh xã hội đều là số liệu và chính sách của Mỹ, không thể xem là con số áp dụng trực tiếp cho giá cả hay lương hưu tại Việt Nam.

Trong thị trường tài sản số, CoinDesk đưa tin Bitcoin (BTC) suy yếu vào ngày công bố PPI. Theo bản tin này, Bitcoin đã giảm trước thời điểm công bố và tiếp tục giảm sau đó.

Bản tin cũng đề cập đến đợt bán tháo cổ phiếu liên quan đến AI. Do đà giảm đã bắt đầu trước khi PPI được công bố, khó có thể giải thích biến động của Bitcoin khi đó chỉ bằng chỉ số này.